Lưu Vũ Long và "cuộc rong chơi" trong thế giới của những giấc mơ

Những hình hài kỳ lạ, sắc màu rực rỡ và nét vẽ phóng khoáng đưa người xem vào thế giới hội họa đầy bản năng của Lưu Vũ Long, nơi tuổi thơ không chỉ có niềm vui mà còn ẩn chứa những nỗi niềm khó gọi tên.

Có những bức tranh khiến người xem muốn dừng lại thật lâu, không hẳn để tìm một câu chuyện cụ thể, mà để ngắm nhìn những hình thù kỳ lạ, những gam màu tưởng như đối chọi và cố đoán xem điều gì đang diễn ra phía sau chúng. Ở Art30 Gallery, “Chuyện của những giấc mơ” của họa sỹ Lưu Vũ Long mở ra một thế giới như thế: mãnh liệt, có phần kỳ quặc, nhưng tràn đầy sức sống và gợi nhiều liên tưởng.

Khai mạc chiều 14/11 tại Art30 Gallery, số 30 Quang Trung, phường Cửa Nam, Hà Nội, triển lãm là cuộc gặp gỡ với thế giới hội họa mà Lưu Vũ Long đã bền bỉ theo đuổi hơn hai thập kỷ. Đây là triển lãm cá nhân lần thứ ba của anh, giới thiệu 31 tác phẩm acrylic khổ lớn được sáng tác trong giai đoạn 2019-2025, cùng loạt tranh trên giấy mới thực hiện trong năm 2026, đồng khổ 40 x 57cm.

Ấn tượng đầu tiên khi bước vào không gian trưng bày là sự phong phú, có phần choáng ngợp của hình ảnh và màu sắc. Nhân vật, con vật, cây cối, đồ chơi và những hình thể khó định danh xuất hiện dày đặc, tạo thành một trường hình ảnh liên tục, tranh giành sự chú ý của người xem.

Tuổi thơ trong tranh Lê Vũ Long sống động, bản năng và khó đoán.

Không gian gần như được phủ kín, ít khoảng trống để mắt người xem nghỉ ngơi. Những đường nét mạnh, thô, đôi khi như được phóng tay một cách tùy hứng; các mảng màu nguyên sắc xuất hiện dồn dập, đặt cạnh nhau với độ tương phản cao. Hình thể có lúc méo mó, vặn xoắn, biến dạng, khiến sự vật vừa thân thuộc vừa xa lạ.

Nhìn thoáng qua, người ta dễ liên tưởng đến những bức vẽ hồn nhiên của trẻ nhỏ, nơi một con vật có thể được tạo nên bằng vài nét nguệch ngoạc, một ngôi nhà chẳng cần tuân theo phối cảnh, còn con người có thể mang những tỷ lệ rất khác thường.

Nhưng càng ngắm, càng nhận ra phía sau vẻ ngẫu hứng ấy là một thế giới được tổ chức bằng tư duy tạo hình riêng. Sự dày đặc của hình ảnh, nhịp điệu giữa các mảng màu và cách những hình thể va chạm, nâng đỡ hoặc lấn át nhau cho thấy đây không đơn giản là những nét vẽ ngẫu nhiên.

Lưu Vũ Long không tìm cách tái hiện tuổi thơ bằng những hình ảnh dịu dàng, trong trẻo mà người lớn thường lưu giữ trong ký ức. Tuổi thơ trong tranh anh sống động, bản năng và khó đoán hơn.

Ở đó, niềm vui có thể đứng cạnh nỗi sợ, sự ngộ nghĩnh có thể đi cùng cảm giác kỳ dị. Những đôi mắt của người và vật dường như cũng mang nhiều tâm trạng: khi mơ mộng, băn khoăn, lúc vui sướng, khi lại phảng phất nỗi lo âu.

Với họa sỹ, trẻ nhỏ đại diện cho hạnh phúc và sự đủ đầy. Anh tìm thấy ở thế giới ấy nguồn năng lượng sáng tạo và sự đồng điệu riêng. Những nét vẽ lớn, đậm, những màu sắc lấy trực tiếp từ ống màu được đặt xuống nhanh, chồng lớp, tạo nên hình hài trẻ con, chim thú và những sự vật quanh chúng.

Nhưng đằng sau vẻ ngoài tưởng như hồn nhiên ấy vẫn là những suy tư về đời sống hiện tại, về thế giới mà người nghệ sỹ đang quan sát và trải nghiệm.

Trẻ em và đời sống hồn nhiên của các em là nguồn cảm hứng sáng tác của họa sỹ Lưu Vũ Long.

Cách biểu đạt này gợi liên tưởng đến tinh thần của CoBrA, trào lưu nghệ thuật hình thành sau Chiến tranh thế giới thứ hai, tìm cảm hứng từ tranh trẻ em, nghệ thuật dân gian và những hình thức sáng tạo nằm ngoài các quy tắc hàn lâm.

Với CoBrA, trở về với tư duy trẻ thơ là tìm lại khả năng sáng tạo tự do, chưa bị những khuôn mẫu thẩm mỹ chi phối. Trong tranh Lưu Vũ Long, sự gặp gỡ ấy thể hiện ở những hình thể phóng khoáng, nét vẽ mạnh, màu sắc chói gắt và cách tổ chức hình ảnh không đi theo trật tự thị giác quen thuộc.

Tuy nhiên, thế giới mà họa sỹ tạo ra không hoàn toàn dễ chịu hay nhẹ nhõm. Những gam màu tươi sáng không khiến tranh trở nên vui vẻ theo cách thông thường. Mật độ hình ảnh dày đặc, các hình thể biến dạng và sự thiếu vắng những khoảng nghỉ đôi khi tạo cảm giác căng thẳng, thậm chí bất an.

Người xem có thể bắt gặp sự hồn nhiên, nhưng cũng có lúc cảm thấy mình đang đứng trước một thế giới không dễ nắm bắt. Chính sự đan xen ấy khiến tranh Lưu Vũ Long không khép lại trong một cách hiểu duy nhất.

Lưu Vũ Long chia sẻ, đôi khi con người muốn cởi bỏ, thoát ly khỏi thực tại để trở về với thế giới tuổi thơ như một cách tìm lại niềm vui. Những em bé, trò chơi, suy nghĩ và đời sống hồn nhiên của chúng đem lại niềm vui, sự thỏa mãn, trở thành nguồn cảm hứng để anh vẽ.

Có lẽ, cuộc "thoát ly" ấy không đơn thuần là tìm lại một miền ký ức, mà còn là cách người nghệ sỹ giải phóng mình khỏi những khuôn mẫu quen thuộc, để nhìn cuộc sống bằng một đôi mắt khác.

Nhà báo Vũ Lâm (báo Nhân Dân) nhận xét rằng tranh của Lưu Vũ Long thoạt nhìn có vẻ như trẻ con vẽ chơi, nhưng người chuyên nghiệp trong giới có thể "đọc" ra được sự tính toán của một "cao thủ" hội họa trong bố cục hình và sắc.

Nhận xét ấy phần nào lý giải sức hút của những tác phẩm tưởng như ngẫu hứng này. Trẻ nhỏ có thể thích thú chỉ trỏ những hình người, hình thú đủ kiểu dáng; người lớn lại tìm thấy trong đó những tâm trạng, những nỗi niềm khác nhau. Cùng một bức tranh, mỗi người có thể bắt gặp một câu chuyện của riêng mình.

Triển lãm “Chuyện của những giấc mơ” kéo dài đến ngày 6/12. Trong những ngày đầu Đông của Hà Nội, phòng tranh dành riêng một khoảng thời gian để người xem tạm gác lại nhịp sống thường nhật, bước vào cuộc rong chơi của trí tưởng tượng. Có những giấc mơ bay bổng, có những giấc mơ kỳ lạ, cũng có thể có những giấc mơ khiến ta chợt nhận ra điều gì đó về chính mình. Và đôi khi, điều thú vị nhất không nằm ở việc giải mã chúng, mà là cho phép mình được nhìn ngắm thế giới bằng sự tò mò, tự do và hồn nhiên như một đứa trẻ./.

Triển lãm “Chuyện của những giấc mơ” kéo dài đến ngày 6/12.

(Vietnam+)