Lắng nghe nông dân nói: Gỡ khó từ thực tiễn, khơi thông nguồn lực phát triển

Mỗi kiến nghị được tiếp nhận, mỗi vướng mắc được giải quyết thấu đáo sẽ góp phần củng cố niềm tin của người dân, khơi thông nguồn lực sản xuất và tạo động lực để nông nghiệp phát triển xanh, hiện đại.

Hơn 1.100 câu hỏi, kiến nghị được gửi tới Diễn đàn “Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam - Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường lắng nghe nông dân nói” (diễn ra vào chiều 17/11/2026) cho thấy những vấn đề thiết thực đang đặt ra từ đồng ruộng, hợp tác xã và doanh nghiệp.

Đây không chỉ là dịp để cơ quan quản lý trực tiếp giải đáp, đối thoại còn là cơ sở quan trọng để nhận diện điểm nghẽn, hoàn thiện chính sách và đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đưa chủ trương vào cuộc sống.

Bổ sung nhiều chính sách mới, vượt trội

Đặt vấn đề tại diễn đàn, ông Nguyễn Tùng Dương, nông dân Việt Nam xuất sắc tỉnh Phú Thọ, nhấn mạnh đất đai không chỉ là tư liệu sản xuất mà còn gắn trực tiếp với sinh kế lâu dài của nông dân. Vì vậy, ông đề nghị cơ quan quản lý Nhà nước về đất đai làm rõ những định hướng sửa đổi chính sách đất đai và tác động trực tiếp đối với người sử dụng đất.

Giải đáp kiến nghị, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai Bùi Văn Hải cho biết trên cơ sở Nghị quyết số 21-NQ/TW ngày 28/7/2026 của Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã thể chế hóa các định hướng sửa đổi Luật Đất đai và đề xuất nhiều chính sách mới trong dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi).

Trong dự thảo lần này, rất nhiều chính sách mới, vượt trội đã được bổ sung nhằm bảo đảm tốt nhất quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người sử dụng đất, đặc biệt là đối với hộ gia đình, cá nhân người nông dân.

Một trong những điểm đáng chú ý là thu gọn phân loại đất nông nghiệp, đơn giản hóa thủ tục chuyển đổi giữa các loại đất trong cùng nhóm. Theo dự thảo Luật, chỉ những trường hợp chuyển đổi giữa các loại đất thuộc các nhóm đất khác nhau mới phải làm thủ tục xin phép chuyển mục đích sử dụng đất.

“Do đó, việc chuyển đổi quyền sử dụng đất và chuyển đổi mục đích giữa các loại đất trong cùng nhóm đất nông nghiệp sẽ rất đơn giản, không còn phức tạp hay tốn nhiều thủ tục hành chính như các quy định trước đây,” ông Hải nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, dự thảo Luật cũng hoàn thiện chính sách góp quyền sử dụng đất và tập trung đất đai sản xuất quy mô lớn: Bổ sung và hoàn thiện các quy định về chính sách góp quyền sử dụng đất và điều chỉnh lại đất đai. Theo đó, người có quyền sử dụng đất nông nghiệp có thể tự nguyện góp quyền sử dụng đất hoặc tập trung đất đai để hình thành các khu sản xuất nông nghiệp tập trung quy mô lớn, tạo tiền đề thuận lợi cho việc ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp.

Đặc biệt, theo ông Hải, đất nông nghiệp được sử dụng kết hợp đa mục đích, kể cả thương mại, dịch vụ, mà không phải thực hiện thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất theo quy định. Đối với trường hợp nhận chuyển nhượng đất nông nghiệp, dự thảo Luật đã mở rộng hạn mức nhận chuyển nhượng lên tới 15 lần so với hạn mức giao đất nông nghiệp ban đầu cho cá nhân/hộ gia đình.

Cùng với đó, ông Hải cũng đề cập tới việc ban hành chính sách phù hợp nhằm ưu tiên giao đất ở, đất sản xuất cho đồng bào dân tộc thiểu số tại khu vực miền núi, vùng đặc biệt khó khăn, gắn với cơ chế quản lý hiệu quả, không để người dân chuyển nhượng đất sau khi được Nhà nước giao.

Đất nông nghiệp được sử dụng kết hợp đa mục đích. (Ảnh minh họa. Nguồn ảnh: Vietnam+)

Cắt giảm các thủ tục hành chính không cần thiết

Ở lĩnh vực phát triển nông nghiệp công nghệ cao, bà Trần Thị Tuyết, Nông dân Việt Nam xuất sắc tỉnh Thái Nguyên, nêu những khó khăn trong triển khai Nghị định số 263/2025/NĐ-CP, nhất là yêu cầu về quỹ đất, hạ tầng kỹ thuật, vốn đầu tư, thủ tục hành chính và thu hút các chủ thể nghiên cứu, sản xuất, chế biến tham gia liên kết trong cùng một khu vực.

Từ thực tiễn đó, bà Tuyến đề nghị lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn cụ thể và giải pháp trọng tâm gì để hỗ trợ các địa phương, doanh nghiệp và tổ chức triển khai Nghị định số 263 thuận lợi hơn.

Trả lời vấn đề trên, Vụ trưởng Vụ Khoa học Công nghệ và Môi trường Nguyễn Văn Long cho biết Luật Công nghệ cao và Nghị định số 263/2025/NĐ-CP đã thể hiện rõ quan điểm đổi mới của Đảng và Nhà nước theo hướng đẩy mạnh phân cấp, phân quyền quản lý, cắt giảm thủ tục hành chính và ứng dụng công nghệ số. Theo đó, thẩm quyền thẩm định, phê duyệt đề án khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao được phân cấp về ủy ban nhân dân cấp tỉnh, thay vì thực hiện theo cơ chế trước đây.

Đặc biệt luật, nghị định đã cắt giảm tối đa các thủ tục hành chính không cần thiết. Đồng thời số hóa toàn bộ quy trình vận hành và triển khai thực hiện các khu công nghệ cao nhằm tạo thuận lợi tối đa cho các chủ thể tham gia.

Về đất đai và quy hoạch, ông Long nhấn mạnh Nghị định đã quy định rất rõ các cơ chế bảo đảm quỹ đất và tháo gỡ vướng mắc cho nhà đầu tư. Theo đó, ngay từ khâu lập dự án, chủ tịch ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm chỉ đạo rà soát, bảo đảm quỹ đất sạch và đủ các điều kiện cần thiết để đưa vào ứng dụng công nghệ cao ngay, tránh tình trạng “nhà đầu tư đến nơi rồi mới đi chờ bố trí đất.”

Ngoài ra, nghị định cũng hạn chế tối đa việc thu hồi đất diện rộng nhằm giảm thiểu tác động lớn đến đời sống người dân và tiến độ dự án. Cho phép góp vốn bằng quyền sử dụng đất theo đúng các quy định cụ thể tại các điều khoản của nghị định.

Trao đổi thêm tại diễn đàn, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng bày tỏ mong muốn nhận được không chỉ những câu hỏi, mà cả các sáng kiến của nông dân, qua đó cùng ngành tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.

Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng nhấn mạnh yêu cầu triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024, trong lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn; đưa các định hướng về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo vào chiến lược phát triển của ngành, địa phương và từng ngành hàng. Đồng thời, ông cũng đề nghị nông dân, các ngành và địa phương nghiên cứu kỹ Luật Khoa học và Công nghệ, Luật Chuyển đổi số và Nghị định số 263/2025/NĐ-CP của Chính phủ để tổ chức thực hiện hiệu quả.

Đối với dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), ông Hùng cho biết Chính phủ đã tổ chức lấy ý kiến các bộ, ngành, địa phương, hiệp hội, doanh nghiệp và người dân trước khi trình Quốc hội. Qua tổng hợp, ba vấn đề lớn được tập trung kiến nghị là công chứng, thời điểm xác định giá đất và hoàn trả tiền thuê đất một lần. Ngoài ra, ông Hùng cho biết không có kiến nghị nào về chuyển đổi, cho thuê, góp vốn…

Từ những câu hỏi cụ thể về đất đai, đầu tư nông nghiệp công nghệ cao đến yêu cầu đổi mới khoa học, công nghệ, có thể thấy diễn đàn "lắng nghe nông dân nói" không chỉ dừng ở việc giải đáp chính sách. Quan trọng hơn, đây là kênh để cơ quan quản lý nhận diện những bất cập từ thực tiễn, xác định đúng điểm nghẽn và hoàn thiện cơ chế thực thi.

Mỗi kiến nghị được tiếp nhận, mỗi vướng mắc được giải quyết thấu đáo sẽ góp phần củng cố niềm tin của người dân, khơi thông nguồn lực sản xuất và tạo động lực để nông nghiệp phát triển xanh, hiện đại, bền vững./.

(Vietnam+)