Phát huy vai trò của cấp ủy Đảng trong huy động người dân tham gia vào quản trị môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu

Sáng 5/6, tại Đồng Nai, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp với Ban Thường vụ Thành ủy Đồng Nai tổ chức Tọa đàm “Vai trò của cấp ủy Đảng trong huy động người dân tham gia vào quản trị môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu”.

Chủ trì Tọa đàm có các đồng chí: Huỳnh Thị Hằng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố; PGS.TS Lê Văn Chiến, Viện trưởng Viện Lãnh đạo học và Hành chính công, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; Lê Thị Thái, Thành ủy viên, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy. Tham dự tọa đàm có PGS.TS Đặng Thị Ánh Tuyết, Phó Vụ trưởng Vụ Quản lý Khoa học; Tiến sĩ Nguyễn Thị Hồng Vân, Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế cùng các nhà khoa học của Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; Thành ủy viên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Đồng Nai Nguyễn Thị Hoàng; đại diện lãnh đạo các ban Đảng, Văn phòng Thành ủy, các sở, ngành, đơn vị, địa phương trên địa bàn thành phố.

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Đồng Nai Huỳnh Thị Hằng phát biểu khai mạc Tọa đàm.

Phát biểu khai mạc Tọa đàm, đồng chí Huỳnh Thị Hằng, Phó Bí thư Thành ủy Đồng Nai nhấn mạnh, bảo vệ môi trường và chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu là yêu cầu cấp thiết mang tính toàn cầu, đồng thời là nhiệm vụ chính trị quan trọng, thường xuyên, lâu dài của mỗi cấp ủy, chính quyền, cơ quan, đơn vị và toàn xã hội. Đây không chỉ là vấn đề trước mắt liên quan trực tiếp đến cảnh quan, chất lượng môi trường sống và sức khỏe nhân dân mà còn gắn với định hướng phát triển nhanh, bền vững, năng lực quản trị đô thị và tương lai phát triển của địa phương, đất nước. Bảo vệ môi trường cũng là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của cả hệ thống chính trị; là trách nhiệm và nghĩa vụ của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư, trong đó Nhà nước giữ vai trò chủ đạo dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự tham gia, giám sát của toàn xã hội.

Đối với Đồng Nai, địa phương giữ vai trò là trung tâm công nghiệp lớn của khu vực phía Nam và cả nước, đồng thời là địa bàn chiến lược kết nối vùng kinh tế trọng điểm phía Nam với hệ thống cảng biển, sân bay quốc tế và các hành lang kinh tế lớn. Sau hơn 40 năm đổi mới, Đồng Nai đã có bước phát triển vượt bậc về kinh tế - xã hội, trở thành một trong những địa phương dẫn đầu cả nước về công nghiệp hóa, đô thị hóa và thu hút đầu tư. Tuy nhiên, cùng với những thành tựu đạt được, địa phương cũng đang đối mặt với áp lực ngày càng lớn về hạ tầng và môi trường. Là một đô thị phát triển nhanh, không gian liên tục mở rộng, quy mô dân số đứng thứ 3 cả nước với khoảng 5 triệu người, Đồng Nai đang phải giải quyết những yêu cầu ngày càng cấp bách trong quản trị môi trường, bảo vệ tài nguyên và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Theo đồng chí Huỳnh Thị Hằng, Tọa đàm là cơ hội để Ban Thường vụ Thành ủy cùng các cơ quan, đơn vị, địa phương tiếp thu thêm các phân tích khoa học, nhận diện sâu sắc hơn thực trạng, bài học kinh nghiệm và đề xuất những giải pháp căn cơ, đột phá nhằm phát huy tối đa vai trò của các cấp ủy, tổ chức đảng trong huy động sức dân tham gia bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu. Đồng thời, kết quả tọa đàm cũng sẽ bổ sung những luận cứ khoa học và thực tiễn phục vụ công tác nghiên cứu, tham mưu, đề xuất các chủ trương, giải pháp lãnh đạo, chỉ đạo hiệu quả trong giai đoạn mới.

Tại Tọa đàm, PGS.TS Lê Văn Chiến, Viện trưởng Viện Lãnh đạo học và Hành chính công, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh cho biết, Đảng và Nhà nước luôn nhất quán, kiên trì hiện thực hóa các cam kết về 17 mục tiêu Phát triển bền vững của Liên hợp quốc trên ba trụ cột: kinh tế, xã hội và môi trường gắn với quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Nhiều nghị quyết của Đảng về bảo vệ môi trường đã được ban hành, thể hiện rõ quan điểm nhất quán không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần.

Bước vào giai đoạn phát triển mới, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng tiếp tục nâng tầm tư duy chiến lược, khẳng định đất nước đang bước vào “kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”, trong đó phát triển xanh và bền vững được xác định là một trong những trụ cột then chốt. Trên cơ sở chủ trương của Đảng, Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách quan trọng như Luật Bảo vệ môi trường năm 2020; Chiến lược quốc gia về biến đổi khí hậu giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 cùng nhiều định hướng phát triển kinh tế xanh, kinh tế bền vững.

Tuy nhiên, cũng như nhiều quốc gia trên thế giới, quá trình tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam đang đặt ra nhiều thách thức về an ninh môi trường, bao gồm ô nhiễm không khí, ô nhiễm nguồn nước, suy thoái tài nguyên thiên nhiên và các rủi ro ngày càng rõ nét từ biến đổi khí hậu. Việt Nam được đánh giá là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề và dễ bị tổn thương trước tác động của biến đổi khí hậu. Chỉ tính riêng năm 2025, cả nước đã hứng chịu 15 cơn bão, 6 cơn áp thấp nhiệt đới; mưa lớn, lũ vượt lịch sử làm 420 người chết, mất tích; 730 người bị thương. Nhiều địa phương xảy ra tình trạng “bão chồng bão, lũ chồng lũ”, kèm theo lũ quét và sạt lở đất. Thiệt hại kinh tế ước tính trên 99.469 tỷ đồng, cao hơn 1,1 lần so với cùng kỳ năm 2024.

Đối với Đồng Nai, công tác bảo vệ môi trường luôn được địa phương quan tâm hàng đầu. Thành ủy, UBND thành phố đã ban hành nhiều chủ trương, giải pháp đồng bộ nhằm hạn chế ô nhiễm, bảo vệ hệ sinh thái và hướng tới phát triển bền vững. Các khu, cụm công nghiệp được yêu cầu đầu tư hệ thống xử lý nước thải tập trung; nhiều phong trào bảo vệ môi trường được triển khai rộng khắp như “Chung tay hành động cho thế giới sạch hơn” và các hoạt động cộng đồng khác. Từ Trung ương đến địa phương đều thống nhất nhận thức rằng bảo vệ môi trường là sự nghiệp chung của mọi cơ quan, tổ chức, cộng đồng dân cư, hộ gia đình và mỗi người dân.

Các đại biểu dự Tọa đàm.

Để Tọa đàm đạt hàm lượng khoa học cao, các đại biểu đã tập trung làm rõ hệ thống cơ sở chính trị, pháp lý và những điểm mới trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng về vai trò lãnh đạo của Đảng trong huy động người dân tham gia quản trị môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu; nhấn mạnh việc thực hành dân chủ theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” trong bảo vệ môi trường. Các ý kiến cũng đánh giá thực trạng vai trò lãnh đạo của cấp ủy Đảng các cấp tại Đồng Nai trong vận động nhân dân bảo vệ rừng, xử lý rác thải, chuyển đổi mô hình sản xuất nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu; đồng thời đề xuất nhiều giải pháp, mô hình hay, cách làm hiệu quả nhằm giải quyết các xung đột môi trường và nâng cao năng lực thích ứng cho cộng đồng dân cư trong thời gian tới./.