Trước thềm chuyến thăm cấp Nhà nước đến Đan Mạch của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân, Đại sứ Lương Thanh Nghị đã có những chia sẻ về quan hệ hợp tác Việt Nam-Đan Mạch.

Trong thời gian đảm nhận vai trò Đại sứ Việt Nam tại Đan Mạch (giai đoạn 2022-2025), ông Lương Thanh Nghị đã chứng kiến những bước tiến vượt bậc trong quan hệ hai nước.

Ông cũng lưu giữ những ký ức và kỷ niệm sâu sắc về đất nước, con người cũng như tình cảm đặc biệt của Hoàng gia và nhân dân Đan Mạch dành cho Việt Nam.

Trước thềm chuyến thăm cấp Nhà nước đến Đan Mạch của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam, Đại sứ Lương Thanh Nghị đã có những chia sẻ với phóng viên Thông tấn xã Việt Nam về quan hệ hợp tác Việt Nam-Đan Mạch:

- Đại sứ có thể chia sẻ ấn tượng đầu tiên khi đến Đan Mạch, cũng như dấu ấn hay kỷ niệm khiến ông tự hào và nhớ nhất trong thời gian công tác ở đây?

Đại sứ Lương Thanh Nghị: Nói tới Đan Mạch, có lẽ người Việt Nam thường liên tưởng tới những câu chuyện cổ tích như “Nàng tiên cá,” “Chú lính chì dũng cảm,” “Cô bé bán diêm”… của nhà văn Hans Andersen. Tuy nhiên, khi tới Đan Mạch, qua tìm hiểu, tiếp xúc với chính giới, người dân và doanh nghiệp cũng như các tầng lớp xã hội khác, tôi nhận thấy ở quốc gia tuy diện tích và dân số nhỏ bé này còn có nhiều câu chuyện “cổ tích” khác để lại trong tôi ấn tượng sâu sắc.

Trước hết phải kể đến sự gắn bó, tin cậy vượt thời gian giữa hai dân tộc. Người dân Việt Nam sẽ không bao giờ quên “phong trào phản chiến,” ủng hộ Việt Nam của người dân tiến bộ Đan Mạch trong cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc.

Đan Mạch là một trong số ít quốc gia phương Tây thiết lập quan hệ ngoại giao với Việt Nam Dân chủ cộng hòa từ rất sớm, tháng 11/1971. Chúng ta cũng hẳn không quên những công trình y tế, giáo dục, nước sạch với sự trợ giúp của Đan Mạch nằm rải rác khắp các vùng miền của đất nước.

Có một điều đặc biệt ít người biết, đó là Hoàng thân Henrik, Phu quân của Nữ hoàng Đan Mạch, đã sinh sống, học tập trong những năm 1930, 1950 ở Hà Nội. Trong cuốn hồi ký của mình, ông dành hẳn một chương để kể về tuổi thơ giàu cảm xúc tại ngôi nhà số 80 phố Phan Đình Phùng. Tình yêu với đất nước, con người Việt Nam, cứ thế được nhân lên trong gia đình Hoàng gia Đan Mạch.

Người dân Thủ đô chắc vẫn còn nhớ hình ảnh Nữ hoàng Margrethe II và Hoàng thân Henrik dạo quanh phố cổ Hà Nội bằng xích lô trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam năm 2009 hay hình ảnh Nhà Vua Frederik, khi đó là Thái tử kế vị, dạo bước bên bờ hồ Hoàn Kiếm và thăm đền Ngọc Sơn trong chuyến thăm gần đây nhất vào tháng 11/2022.

Đây cũng là điều khiến tôi tự hào và nhớ nhất trong thời gian công tác ở đây. Nhà Vua và Hoàng hậu Đan Mạch luôn dành tình cảm quý mến đối với đất nước và con người Việt Nam.

Tôi rất vinh dự được đón Nhà Vua tham dự kỷ niệm Quốc khánh Việt Nam năm 2022 và Hoàng hậu tham dự kỷ niệm 10 năm Đối tác toàn diện giữa hai nước năm 2023. Đây là điều đặc biệt hiếm có, không có tiền lệ trong lễ tân đối ngoại của Hoàng gia.

Bên cạnh đó, sợi dây gắn bó giữa hai dân tộc còn được nối dài, vun đắp từ những người dân bình thường, những người bạn lâu năm, những nghệ sĩ, nhà giáo, nhà khoa học và doanh nhân cùng tin tưởng vào giá trị của sự hợp tác giữa hai nước.

Điều thứ hai tôi ấn tượng và ngưỡng mộ chính là mô hình phát triển của Đan Mạch dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, trong đó giáo dục đóng vai trò trung tâm, và một nền quản trị hiện đại. Có lẽ vì vậy mà Đan mạch, tuy là quốc gia nhỏ bé ở Bắc Âu nhưng luôn trong tốp đầu thế giới về GDP/đầu người, top 10 toàn cầu về chỉ số sáng tạo, đi đầu thế giới về chuyển đổi xanh và được xếp hạng những quốc gia hạnh phúc nhất.

Có lẽ nhiều người sẽ bất ngờ nếu biết từ thời đại Viking, người Đan Mạch đã biết làm ra những cây rìu sắc bén để làm vũ khí, những con thuyền lớn có thể vượt đại dương để chinh phục và buôn bán với châu Âu, Bắc Mỹ. Sau này là những viên gạch Lego, Skype, Google Map, Insulin, công nghệ điện gió… Người Đan Mạch rất tự hào về sự sáng tạo của mình, coi tư duy sáng tạo giống như DNA trong cơ thể mình.

Điều thứ ba tôi cũng rất ấn tượng chính là triết lý “hygge”, phong cách sống của người Đan Mạch, trở nên phổ biến từ cuối thế kỷ 18. Đối với người Đan Mạch, hygge chính là cảm giác thoải mái, an bình trong cuộc sống, thậm chí cả trong suy nghĩ. Mặc cho thời tiết khắc nghiệt trong mùa Đông, họ vẫn hạnh phúc khi đơn giản chỉ là ngồi bên lò sưởi đắp chiếc chăn len, nhâm nhi cốc trà nóng bên cạnh người thân. Người Đan Mạch có lối sống đơn giản, không câu nệ, hình thức hay phô trương, dễ dàng thích nghi với mọi hoàn cảnh.

- Theo Đại sứ, điều gì làm nên sự gắn bó bền lâu của quan hệ Việt Nam - Đan Mạch, từ hợp tác phát triển đến đối tác chiến lược xanh ngày nay? Trong nhiệm kỳ của Đại sứ, lĩnh vực nào có bước tiến rõ nhất và lĩnh vực nào còn nhiều dư địa?

Đại sứ Lương Thanh Nghị: Tôi cho rằng quan hệ Việt Nam-Đan Mạch không chỉ được xây dựng bằng các cuộc tiếp xúc, gặp gỡ giữa lãnh đạo và các cam kết của Chính phủ hai nước mà còn được vun đắp bởi người dân, doanh nghiệp cùng tin tưởng vào giá trị hợp tác giữa hai bên.

Việt Nam và Đan Mạch đã xây dựng quan hệ hợp tác qua nhiều giai đoạn. Năm 2011, hai nước thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược trong các lĩnh vực biến đổi khí hậu, năng lượng, môi trường và tăng trưởng xanh. Năm 2013, quan hệ được nâng lên thành Đối tác toàn diện, mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực kinh tế, thương mại, năng lượng, giáo dục, y tế, nông nghiệp và thực phẩm, thống kê.

Tháng 11/2023, việc thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược Xanh đánh dấu bước phát triển quan trọng, thể hiện quyết tâm của hai nước trong việc gắn kết hợp tác song phương với mục tiêu phát triển bền vững.

Chuyển đổi xanh vừa là xu thế, vừa mang tính chiến lược và là quá trình lâu dài, đòi hỏi nguồn lực tài chính, công nghệ, nhân lực chất lượng cao và cơ chế phối hợp hiệu quả. Đây cũng chính là những lĩnh vực mà Việt Nam và Đan Mạch có thể bổ trợ cho nhau. Việt Nam có nhu cầu lớn về năng lượng sạch, hạ tầng hiện đại, công nghệ tiết kiệm năng lượng và các giải pháp giảm phát thải.

Đan Mạch có kinh nghiệm và thế mạnh về năng lượng tái tạo, công nghệ xanh, vận tải biển, quản trị môi trường và phát triển các mô hình kinh doanh bền vững. Khi được kết nối hiệu quả, những thế mạnh ấy mở ra cơ hội hợp tác thiết thực cho cả hai phía.

Theo số liệu của Cục đầu tư nước ngoài, tính đến hết tháng 8/2026, Đan Mạch có 180 dự án còn hiệu lực với tổng số vốn đầu tư gần 2,5 tỷ USD, đứng thứ 21/154 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam. Tiêu biểu là dự án xây dựng nhà máy trung hòa carbon đầu tiên trên thế giới của Tập đoàn Lego tại Việt Nam, với tổng mức đầu tư hơn 1 tỷ USD tại Bình Dương, thu hút khoảng 4.000 lao động và đã khánh thành đi vào vận hành từ tháng 4/2025. Có thể nói hầu hết các tập đoàn kinh tế lớn có tên tuổi của Đan Mạch và trên thế giới trong các lĩnh vực sản xuất, công nghệ, vận tải biển, logistic, năng lượng tái tạo đều đã hiện diện tại Việt Nam như Ecco, Pandora, AP Moller-Maersk, Danfoss, Mascot, Vestas, Carlsberg…

Hầu hết các dự án của Đan Mạch là đầu tư vào sản xuất xanh, đề cao trách nhiệm xã hội, có giá trị lan tỏa, có thể coi là hình mẫu cho các dự án đầu tư chất lượng cao, cho thấy quyết tâm của Việt Nam trong việc thu hút các dự án xanh, hướng đến đạt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050.

Những dự án, hợp tác thực chất, cụ thể trên vừa là minh chứng cho khát vọng, tầm nhìn chung của Việt Nam-Đan Mạch, đồng thời cũng thể hiện cam kết, quyết tâm của lãnh đạo, nhân dân hai nước trong tăng trưởng xanh và phát triển bền vững, tạo tiền đề quan trọng để đưa quan hệ Việt Nam - Đan Mạch lên một tầm cao mới.

Tuy nhiên, tiềm năng và dư địa hợp tác giữa hai nước còn rất lớn. Việt Nam và Đan Mạch có nhiều cơ hội để mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực năng lượng tái tạo, trong đó có điện gió ngoài khơi, vận tải biển, logistics thông minh, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và công nghệ lượng tử, bán dẫn, y sinh… để có thể hỗ trợ các doanh nghiệp hai nước tận dụng các cơ hội từ chuỗi giá trị, cung ứng xanh và các công nghệ tiên tiến.

Bên cạnh thu hút đầu tư, tôi cho rằng hai nước cần thúc đẩy hơn nữa hợp tác nghiên cứu, đào tạo nhân lực, phát triển công nghệ và kết nối doanh nghiệp. Các chương trình hợp tác nên hướng tới những kết quả có thể đo lường, từ nâng cao năng lực công nghệ đến giảm phát thải, tăng hiệu quả sử dụng tài nguyên và tạo thêm việc làm chất lượng cao.

- Trong bối cảnh khu vực và thế giới hiện nay, ông đánh giá chuyến thăm cấp Nhà nước đến Đan Mạch lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có ý nghĩa thế nào đối với quan hệ hai nước?

Đại sứ Lương Thanh Nghị: Hiện nay, tình hình thế giới và khu vực tiếp tục diễn biến nhanh chóng và phức tạp; cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gay gắt; các vấn đề như an ninh kinh tế, biến đổi khí hậu, an ninh năng lượng, lương thực, nguồn nước và tội phạm xuyên quốc gia tác động trực tiếp đến tất cả các nước, trong đó có Việt Nam và Đan Mạch.

Đất nước ta cũng đang bước vào giai đoạn phát triển mới, xác lập mô hình tăng trưởng lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực, với mục tiêu nâng cao năng suất, chất lượng tăng trưởng và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế; đẩy mạnh chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng, chuyển đổi cơ cấu và chất lượng nguồn nhân lực.

Đan Mạch đang thực hiện tự chủ chiến lược, hướng mạnh về châu Á-Thái Bình dương, trong đó Đông Nam Á được coi là địa bàn ưu tiên. Trong nhiều thập niên, Đan Mạch đã kiên trì theo đuổi những chính sách về năng lượng, môi trường và phát triển bền vững.

Từ một quốc gia có nguồn tài nguyên hạn chế, nước này từng bước xây dựng năng lực cạnh tranh dựa trên tri thức, công nghệ, chất lượng nguồn nhân lực và khả năng hợp tác giữa các chủ thể trong xã hội. Đây cũng là những lĩnh vực mà ta có nhu cầu hợp tác rất lớn.

Trong khi đó, Đan Mạch cũng đánh giá rất cao khát vọng, quyết tâm của Việt Nam trong chuyển đổi xanh và phát triển bền vững; coi Việt Nam là một trong những đối tác quan trọng hàng đầu trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh.

Sau 55 năm gắn bó, với những kết quả đạt được trong quan hệ hai nước như đã nêu ở trên, Việt Nam và Đan Mạch có nhiều lý do để tin tưởng vào triển vọng hợp tác phía trước. Hai nước có thể khác nhau về quy mô, điều kiện phát triển và những ưu tiên cụ thể, nhưng cùng chia sẻ mong muốn xây dựng một nền kinh tế thịnh vượng, một xã hội có chất lượng sống cao và một tương lai bền vững hơn cho các thế hệ mai sau.

Trong bối cảnh đó, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tới Đan Mạch có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là chuyến thăm đầu tiên của người đứng đầu Đảng và Nhà nước ta tới Đan Mạch, một đối tác quan trọng ở Bắc Âu, sau khi hai nước thiết lập Đối tác toàn diện năm 2013 và Đối tác Chiến lược Xanh năm 2023.

Nhà Vua Frederik X của Đan Mạch vừa đăng quang được hơn 2 năm và Chính phủ mới của Đan Mạch cũng chỉ mới thành lập được hơn 4 tháng, từ tháng 6/2026. Điều đó thể hiện sự gắn bó, tin cậy chính trị cao và coi trọng quan hệ hữu nghị, hợp tác mang tính chiến lược giữa hai nước.

Chuyến thăm cũng diễn ra đúng vào thời điểm hai nước kỷ niệm 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Do vậy, đây là dịp để hai nước tăng cường hơn nữa tin cậy chính trị, nhìn lại chặng đường phát triển hơn 5 thập kỷ qua của quan hệ song phương đồng thời định hướng cho chặng đường tiếp theo, tạo xung lực và mở ra những cơ hội hợp tác mới phù hợp với nhu cầu phát triển của mỗi bên.

- Với kinh nghiệm từng công tác tại Đan Mạch, Đại sứ kỳ vọng chuyến thăm sẽ đạt được những kết quả cụ thể nào, như thỏa thuận hợp tác, cam kết đầu tư hay cơ chế đối thoại mới?

Đại sứ Lương Thanh Nghị: Ngoài việc thúc đẩy hợp tác sâu rộng hơn nữa những lĩnh vực hiện có đi vào thực chất, hiệu quả hơn, tôi kỳ vọng chuyến thăm sẽ tạo thêm động lực cho hợp tác về kinh tế biển, trong đó có vận tải biển, logistics, điện gió ngoài khơi; công nghệ xanh, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, giáo dục và phát triển nguồn nhân lực; đồng thời khuyến khích doanh nghiệp hai nước mở rộng đầu tư, tăng cường kết nối chuỗi cung ứng và phát triển những dự án có giá trị lâu dài.

Đan Mạch là quốc gia có trình độ phát triển cao hàng đầu thế giới, thậm chí dẫn đầu trong một số lĩnh vực, có thể kể đến như phát triển điện gió ngoài khơi, công nghệ chuyển đổi năng lượng, công nghệ truyền tải, lưu trữ năng lượng tái tạo, công nghệ lượng tử... Đây đều là các lĩnh vực mà ngay cả nhiều nước có trình độ khoa học, công nghệ hàng đầu trên thế giới cũng có nhu cầu hợp tác phát triển cùng Đan Mạch.

Do đó, nếu ta có thể tận dụng được đà phát triển của quan hệ hai nước để đẩy mạnh hợp tác trong các lĩnh vực nói trên sẽ góp phần đóng góp thiết thực cho sự phát triển bền vững của đất nước.

Hai bên cũng có thể tiếp tục thúc đẩy và mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực như ngoại giao nghị viện, tư pháp, văn hóa, môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu…

Bên cạnh hợp tác song phương, tôi tin rằng hai nước cũng tăng cường hợp tác đa phương như tại Liên hợp quốc, đối thoại EU-ASEAN và nhất là Diễn đàn đối tác vì tăng trưởng xanh và mục tiêu toàn cầu (P4G) mà cả Việt Nam và Đan Mạch đều là những thành viên sáng lập.

- Ngoài hợp tác chính thức, quan hệ hai nước còn được vun đắp bởi người dân, cộng đồng người Việt và thế hệ trẻ. Đại sứ có nhắn nhủ gì để tình hữu nghị này tiếp tục phát triển, và nếu tóm gọn trong một câu, ông sẽ mô tả tương lai quan hệ hai nước thế nào?

Đại sứ Lương Thanh Nghị: Tôi cho rằng cùng với hợp tác cấp chính phủ, việc mở rộng giao lưu giữa nhân dân, địa phương, trường đại học và các tổ chức xã hội cũng như phát huy vai trò của cộng đồng người Việt sẽ tiếp tục củng cố nền tảng bền vững cho quan hệ song phương.

Trải qua 55 năm kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao, Việt Nam và Đan Mạch đã xây dựng được nền tảng hữu nghị, tin cậy và hợp tác ngày càng sâu rộng. Từ những sợi dây gắn kết lịch sử, tình cảm của Hoàng gia và nhân dân hai nước, quan hệ song phương đang mở ra một chương mới với trọng tâm là chuyển đổi xanh, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững.

Trên nền tảng đó, Việt Nam và Đan Mạch có cơ sở để cùng kiến tạo một tương lai xanh hơn, thịnh vượng hơn và bền vững hơn.

- Trân trọng cảm ơn Đại sứ Lương Thanh Nghị./.