Đại tá Lê Thế Mẫu

NHỮNG NỘI DUNG CƠ BẢN CHIẾN LƯỢC AN NINH QUỐC GIA MỚI CỦA LIÊN BANG NGA (Phần II)

(Tiếp Phần I)

2.4. Bảo đảm an ninh thông tin

Để bảo đảm an toàn thông tin, cần thực hiện nhiều nhiệm vụ. Trong đó có nhiệm vụ tạo môi trường an toàn cho việc lưu thông thông tin đáng tin cậy; tăng cường bảo mật cơ sở hạ tầng và hoạt động thông tin ổn định của Nga; phát triển hệ thống dự báo, phát hiện và ngăn chặn các mối đe dọa đối với an ninh thông tin của Nga; ngăn chặn tác động kỹ thuật - thông tin phá hoại đối với các tài nguyên thông tin của Nga; phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn có hiệu quả tội phạm và các hành vi phạm tội khác bằng công nghệ thông tin; tăng cường độ an toàn và hoạt động ổn định của mạng viễn thông thống nhất của Nga; ngăn chặn quyền kiểm soát của nước ngoài đối với mạng thông tin của Nga; tăng cường an ninh thông tin cho Các Lực lượng vũ trang Nga; phát triển lực lượng và phương tiện chống chiến tranh thông tin; ngăn chặn các tổ chức cực đoan và khủng bố, các cơ quan tình báo và tổ chức tuyên truyền của nước ngoài sử dụng cơ sở hạ tầng thông tin để phá hoại Nga; cải tiến phương tiện và phương pháp đảm bảo an toàn thông tin; ưu tiên sử dụng các thiết bị và công nghệ thông tin sản xuất trong nước của Nga; tăng cường hợp tác giữa Nga với các đối tác nước ngoài trong lĩnh vực đảm bảo an toàn thông tin, v.v…

2.5. Bảo đảm an ninh kinh tế và phát triển khoa học - kỹ thuật

Lãnh thổ rộng lớn, vị trí địa lý thuận lợi, điều kiện tự nhiên, khí hậu, tài nguyên khoáng sản đa dạng, tiềm lực khoa học, công nghệ và giáo dục, kinh tế vĩ mô vững chắc, chính trị nội bộ ổn định, bảo đảm quốc phòng, an ninh ở mức cao là những yếu tố tạo điều kiện thuận lợi cho việc hiện đại hóa nền kinh tế và phát triển tiềm năng công nghiệp của Nga. Việc chuyển đổi từ xuất khẩu nguyên liệu thô và nông sản sang chế biến sâu, phát triển các ngành công nghiệp và thị trường công nghệ cao hiện có và tạo ra thị trường mới, cùng với việc nâng cấp công nghệ các ngành cơ bản của nền kinh tế, sử dụng công nghệ carbon thấp sẽ dẫn đến sự thay đổi cấu trúc và làm tăng khả năng cạnh tranh và tính bền vững của nền kinh tế Nga. Thực hiện các chương trình, dự án đầu tư và đổi mới quy mô lớn góp phần củng cố tiềm lực khoa học kỹ thuật, sản xuất và tài nguyên của Nga, sản sinh năng lực khoa học tiên tiến mới tạo cơ sở cho sự phát triển kinh tế lâu dài và tăng cường hơn nữa an ninh quốc gia của Nga.

Để thực hiện thành công việc chuyển đổi cơ cấu nền kinh tế Nga, cần thực hiện các biện pháp nhằm xóa bỏ sự mất cân đối trong nền kinh tế và sự phát triển của các địa phương ở Nga, khắc phục những hạn chế về cơ sở hạ tầng; hình thành hệ thống tài chính và ngân hàng độc lập; phát triển các hoạt động đổi mới, tăng lợi thế cạnh tranh, tăng hiệu quả quản lý chiến lược về phát triển kinh tế của Nga, tăng hiệu quả điều tiết của nhà nước đối với nền kinh tế. Các điều kiện quan trọng để đảm bảo an ninh kinh tế của Liên bang Nga là dựa vào tiềm lực nội tại của đất nước, đưa ra giải pháp độc lập cho những thách thức mà Nga đang đối mặt, đồng thời duy trì tính mở của nền kinh tế để hợp tác cùng có lợi với các nước khác. Xây dựng mối quan hệ đa dạng với các trung tâm phát triển trên thế giới cũng sẽ làm tăng sự ổn định của nền kinh tế Nga.

Mục tiêu đảm bảo an ninh kinh tế của Nga gồm: củng cố chủ quyền kinh tế của đất nước; tăng khả năng cạnh tranh của nền kinh tế Nga và khả năng chống chịu trước các mối đe dọa từ bên ngoài và bên trong, đồng thời tạo điều kiện tăng trưởng kinh tế của Liên bang Nga với tốc độ cao hơn thế giới. Để đạt được các mục tiêu đảm bảo an ninh kinh tế, Liên bang Nga cần thực hiện nhiều nhiệm vụ. Trong đó cần đảm bảo tái cơ cấu thể chế và nền kinh tế quốc dân, đa dạng hóa và phát triển dựa trên việc sử dụng công nghệ carbon thấp; duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, duy trì lạm phát ở mức thấp và ổn định, duy trì ổn định của đồng Ruble và ngân sách cân bằng; hình thành các ngành công nghiệp công nghệ cao, thị trường hàng hóa và dịch vụ dựa trên nền tảng công nghệ cao; củng cố các vị trí hàng đầu và lợi thế cạnh tranh mà Liên bang Nga trong các ngành công nghiệp hàng không, đóng tàu, tên lửa và vũ trụ, chế tạo động cơ, công nghiệp điện hạt nhân, cũng như trong lĩnh vực công nghệ thông tin và truyền thông; tích cực đổi mới công nghệ trong nhiều lĩnh vực; hiện đại hóa cơ sở sản xuất; tăng cường sản xuất thuốc và thiết bị y tế; phát triển và sản xuất vaccine trong nước chống các bệnh truyền nhiễm; khắc phục sự phụ thuộc chủ yếu vào nhập khẩu công nghệ; đảm bảo an ninh năng lượng; củng cố hệ thống tài chính độc lập của Nga; giảm sử dụng đồng USD trong hoạt động kinh tế đối ngoại; tăng cường sự thống nhất trong không gian kinh tế của Nga, phát triển hợp tác và quan hệ kinh tế giữa các thực thể của Liên bang Nga; kích thích phát triển tiềm năng kinh tế các khu vực; tăng cường hiệu quả chính sách kinh tế vĩ mô của nhà nước; cải thiện hệ thống kiểm soát của nhà nước hoạt động kinh tế; thiết lập môi trường kinh doanh thuận lợi trên lãnh thổ Nga; giảm tỷ trọng các khu vực kinh tế ngầm và tội phạm; ngăn chặn các hoạt động độc quyền và các thỏa thuận chống cạnh tranh trên lãnh thổ Nga; tăng cường kiểm soát đầu tư nước ngoài trong các lĩnh vực chiến lược quan trọng của nền kinh tế Nga; tạo các nguồn dự trữ chiến lược về tài nguyên khoáng sản; phát triển các mối quan hệ kinh doanh quốc tế, mở rộng thị trường tiêu thụ các sản phẩm của Nga, ngăn chặn nỗ lực của các nước điều tiết các thị trường chủ chốt trên thế giới đối với hàng xuất khẩu Nga.

2.6. Phát triển khoa học - kỹ thuật

Để đảm bảo tăng trưởng bền vững và tăng khả năng cạnh tranh của nền kinh tế Nga, chính phủ cần khuyến khích các hoạt động khoa học, khoa học - kỹ thuật và sáng tạo, tăng cường đầu tư tư nhân vào việc phát triển các hoạt động đó và đẩy nhanh tiến độ ứng dụng kết quả vào sản xuất. Mục đích phát triển khoa học và công nghệ của Nga là đảm bảo tính chủ động về công nghệ và khả năng cạnh tranh của quốc gia, đạt được các mục tiêu phát triển quốc gia và thực hiện các ưu tiên chiến lược quốc gia.

Để đạt được các mục tiêu phát triển khoa học và công nghệ của Nga, cần phát triển và thực hiện ở cấp liên bang, khu vực, ngành và doanh nghiệp chính sách thống nhất chuyển đổi nền kinh tế Nga sang một nền tảng công nghệ mới; tăng đầu tư phát triển khoa học và công nghệ của Nga ngang với đầu tư của các quốc gia hàng đầu trong lĩnh vực này; hình thành hệ thống quản lý nhà nước thống nhất hoạt động khoa học, khoa học - kỹ thuật và công nghệ; tạo điều kiện và khuyến khích doanh nghiệp quan tâm phát triển các hoạt động khoa học, khoa học - kỹ thuật và công nghệ; đẩy nhanh việc đưa các kết quả nghiên cứu khoa học vào sản xuất công nghiệp để tạo ra chu trình sản xuất và khoa học hoàn chỉnh phù hợp với các ưu tiên phát triển kinh tế - xã hội, khoa học và công nghệ của Nga; cải thiện hệ thống nghiên cứu khoa học cơ bản; hiện đại hóa và phát triển cơ sở hạ tầng khoa học, khoa học - kỹ thuật và công nghệ; đổi mới cơ sở vật chất kỹ thuật của các tổ chức khoa học và tổ chức giáo dục đại học; thu hút các nhà khoa học đẳng cấp thế giới và các nhà nghiên cứu trẻ tài năng đến làm việc tại Nga, thành lập và phát triển các trung tâm hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học và công nghệ trên lãnh thổ Nga; giành vị trí hàng đầu trong lĩnh vực vật lý và toán học, hóa học, sinh học, y tế, dược phẩm và khoa học kỹ thuật; tăng cường hợp tác giữa các tổ chức nghiên cứu và các doanh nghiệp công nghiệp; đưa nghiên cứu khoa học, khoa học - kỹ thuật phục vụ quốc phòng và an ninh quốc gia; tăng cường nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực đảm bảo an toàn sinh học, bức xạ và hóa học; phát triển các công cụ bảo vệ sở hữu trí tuệ; phát triển hệ thống giáo dục trung cấp nghề nhằm đào tạo công nhân có trình độ và chuyên gia trung cấp theo tiêu chuẩn hiện đại của thế giới.

2.7. Bảo đảm an ninh môi trường và sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên

Liên bang Nga coi lãnh thổ, đa dạng sinh thái và sinh học, cũng như tiềm năng tài nguyên sinh thái độc đáo là báu vật quốc gia, coi việc bảo tồn và bảo vệ là cần thiết để đảm bảo cuộc sống của các thế hệ tương lai, sự phát triển hài hòa của con người và thực hiện quyền của công dân đối với môi trường xung quanh thuận lợi. Giữ gìn chất lượng không khí và nước đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường, cải tạo các vùng đất bị suy thoái, phục hồi môi trường các vùng lãnh thổ và các vùng nước, tăng diện tích trồng rừng và loại bỏ các thiệt hại môi trường tích tụ là những điều kiện tiên quyết để cải thiện chất lượng cuộc sống ở Liên bang Nga. Liên bang Nga coi mục tiêu của bảo đảm an ninh môi trường và sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên là bảo đảm chất lượng môi trường cần thiết cho cuộc sống thuận lợi của con người, giữ gìn và phục hồi môi trường tự nhiên, sử dụng cân đối các nguồn tài nguyên thiên nhiên và giảm thiểu các hậu quả tiêu cực của biến đổi khí hậu.

Để đạt được các mục tiêu bảo đảm an ninh môi trường và sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên, Liên bang Nga chủ trương thực hiện các nhiệm vụ: (i) Đảm bảo tăng trưởng kinh tế kết hợp bảo vệ môi trường; (ii) Đảm bảo sử dụng hợp lý và hiệu quả tài nguyên thiên nhiên; (iii) Giảm mức độ ô nhiễm không khí; (iv) Hình thành hệ thống quản lý nhà nước hạn chế và ngăn chặn khí thải; (v) Phát triển năng lực và công nghệ lọc khí thải và nước thải công nghiệp và đô thị; (vi) Tăng hiệu quả bảo đảm an toàn khí tượng thủy văn; (vii) Ngăn ngừa ô nhiễm nước ngầm và cải thiện chất lượng nước ở các vùng nước bị ô nhiễm, phục hồi các hệ sinh thái thủy sinh; (viii) Giảm khối lượng phát sinh chất thải sản xuất và tiêu dùng, phát triển ngành công nghiệp tái sinh và tái sử dụng; (xix) Ngăn chặn suy thoái đất, cải tạo các vùng đất bị xâm hại; (x) Bảo tồn tính đa dạng sinh học và phát triển hệ thống các vùng thiên nhiên được bảo vệ đặc biệt, bảo vệ và tái tạo rừng, động vật hoang dã; (xi) Ngăn ngừa ô nhiễm môi trường do các chất ô nhiễm và vi sinh vật từ lãnh thổ các quốc gia khác đưa vào; (xii) Bảo vệ môi trường và sử dụng hợp lý các nguồn tài nguyên thiên nhiên của vùng Bắc Cực của Nga; (xiii) Tăng cường hiệu quả giám sát môi trường; (xiv) Phát triển hệ thống giám sát nhà nước môi trường; (xv) Phát triển hệ thống giám sát rủi ro sinh học để ngăn chặn và ứng phó mối đe dọa sinh học; (xvi) Tăng cường tiềm lực kỹ thuật và trang thiết bị của lực lượng tham gia bảo vệ môi trường; (xvii) Nâng cao trình độ giáo dục môi trường và văn hóa môi trường của người dân; (xviii) Phát triển hợp tác quốc tế trong lĩnh vực bảo vệ môi trường;

2.8. Bảo vệ các giá trị tinh thần - đạo đức truyền thống, văn hóa và ký ức lịch sử

Các giá trị tinh thần, đạo đức, văn hóa và lịch sử truyền thống của Nga đang bị Mỹ và các đồng minh, cũng như các tập đoàn xuyên quốc gia, các tổ chức phi chính phủ, tôn giáo, cực đoan và khủng bố tấn công, gây tác động thông tin và tâm lý đối với nhận thức cá nhân, nhóm và công chúng bằng cách truyền bá các thái độ xã hội và đạo đức trái với truyền thống, niềm tin và đức tin của các dân tộc ở Liên bang Nga. Sự phá hoại thông tin, tâm lý và việc “tây hóa” văn hóa làm tăng nguy cơ Liên bang Nga mất chủ quyền văn hóa của mình. Ngày càng nhiều âm mưu làm sai lệch lịch sử Nga và thế giới, bóp méo sự thật lịch sử và hủy hoại ký ức lịch sử, kích động xung đột giữa các sắc tộc và các tôn giáo, làm suy yếu dân tộc hình thành nhà nước. Các tôn giáo truyền thống của Nga, văn hóa, tiếng Nga như ngôn ngữ nhà nước của Liên bang Nga đang bị làm mất uy tín.

Do đó, Nga coi các giá trị tinh thần, đạo đức và văn hóa - lịch sử cơ bản, các chuẩn mực đạo đức được hình thành qua nhiều thế kỷ là cơ sở của xã hội Nga để giữ gìn và củng cố chủ quyền của nước Nga, xây dựng tương lai và vươn lên tầm cao mới về phát triển xã hội và nhân cách. Các giá trị tinh thần - đạo đức truyền thống của Nga trước hết bao gồm cuộc sống, phẩm giá, quyền và tự do của con người, lòng yêu nước, quyền công dân, ý thức phụng sự Tổ quốc và trách nhiệm với số phận của Tổ quốc, lý tưởng đạo đức cao đẹp, gia đình vững chắc, lao động sáng tạo, tinh thần cao hơn vật chất, chủ nghĩa nhân văn, lòng nhân ái, công lý, chủ nghĩa tập thể, tương trợ và tôn trọng lẫn nhau, ký ức lịch sử và tính kế thừa của các thế hệ, tình đoàn kết của các dân tộc Nga. Các giá trị tinh thần - đạo đức truyền thống đã đoàn kết đa dân tộc và đa tôn giáo ở Nga.

Nga coi việc bảo vệ các giá trị tinh thần - đạo đức truyền thống, văn hóa và ký ức lịch sử của Nga là nhằm tăng cường sự đoàn kết của các dân tộc Liên bang Nga trên cơ sở bản sắc công dân Nga, bảo tồn các nguyên tắc phổ quát gốc rễ và định hướng phát triển xã hội. Để bảo vệ các giá trị tinh thần - đạo đức truyền thống, văn hóa và ký ức lịch sử Nga cần thực hiện các nhiệm vụ: (i) Tăng cường khối đoàn kết nhân dân, bản sắc công dân toàn Nga, mối quan hệ hòa hợp dân tộc và tôn giáo, gìn giữ bản sắc đa dân tộc của Liên bang Nga; (ii) Bảo vệ sự thật lịch sử, ký ức lịch sử, tính kế thừa trong sự phát triển của nước Nga và chống xuyên tạc lịch sử; (iii) Củng cố và bảo vệ thể chế gia đình Nga; (iv) Thực hiện chính sách thông tin quốc gia nhằm củng cố ý thức về vai trò của các giá trị tinh thần - đạo đức và văn hóa - lịch sử truyền thống Nga; (v) Phát triển hệ thống giáo dục - đào tạo làm cơ sở hình thành nhân cách có trách nhiệm với xã hội, hoàn thiện về tinh thần, đạo đức, trí tuệ và thể chất; (vi) Bảo tồn ký ức lịch sử và văn hóa các dân tộc Nga; (vii) Củng cố chủ quyền văn hóa của Nga và bảo tồn không gian văn hóa chung; (viii) Bảo tồn di sản văn hóa vật thể và phi vật thể của Nga; (xix) Giáo dục tinh thần, đạo đức và lòng yêu nước của người dân Nga; (x) Ủng hộ các tổ chức tôn giáo truyền thống, khuyến khích các hoạt động bảo tồn các giá trị tinh thần và đạo đức truyền thống của Nga; (xi) Nhà nước chủ trương nghiên cứu khoa học và xuất bản các tài liệu khoa học thường thức, sáng tạo văn học và nghệ thuật, điện ảnh, sân khấu, truyền hình, các sản phẩm Internet, các dịch vụ bảo tồn các giá trị tinh thần - đạo đức truyền thống Nga và văn hóa Nga, bảo vệ sự thật lịch sử và lưu giữ ký ức lịch sử; (xii) Bảo vệ và phát triển tiếng Nga như ngôn ngữ quốc gia của Liên bang Nga; (xiii) Bảo vệ xã hội Nga trước sự bành trướng ý thức hệ và tác động tâm lý - thông tin phá hoại từ bên ngoài, ngăn chặn việc truyền bá các sản phẩm có nội dung cực đoan, tuyên truyền bạo lực, không khoan dung chủng tộc và tôn giáo, xung đột sắc tộc; (xiv) Nâng cao vai trò của Nga trong không gian nhân đạo, văn hóa, khoa học và giáo dục thế giới.

2.9. Ổn định chiến lược và hợp tác quốc tế cùng có lợi

Chiến lược An ninh quốc gia mới đưa ra nhận định, sự phân chia lại tiềm năng phát triển của thế giới, sự hình thành cấu trúc, quy tắc và nguyên tắc mới của trật tự thế giới diễn ra đồng thời với sự gia tăng bất ổn địa chính trị đang làm trầm trọng thêm mâu thuẫn và xung đột giữa các quốc gia. Trong đó, những quốc gia đánh mất quyền lãnh đạo vô điều kiện đang nỗ lực định ra quy tắc riêng và áp dụng các quy tắc đó cho các thành viên khác trong cộng đồng quốc tế, đồng thời sử dụng các biện pháp cạnh tranh không lành mạnh, áp dụng các biện pháp hạn chế và cấm vận đơn phương, công khai can thiệp vào công việc nội bộ của các quốc gia có chủ quyền. Những hành động như vậy hủy hoại các nguyên tắc và chuẩn mực luật pháp quốc tế được thừa nhận chung, làm suy yếu và hủy hoại các thể chế và quy định pháp luật quốc tế, làm trầm trọng thêm căng thẳng tình hình quân sự - chính trị, làm giảm khả năng dự đoán và suy giảm lòng tin trong quan hệ giữa các nước.

Trong bối cảnh đó, Liên bang Nga theo đuổi chính sách đối ngoại nhất quán, độc lập, đa phương, cởi mở, có tính dự báo và thực dụng nhằm bảo vệ lợi ích quốc gia và củng cố an ninh quốc tế. Theo đó, Nga nỗ lực đảm bảo sự ổn định của hệ thống quan hệ quốc tế trên cơ sở tuân thủ vô điều kiện luật pháp quốc tế; tăng cường vai trò trung tâm của Liên Hợp quốc và Hội đồng Bảo an trong việc giải quyết các vấn đề toàn cầu và khu vực; tăng cường tính dự báo trong quan hệ giữa các nước, củng cố niềm tin và an ninh trên trường quốc tế. Để giảm nguy cơ nổ ra một cuộc chiến tranh toàn cầu mới, ngăn chặn chạy đua vũ trang chuyển sang các môi trường mới, Liên bang Nga chủ trương cải thiện các cơ chế duy trì ổn định chiến lược và kiểm soát vũ khí, ngăn chặn phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt và các phương tiện vận chuyển, tuân thủ các biện pháp xây dựng lòng tin; cam kết sử dụng các phương tiện chính trị, chủ yếu là các cơ chế ngoại giao và gìn giữ hòa bình để giải quyết các xung đột quốc tế và trong nước. Trong trường hợp nước ngoài có những hành động không thân thiện đe dọa chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ Liên bang Nga, bao gồm sử dụng các biện pháp hạn chế về chính trị, kinh tế hoặc sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông hiện đại, Nga coi việc thực hiện các biện pháp đối xứng và bất đối xứng để ngăn chặn các hành động không thân thiện như vậy là hợp pháp, đồng thời ngăn chặn chúng tái diễn trong tương lai.

Mục tiêu chính sách đối ngoại của Liên bang Nga là tạo điều kiện thuận lợi để phát triển bền vững kinh tế - xã hội đất nước, củng cố an ninh quốc phòng, củng cố vị thế của Liên bang Nga là một trong những trung tâm có ảnh hưởng của thế giới đương đại. Để đạt được các mục tiêu đó, Liên bang Nga xác định cần phải thực hiện các nhiệm vụ: (1) Tăng cường tính ổn định của hệ thống luật pháp quốc tế; (2) Ngăn chặn sự phân mảnh hoặc làm suy yếu hệ thống đó; (3) Củng cố hòa bình và an ninh quốc tế, ngăn chặn việc sử dụng vũ lực vi phạm Hiến chương Liên Hợp quốc; (4) Loại bỏ các điều kiện tiên quyết để gây chiến tranh toàn cầu và các nguy cơ sử dụng vũ khí hạt nhân; (5) Cải thiện các cơ chế đảm bảo an ninh tập thể ở cấp độ toàn cầu và khu vực; (6) Duy trì sự ổn định chiến lược, cải thiện cơ chế không phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt, phương tiện phóng và các sản phẩm và công nghệ liên quan, cơ chế kiểm soát vũ khí, cũng như cơ chế hành vi có trách nhiệm trong lĩnh vực chế tạo và sử dụng công nghệ sinh học; (7) Đảm bảo hội nhập các hệ thống kinh tế và phát triển hợp tác đa phương trong khuôn khổ Đối tác Á - Âu mở rộng; (8) Phát triển quan hệ đối tác toàn diện và hợp tác chiến lược với Trung Quốc và Ấn Độ nhằm tạo ra các cơ chế tin cậy để đảm bảo ổn định và an ninh khu vực trên cơ sở không liên kết trong khu vực Châu Á - Thái Bình Dương; (9) Tăng cường hợp tác đa ngành với các nước theo các định dạng của Tổ chức Hợp tác Thượng Hải và BRICS và RIC (Nga, Ấn Độ, Trung Quốc); (10) Ủng hộ phát triển hội nhập khu vực và tiểu vùng trong khuôn khổ các thể chế quốc tế đa phương, các nền tảng đối thoại, các hiệp hội khu vực, kể cả khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, châu Mỹ Latinh và châu Phi; (11) Duy trì đối thoại bình đẳng và cùng có lợi với tất cả các nước quan tâm nhằm phát triển thương mại và hợp tác kinh tế, tăng cường ổn định quốc tế và khu vực; (12) Hỗ trợ loại bỏ và ngăn chặn các điểm nóng căng thẳng và xung đột trong lãnh thổ của các quốc gia láng giềng với Nga; (13) Nâng cao vai trò của Nga trong các hoạt động gìn giữ hòa bình; (14) Hỗ trợ các đồng minh và đối tác của Nga trong giải quyết các vấn đề liên quan đến bảo đảm quốc phòng và an ninh, vô hiệu hóa các nỗ lực can thiệp từ bên ngoài vào công việc nội bộ; (15) Bảo vệ các quyền và lợi ích của công dân Nga và các công ty Nga ở trong nước và ở nước ngoài chống lại việc sử dụng các biện pháp cạnh tranh không lành mạnh và phân biệt đối xử; (16) Phát triển quan hệ kinh tế - thương mại quốc tế, hỗ trợ thu hút đầu tư nước ngoài, công nghệ tiên tiến và chuyên gia có trình độ cao vào Nga; (17) Đảm bảo lợi ích của Nga trong việc khám phá vũ trụ, đại dương, Bắc Cực và Nam Cực; (18) Nâng cao vai trò của Nga trong không gian nhân văn, văn hóa, khoa học và giáo dục thế giới, củng cố vị thế của tiếng Nga như là ngôn ngữ giao tiếp quốc tế; (19) Hỗ trợ các công dân Nga sống ở nước ngoài thực hiện các quyền của họ; (20) Tăng cường quan hệ anh em giữa các dân tộc Nga, Belarus và Ukraine; (21) Chống lại các âm mưu làm sai lệch lịch sử, bảo vệ ký ức lịch sử; (22) Củng cố vị thế của các phương tiện thông tin đại chúng và truyền thông đại chúng Nga trong không gian thông tin toàn cầu; (23) Phát triển hợp tác trong khuôn khổ các tổ chức và thể chế quốc tế, tăng cường sử dụng các công cụ ngoại giao mạng; (24) Phát triển hợp tác quân sự - chính trị và kỹ thuật quân sự với các nước; (25) Phát triển hợp tác quốc tế trong lĩnh vực chống khủng bố, cực đoan, tham nhũng, sản xuất và buôn bán trái phép chất ma tuý và chất hướng thần, di cư bất hợp pháp, tội phạm xuyên biên giới; (26) Phát triển hợp tác quốc tế nhằm xây dựng không gian thông tin toàn cầu an toàn và bình đẳng; (27) Phát triển hợp tác với các nước trong lĩnh vực bảo vệ môi trường và chống biến đổi khí hậu; (28) Hỗ trợ các nước xử lý hậu quả của các thảm họa thiên nhiên và nhân tạo, chống lại nguy cơ sinh học, sự lây lan các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm; (29) Hội nhập không gian giao thông thế giới, triển khai tiềm năng trung chuyển của Nga; (30) Xúc tiến hợp tác trong hỗ trợ phát triển quốc tế, chủ yếu trong không gian hậu Xôviết; (31) Xây dựng trong không gian hậu Xô viết các phương pháp tiếp cận cùng có lợi cho Nga và các nước đối với việc tham gia vào hoạt động của các tổ chức quốc tế, thực hiện tương trợ kinh tế, giải quyết các vấn đề xã hội và nhân đạo, cũng như các vấn đề liên quan đến phát triển công nghệ mới; (32) Mở rộng hợp tác với các nước thành viên CIS trong tăng cường an ninh sinh học.

3. Tác động của chiến lược mới tới quan hệ Nga - phương Tây

Chiến lược An ninh quốc gia mới được công bố bối cảnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang tiến hành cuộc tập trận rầm rộ Biển Đen. Tuy nhiên, đây cũng chỉ là một biểu hiện trong quan hệ Nga – phương Tây.

Thực tế mối quan hệ này liên tục căng thẳng trong 7 năm qua từ thời điểm Crimea sáp nhập vào Nga tháng 3/2014 và gần đây thậm chí xuất hiện các tình huống nguy hiểm làm gia tăng nguy cơ đối đầu.

Các hoạt động quân sự cho thấy các bên không ngừng thăm dò khả năng chống trả, “lằn ranh đỏ” của đối phương. Về phía Nga, sau vụ tàu khu trục Defender, Nga tuyên bố rằng nếu sự việc tương tự tiếp diễn, nước này sẽ không chỉ ném bom trên đường đi của tàu mà sẽ tấn công thẳng vào mục tiêu nếu phương Tây cố tình phớt lờ cảnh báo của nước này. Giới quân sự Nga cho biết đang ghi nhận hoạt động quân sự chưa từng có của NATO gần biên giới Nga, gây ra rủi ro lớn về an ninh và tiềm ẩn nguy cơ xung đột. NATO khẳng định cách tiếp cận song phương đối với Nga theo phương châm “phòng thủ mạnh mẽ kết hợp với đối thoại”.

Về phần mình, EU từ chối tổ chức cuộc gặp thượng đỉnh với Nga và tiếp tục gia hạn các biện pháp trừng phạt đối với Moscow.

Chiến lược An ninh quốc gia mới của Nga được công bố thời điểm này rõ ràng đã truyền tải thông điệp mạnh mẽ cho phương Tây, song khó có thể đảo chiều hoặc làm giảm xu thế đối đầu tồn tại nhiều năm qua. Trong thời gian tới, giới hạn đỏ có thể được hai bên thử thách và thăm dò một cách thường xuyên hơn. Tuy vậy, hai bên sẽ kiềm chế để không dẫn đến cuộc chiến gây tổn hại cho cả hai phía.