Xung lực mới cho dòng vốn đầu tư Việt Nam-Pháp

Chuyến thăm chính thức của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mở ra cơ hội hợp tác đầu tư Việt-Pháp, thu hút vốn chất lượng cao, công nghệ lõi và tài chính xanh từ châu Âu.

Chuyến thăm chính thức của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến Pháp được kỳ vọng tạo đòn bẩy mới cho hợp tác đầu tư Việt-Pháp, thúc đẩy dòng vốn chất lượng cao, công nghệ lõi và tài chính xanh từ Pháp và châu Âu vào Việt Nam, đồng thời mở thêm cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam vươn ra thị trường Pháp.

Trao đổi với phóng viên TTXVN tại Paris, ông Đào Quốc Cương, Tham tán, Trưởng bộ phận xúc tiến đầu tư và Đại diện Bộ Tài chính, Đại sứ quán Việt Nam tại Pháp, cho rằng kể từ thời điểm lịch sử tháng 10/2024, khi Việt Nam và Pháp chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện, đây là sự kiện đối ngoại cấp cao có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần hiện thực hóa các cam kết tầm vóc và mở ra chương mới thực chất cho hợp tác kinh tế song phương.

Theo ông Đào Quốc Cương, sự hiện diện của lãnh đạo cấp cao nhất Việt Nam tại Pháp - đối tác đầu tư hàng đầu của Việt Nam tại châu Âu với tổng vốn lũy kế đầu tư vượt 4 tỷ USD - không chỉ củng cố niềm tin chính trị vững chắc mà còn định hình lại phương thức xúc tiến đầu tư thế hệ mới.

Thay vì các phương thức tiếp cận truyền thống trước đây, Việt Nam đang chuyển dịch mạnh mẽ sang chiến lược vận động trực tiếp 1-1 các “sếu đầu đàn” thuộc nhóm CAC 40 theo đúng tinh thần Nghị quyết 50-NQ/TW ngày 20/8/2019 của Bộ Chính trị về định hướng hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao chất lượng, hiệu quả hợp tác đầu tư nước ngoài đến năm 2030 và Nghị quyết 10-NQ/TW ngày 8/6/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.

CAC 40 quy tụ 40 tập đoàn niêm yết có giá trị vốn hóa lớn nhất trên sàn Euronext Paris, đóng góp hơn 80% vốn hóa thị trường chứng khoán Pháp và sở hữu chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo ông Cương, việc tiếp cận trực tiếp nhóm này không chỉ giúp Việt Nam thu hút những khoản FDI hàng tỷ USD mà còn kéo theo cả hệ sinh thái doanh nghiệp vệ tinh, công nghệ lõi và nguồn tài chính xanh từ châu Âu.

Điểm nhấn chiến lược tạo đòn bẩy bứt phá nhân chuyến thăm là chương trình Tọa đàm bàn tròn cấp cao, thể hiện sự gắn kết chặt chẽ từ cấp quản lý điều hành đến định hướng chiến lược tối cao.

Sự kiện được đồng chủ trì bởi Bộ trưởng Bộ Tài chính Việt Nam Ngô Văn Tuấn, Bộ trưởng Bộ Kinh tế, Tài chính Pháp Roland Lescure và lãnh đạo MEDEF International Benoit Clocheret, quy tụ các nhóm tập đoàn kinh tế hàng đầu hai nước.

Theo ông Cương, vai trò đồng chủ trì của hai Bộ trưởng cùng lãnh đạo MEDEF International không chỉ khẳng định tầm quan trọng của cơ chế đối thoại chính sách trực tiếp mà còn tạo không gian làm việc chuyên sâu, thực chất để nhận diện điểm nghẽn và tháo gỡ rào cản cho từng dự án cụ thể.

Đặc biệt, kể từ mốc lịch sử nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện vào tháng 10/2024, đây là lần đầu tiên hai nguyên thủ quốc gia - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Emmanuel Macron - cùng trực tiếp hiện diện, tham dự và đưa ra những chỉ đạo định hướng tầm vóc ngay tại một tọa đàm kinh tế cấp cao cùng các Bộ trưởng và lãnh đạo tập đoàn hàng đầu.

Diễn đàn Đối thoại cấp cao thường niên về kinh tế Việt Nam-Cộng hòa Pháp. (Ảnh: TTXVN phát)

Theo Tham tán đầu tư Đào Quốc Cương, sự kết nối đặc biệt này, cùng lễ ký kết các văn kiện hợp tác trọng điểm, là minh chứng sinh động cho quyết tâm chính trị ở cấp cao nhất của lãnh đạo hai nước, đồng thời gửi đi thông điệp mạnh mẽ rằng Việt Nam không chỉ tìm kiếm dòng vốn FDI thuần túy mà đang chủ động mở rộng cửa đón nhận những đối tác chiến lược hàng đầu của Pháp để cùng sáng tạo, chia sẻ giá trị và phát triển bền vững.

Đánh giá về cơ hội kinh doanh tại Việt Nam, ông Đào Quốc Cương cho rằng bất chấp biến động của kinh tế toàn cầu, Việt Nam tiếp tục được các nhà đầu tư châu Âu đánh giá là điểm sáng chiến lược nhờ kinh tế vĩ mô ổn định và mạng lưới hiệp định thương mại tự do rộng khắp. Mức tăng trưởng mạnh mẽ của vốn đăng ký mới và giá trị góp vốn, mua cổ phần thời gian qua là minh chứng rõ nhất cho niềm tin này.

Theo ông Cương, bên cạnh Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam-EU (EVFTA), giúp xóa bỏ rào cản thuế quan, đòn bẩy pháp lý có tính chất quyết định hiện nay chính là Hiệp định Bảo hộ Đầu tư Việt Nam-EU (EVIPA).

Động thái tích cực của Nghị viện Pháp trong việc thúc đẩy phê chuẩn EVIPA ngay trước thềm chuyến thăm là minh chứng rõ nét cho cam kết nâng tầm hợp tác kinh tế-đầu tư song phương.

Việc Pháp sớm hoàn tất quá trình này sẽ tạo hiệu ứng làn sóng, thúc đẩy 6 quốc gia EU còn lại nhanh chóng phê chuẩn để EVIPA chính thức có hiệu lực. Theo ông Cương, đây sẽ là “đòn bẩy” pháp lý quan trọng giúp bảo hộ an toàn cho dòng vốn chất lượng cao của Pháp và EU chảy mạnh vào các ngành công nghiệp xanh, công nghệ cao tại Việt Nam, giải tỏa tâm lý e ngại của các tập đoàn khi rót vốn dài hạn.

Trên nền tảng khuôn khổ Đối tác Chiến lược Toàn diện, công tác xúc tiến hiện tập trung thúc đẩy “chuyển đổi kép” - chuyển đổi xanh và chuyển đổi số - thông qua hợp tác với các tập đoàn uy tín thuộc 5 lĩnh vực mũi nhọn.

Trong lĩnh vực hạ tầng giao thông, hàng hải và hàng không, Việt Nam hướng tới khai thác thế mạnh hàng đầu thế giới của Pháp với các tập đoàn Airbus, Safran, Alstom, Systra, RATP Dev và Thales.

Đáng chú ý, tập đoàn logistics CMA CGM đang mở rộng đầu tư vào hạ tầng cảng biển ngầm, trung tâm kho bãi tích hợp và mở rộng các tuyến vận tải biển kết nối trực tiếp Việt Nam với châu Âu.

Trọng tâm hợp tác thời gian tới là đưa Việt Nam tham gia sâu vào chuỗi cung ứng hàng không, phát triển tín hiệu đường sắt tốc độ cao, xây dựng trung tâm bảo dưỡng tàu bay tại Long Thành, cùng các giải pháp an ninh mạng và công nghệ vệ tinh.

Trong lĩnh vực năng lượng xanh và hydrogen, Việt Nam hướng tới mở rộng hợp tác với EDF, TotalEnergies, Air Liquide và Schneider Electric trong các dự án điện gió ngoài khơi quy mô gigawatt, sản xuất nhiên liệu sạch như hydro và ammonia, cũng như cung cấp các giải pháp quản lý năng lượng thông minh cho công nghiệp nhằm hỗ trợ Việt Nam thực hiện cam kết Net Zero 2050.

Đối với công nghệ chiến lược, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI) và lượng tử, bên cạnh Soitec, STMicroelectronics, Dassault Systèmes và Capgemini, bước tiến mang tính tiên phong là hợp tác giữa tập đoàn máy tính lượng tử Pasqal và Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Bộ Tài chính. Hai bên tập trung phát triển năng lực công nghệ lượng tử, xây dựng hạ tầng tính toán tiên tiến, đào tạo nhân lực trình độ cao và phối hợp tổ chức Viet Nam - Asia Quantum Summit 2026 vào tháng 11/2026.

Trong lĩnh vực tài chính xanh và trung tâm tài chính quốc tế (IFC), mạng lưới định chế tài chính như BNP Paribas, Société Générale, Bpifrance, AFD cùng Paris Europlace sẽ mang đến cơ hội lớn trong việc phát triển các quỹ đầu tư hạ tầng xanh và thu hút các chi nhánh quản lý tài sản vào IFC tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng.

Y tế, dược phẩm và bán lẻ cũng là một trong những lĩnh vực trọng tâm. Sanofi tiếp tục nâng cấp hệ sinh thái 3 nhà máy đạt chuẩn EU-GMP, biến Việt Nam thành trung tâm sản xuất dược phẩm của khu vực.

Groupe Bel mở rộng 2 nhà máy quy mô lớn, đưa Việt Nam thành thủ phủ sản xuất tại Đông Nam Á. Trong khi đó, Decathlon coi Việt Nam là “căn cứ địa” sản xuất quan trọng, tăng cường tỷ lệ nội địa hóa và tối ưu hóa chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ở chiều ngược lại, ông Đào Quốc Cương nhận định đầu tư hai chiều hiện là xu thế tất yếu và thị trường Pháp chính là “bệ phóng” để doanh nghiệp Việt nâng tầm uy tín và chuẩn hóa năng lực cạnh tranh quốc tế.

Hoa quả tươi Việt Nam được bày bán tại siêu thị ở Pháp. (Ảnh: Ngọc Hiệp/TTXVN)

Việc Pháp giữ vị thế quán quân thu hút FDI tại châu Âu 5 năm liên tiếp, với đỉnh cao là Hội nghị Thượng đỉnh Choose France thu hút kỷ lục 93 tỷ euro vốn đăng ký đến từ vị trí địa-kinh tế chiến lược, hạ tầng năng lượng dồi dào, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo cùng nguồn nhân lực chất lượng cao.

Chìa khóa tạo nên sức hút FDI của Pháp chính là kiến trúc bộ máy xúc tiến hai tầng theo nguyên tắc “một đầu mối, toàn vòng đời.” Đó là sự kết hợp giữa tầng dịch vụ chuyên nghiệp của Business France, đồng hành 1-1 cùng nhà đầu tư, và tầng điều phối quyền lực của cơ chế Đặc phái viên liên bộ.

Nhận ủy quyền trực tiếp từ Thủ tướng Pháp, Đặc phái viên sở hữu ba quyền năng đặc biệt: thẩm quyền cắt ngang, áp thời hạn xử lý giữa các Bộ; cơ chế phá vỡ bế tắc, trình thẳng Thủ tướng ra chỉ thị trong 5 ngày; và song song hóa thủ tục, cho phép duyệt môi trường và xây dựng đồng thời.

Theo ông Cương, cơ chế này đã rút ngắn thời gian cấp phép từ 3 năm xuống dưới 9 tháng, giải quyết siêu dự án pin xe điện ProLogium trị giá 5,2 tỷ euro chỉ trong 2 tuần hay duyệt thủ tục cho siêu dự án AI SoftBank trị giá 45 tỷ euro trong vài tuần. Bài học này gợi mở nhiều điều cho Việt Nam trong việc hoàn thiện cơ chế “luồng xanh” (Fast-track) để giữ chân các tập đoàn toàn cầu.

Từ thực tiễn thành công của các doanh nghiệp Việt Nam tại Pháp như FPT, thông qua M&A công ty AOS84 để giành các hợp đồng chuyển đổi số lớn với Airbus và La Poste, ông Đào Quốc Cương lưu ý 3 hành trang cốt lõi đối với doanh nghiệp Việt Nam, trong đó trước hết là chuẩn hóa nội tại, chủ động nâng cấp năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về ESG, GDPR và tiêu chuẩn CE của châu Âu.

Tiếp đó là “bản địa hóa thông minh,” lựa chọn phương thức M&A để rút ngắn thời gian gia nhập thị trường, kết hợp năng lực vận hành trong nước với đội ngũ nhân sự bản địa am hiểu luật pháp và văn hóa Pháp.

Cuối cùng là “đi cùng hệ sinh thái,” chủ động tranh thủ nguồn lực hỗ trợ từ Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Đại sứ quán Việt Nam tại Pháp, cũng như phối hợp chặt chẽ với các tổ chức như Business France hay MEDEF International để tối ưu hóa rủi ro và kết nối đúng đối tác.

Cuối cùng, ông Đào Quốc Cương khẳng định Việt Nam và Pháp đang nắm giữ “cơ hội lịch sử” để kiến tạo một chương mới trong hợp tác đầu tư song phương.

Sự hội tụ giữa quyết tâm chính trị ở cấp cao nhất và động lực nội tại của cộng đồng doanh nghiệp chính là chìa khóa để dòng vốn tương hỗ hai nước bứt phá cả về quy mô lẫn chiều sâu chất lượng, nâng tầm hợp tác Việt-Pháp trở thành trụ cột kiểu mẫu cho mối quan hệ đối tác bền vững giữa Việt Nam và châu Âu./.

(TTXVN/Vietnam+)