Đối với 5 dự án cao tốc Bắc-Nam do Nhà nước đầu tư, các chủ đầu tư đang hoàn thiện các thủ tục nghiệm thu, dự kiến hoàn thành vào cuối tháng Hai để tổ chức thu phí chính thức từ ngày 1/3 tới.

Từ ngày 1/3 tới, có 5 dự án thành phần cao tốc Bắc-Nam sẽ chính thức thu phí trước tiên. Với các đoạn tuyến còn lại do chưa hoàn thành và Bộ Xây dựng đưa ra mốc tiến độ thu phí trong tháng Tư và tháng Sáu này.

Tăng tốc hoàn thành để sớm thu phí

Tại hội nghị giao ban tháng Hai và triển khai nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới của Bộ Xây dựng vào chiều nay (ngày 27/2), theo báo cáo của Cục Kinh tế-Quản lý đầu tư xây dựng, trong năm 2026 dự kiến khởi công 5 dự án và hoàn thành 27 dự án. Trong quý 1/2026 dự kiến khởi công 3 dự án gồm: cầu Ninh Cường, Dự án cải tạo khu gian Hòa Duyệt-Thanh Luyện, hoàn thiện hầm Cù Mông và hoàn thành dự án tuyến tránh thành phố Cao Bằng, Quốc lộ 28B qua tỉnh Bình Thuận và tỉnh Lâm Đồng.

Với các dự án đường bộ cao tốc đã thông xe kỹ thuật ngày 19/12/2025, chưa đưa vào khai thác, phía Cục Kinh tế-Quản lý đầu tư xây dựng cho biết Hội đồng kiểm tra Nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng đã nghiệm thu 44/88km dự án cao tốc Quảng Ngãi-Hoài Nhơn; 70,1/70,1km cao tốc Hoài Nhơn-Quy Nhơn; 20/62km cao tốc Quy Nhơn-Chí Thạnh.

Đến nay, có 134,1/286,1km đã nghiệm thu nhưng chưa khai thác do Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) có ý kiến chưa an toàn nên chưa bố trí lực lượng. Các đoạn còn lại còn một số khối lượng hệ thống an toàn giao thông (hàng rào, hộ lan, dải phân cách giữa, biển báo) đang được các đơn vị tập trung thi công, dự kiến hoàn thành trước ngày 15/3/2026.

Đối với 5 dự án cao tốc Bắc-Nam đầu tư công thuộc giai đoạn 2017-2020 (Mai Sơn-Quốc lộ 45, Quốc lộ 45-Nghi Sơn, Nghi Sơn-Diễn Châu, Vĩnh Hảo-Phan Thiết và Phan Thiết-Dầu Giây) đã cơ bản hoàn thành. Các chủ đầu tư đang hoàn thiện các thủ tục nghiệm thu, dự kiến hoàn thành vào cuối tháng Hai để tổ chức thu phí chính thức từ ngày 1/3/2026. Về hệ thống thu phí đầu-cuối đã cơ bản hoàn thành, đang hoàn tất các thủ tục nghiệm thu, dự kiến hoàn thành vào cuối tháng Hai, đủ điều kiện tổ chức thu phí từ ngày 1/3/2026.

Đối với 12 dự án thành phần cao tốc Bắc-Nam thuộc giai đoạn 2021-2025, do ảnh hưởng của các đợt mưa lũ tại khu vực miền Trung dẫn đến một số dự án thành phần đã hoàn thành đưa tuyến chính vào khai thác nhưng các hạng mục công việc còn lại (đường gom, đường ngang dân sinh, gia cố mái ta luy,...) chưa hoàn thành nên chưa đủ điều kiện để tổ chức thu phí từ ngày 1/3/2026.

Lãnh đạo Bộ Xây dựng đã chủ trì họp với các đơn vị và chỉ đạo hoàn thành đồng bộ các hạng mục công trình để đưa vào khai thác và tổ chức thu phí chính thức trước ngày 30/4/2026. Riêng Dự án thành phần cao tốc Cần Thơ-Hậu Giang và Hậu Giang-Cà Mau sẽ hoàn thành đồng bộ với hệ thống nút giao, dự kiến tổ chức thu phí từ ngày 30/6/2026.

Đưa ra nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới, Cục Kinh tế-Quản lý đầu tư xây dựng yêu cầu các Ban Quản lý dự án 2, 7, 85 quyết liệt chỉ đạo các nhà thầu huy động tối đa nguồn lực, tập trung thi công, hoàn thiện các thủ tục để đưa vào khai thác tuyến chính trong tháng 3/2026 để phục vụ nhu cầu đi lại của người dân; đồng thời khẩn trương thi công dứt điểm các khối lượng còn lại để sớm hoàn thành toàn bộ dự án, đủ điều kiện tổ chức thu phí.

Với 3 dự án có kế hoạch khởi công quý 1/2026, các ban quản lý dự án chỉ đạo tư vấn khẩn trương hoàn chỉnh các thủ tục về đầu tư, phê duyệt thiết kế, dự toán để khởi công các dự án đáp ứng tiến độ yêu cầu.

Đối với 27 dự án có kế hoạch hoàn thành năm 2026, các chủ đầu tư chủ động, phối hợp chặt chẽ với các địa phương, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc để bàn giao dứt điểm mặt bằng, đảm bảo nguồn cung ứng vật liệu cho dự án; quyết liệt chỉ đạo nhà thầu xây dựng kế hoạch thi công hợp lý, khoa học, phù hợp với điều kiện thời tiết; tăng cường nhân lực, máy móc, thiết bị, tập trung thi công hoàn thành các dự án theo kế hoạch.

Giải ngân hơn 133.800 tỷ đồng

Theo báo cáo của Vụ Kế hoạch-Tài chính, năm 2026 Bộ Xây dựng được Thủ tướng Chính phủ giao kế hoạch vốn đầu tư công hơn 133.800 tỷ đồng. Hiện, Bộ đã phân bổ chi tiết toàn bộ cho các chủ đầu tư, dự án để triển khai thực hiện kế hoạch.

Để đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công ngay từ những ngày đầu, tháng đầu năm, lãnh đạo Vụ Kế hoạch-Tài chính đề nghị các chủ đầu tư khẩn trương phân khai chi tiết dự toán chi; lập kế hoạch giải ngân chi tiết theo từng tháng, quý, xác định hạng mục công việc quyết định đến tiến độ giải ngân đối với từng dự án.

Với các dự án đường sắt được bố trí nguồn vốn lớn, Vụ Kế hoạch-Tài chính đề nghị Ban Quản lý dự án Thăng Long phối hợp, đôn đốc các địa phương rà soát, xác định nhu cầu sử dụng vốn giải phóng mặt bằng cho Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc-Nam để làm cơ sở báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ điều chuyển kế hoạch năm 2026 từ Bộ Xây dựng cho các địa phương.

Ngoài ra, Ban Quản lý dự án Đường sắt phối hợp với các địa phương đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng đối với Dự án đường sắt Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng, chỉ đạo tư vấn sớm hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi để khởi công dự án theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, giải ngân tối đa số kế hoạch được phân bổ.

Vụ Kế hoạch-Tài chính yêu cầu các chủ đầu tư cũng cần phân công cụ thể lãnh đạo, cán bộ theo dõi từng dự án, chỉ đạo nhà thầu tăng tốc thi công, hoàn thành sớm nhất có thể các dự án chuyển tiếp và đẩy nhanh công tác chuẩn bị đầu tư các dự án khởi công mới./.