Chi tiêu quốc phòng Israel tăng gấp đôi sau 3 năm xung đột toàn diện
Việc huy động hàng trăm nghìn quân trong 3 năm qua đã tiêu tốn của Israel khoảng 33 tỷ USD, ngoài ra, Tel Aviv cũng phải dành tới 4,5 tỷ USD để tái thiết khu vực miền Bắc.
Ngân sách quốc phòng Israel giai đoạn 2023-2026 ước đạt gần 177 tỷ USD (540 tỷ shekel), cao hơn gấp đôi mức 78 tỷ USD trong 4 năm trước đó. Mức tăng vọt này diễn ra trong bối cảnh Israel căng sức chi trả cho các chiến dịch quân sự kéo dài và chuẩn bị cho kế hoạch tăng cường lực lượng quy mô lớn.
Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, việc huy động hàng trăm nghìn quân dự bị trong 3 năm qua đã tiêu tốn khoảng 33 tỷ USD. Hiện nay, quân đội Israel (IDF) vẫn thiếu hụt khoảng 15.000 binh sỹ, khiến lực lượng dự bị chiến đấu phải đảm nhiệm khối lượng nhiệm vụ khổng lồ (trung bình 80-100 ngày/năm).
Để ứng phó với kịch bản an ninh mới, Israel chuẩn bị khởi động chương trình "Thập kỷ tăng cường" từ năm 2027 nhằm đẩy mạnh sản xuất vũ khí nội địa, bổ sung phi đội máy bay, nâng cao năng lực tác chiến không gian và thành lập binh chủng chuyên trách hệ thống không người lái/robot. Bên cạnh đó, Tel Aviv cũng phải dành tới 4,5 tỷ USD để tái thiết khu vực miền Bắc.
Chi tiêu quân sự bùng nổ là hệ lụy trực tiếp từ cuộc xung đột Gaza bùng phát ngày 7/10/2023 và nhanh chóng lan rộng thành cuộc chiến đa mặt trận. Thống kê của IDF cho thấy hơn 31.500 rocket, tên lửa và thiết bị không người lái (UAV) đã được phóng từ Liban, Gaza, Iran, Syria và Yemen vào Israel. Đáp trả lại, Israel thực hiện khoảng 100.000 cuộc không kích trên toàn khu vực.
Dù các thỏa thuận ngừng bắn tại Gaza, Liban và Iran giúp giao tranh hạ nhiệt, tổn thất về người vẫn vô cùng nặng nề. Tại Gaza, Cơ quan Y tế địa phương ghi nhận hơn 74.200 người Palestine thiệt mạng, trong khi IDF tuyên bố tiêu diệt hơn 24.000 tay súng Hamas. Hiện IDF vẫn kiểm soát khoảng 63% diện tích Dải Gaza.
Về phía Israel, chiến sự khiến 970 nhân viên an ninh thiệt mạng và 6.424 người bị thương. Bộ Quốc phòng Israel cho biết hơn 30.000 quân nhân phải điều trị phục hồi chức năng, trong đó 63% gặp các vấn đề về tâm lý như rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD), trầm cảm và lo âu.
Tác động xã hội cũng đè nặng lên người dân Israel. Khảo sát của Viện Myers-JDC-Brookdale cho thấy khoảng 25% dân số có biểu hiện PTSD và hơn 35% mắc trầm cảm lâm sàng.
Đường dây hỗ trợ tâm lý, sơ cứu tinh thần và hỗ trợ cảm xúc (ERAN) đã tiếp nhận hơn 900.000 cuộc gọi hỗ trợ tâm lý trong 3 năm, ghi nhận tỷ lệ liên quan đến ý định tự sát gia tăng và cuộc gọi vì cô đơn chiếm tới 41%. Tuy nhiên, khoảng 8% người có nhu cầu vẫn không thể tiếp cận điều trị do chi phí cao hoặc thời gian chờ kéo dài./.
