Công điện của Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương chủ động phối hợp, triển khai đồng bộ công tác đặc xá năm 2026, bảo đảm đúng quy định pháp luật, không để xảy ra sai sót, tiêu cực.

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Gia Túc vừa ký Công điện số 31/CĐ-TTg ngày 18/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc triển khai thực hiện công tác đặc xá năm 2026.

Bảo đảm thực hiện đặc xá nghiêm túc, đúng quy định

Ngày 11/4/2026, Hội đồng tư vấn đặc xá đã ban hành Hướng dẫn số 33/HD-HĐTVĐX về việc triển khai thực hiện Quyết định số 457/QĐ-CTN ngày 7/4/2026 của Chủ tịch nước về đặc xá năm 2026.

Để công tác đặc xá năm 2026 được triển khai nghiêm túc, hiệu quả, thể hiện rõ chủ trương nhân đạo, khoan hồng của Đảng và Nhà nước đối với người phạm tội, đồng thời góp phần thực hiện hiệu quả các Nghị quyết, Chỉ thị, Chương trình, Kế hoạch của Trung ương, Quốc hội, Chính phủ về phòng, chống tội phạm, Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung thực hiện đồng bộ nhiều nhiệm vụ.

Theo đó, Bộ Công an làm tốt chức năng chủ trì tham mưu cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về đặc xá và thực hiện nhiệm vụ Thường trực Hội đồng tư vấn đặc xá. Bộ có trách nhiệm trực tiếp chỉ đạo việc xét đề nghị đặc xá cho phạm nhân đang chấp hành án phạt tù tại các trại giam, trại tạm giam do Bộ Công an quản lý; đồng thời đôn đốc, hướng dẫn, kiểm tra các Bộ, ngành, địa phương trong quá trình triển khai.

Những khó khăn, vướng mắc phát sinh cần được kịp thời tháo gỡ; trường hợp vượt thẩm quyền phải báo cáo Thủ tướng Chính phủ và Hội đồng tư vấn đặc xá xem xét.

Bộ Quốc phòng được giao trách nhiệm trực tiếp chỉ đạo chặt chẽ việc xét đề nghị đặc xá đối với phạm nhân đang chấp hành án phạt tù tại các trại giam, trại tạm giam do Bộ Quốc phòng quản lý.

Tòa án nhân dân tối cao được đề nghị trực tiếp chỉ đạo, hướng dẫn Tòa án nhân dân và Tòa án quân sự các cấp chủ trì việc xét đề nghị đặc xá cho những người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chỉ đạo các cơ quan thông tấn, báo chí thông tin đầy đủ nội dung các văn bản liên quan đến đặc xá năm 2026, giúp người dân, phạm nhân và những người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù hiểu rõ điều kiện, quy trình, thủ tục xét đặc xá.

Qua đó, các đối tượng có thể chủ động bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Đồng thời, hoạt động truyền thông cũng góp phần giám sát việc thực hiện của các cơ quan chức năng, hạn chế nhầm lẫn, sai sót và nâng cao nhận thức xã hội trong việc xóa bỏ mặc cảm đối với người được đặc xá, tạo điều kiện để họ sớm hòa nhập cộng đồng.

Các Bộ, ngành, cơ quan được nêu trong Hướng dẫn số 33/HD-HĐTVĐX ngày 11/4/2026 của Hội đồng tư vấn đặc xá có trách nhiệm xây dựng kế hoạch cụ thể để triển khai nhiệm vụ được phân công; tổ chức phổ biến, quán triệt nhằm bảo đảm công tác đặc xá được thực hiện thống nhất, an toàn, công khai, minh bạch, theo quy trình chặt chẽ, đúng đối tượng, đúng điều kiện và quy định của pháp luật; đồng thời bảo đảm đầy đủ quyền và lợi ích hợp pháp của phạm nhân, người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù, tuyệt đối không để xảy ra tiêu cực, sai sót.

Chú trọng hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng

Chủ tịch Ủy ban Nhân dân các tỉnh, thành phố được yêu cầu chỉ đạo các ngành, Ủy ban Nhân dân cấp xã phối hợp với Mặt trận Tổ quốc và các cơ quan, tổ chức liên quan thực hiện nghiêm túc Quyết định số 457/QĐ-CTN ngày 7/4/2026 của Chủ tịch nước và Hướng dẫn số 33/HD-HĐTVĐX ngày 11/4/2026 của Hội đồng tư vấn đặc xá.

Cụ thể, cần chỉ đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp chặt chẽ với Ban Tuyên giáo và Dân vận tỉnh ủy, thành ủy cùng các cơ quan báo chí địa phương để tuyên truyền sâu rộng về công tác đặc xá trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Các sở, ngành liên quan và Ủy ban Nhân dân cấp xã, trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ của mình, có trách nhiệm cung cấp đầy đủ thông tin, tài liệu, giấy chứng nhận, xác nhận và các tài liệu cần thiết khác liên quan đến người được đề nghị đặc xá.

Đồng thời, Ủy ban Nhân dân cấp xã cần phối hợp với Mặt trận Tổ quốc, các cơ quan, đoàn thể, tổ chức xã hội và tổ chức kinh tế tại địa phương tích cực triển khai thực hiện hiệu quả Nghị định số 49/2020/NĐ-CP ngày 17/4/2020 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành Luật Thi hành án hình sự về tái hòa nhập cộng đồng.

Việc theo dõi, quản lý, giáo dục, giúp đỡ, dạy nghề và tạo việc làm cho người được đặc xá cần được thực hiện thường xuyên, nhằm giúp họ xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, làm ăn lương thiện, hạn chế tái phạm tội và vi phạm pháp luật.

Đối với những trường hợp có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, các địa phương cần vận động các ngành, đoàn thể và tổ chức kinh tế quan tâm hỗ trợ vay vốn làm ăn, tạo điều kiện để họ sớm ổn định cuộc sống và hòa nhập cộng đồng.

Bên cạnh đó, Công an cấp tỉnh được giao nhiệm vụ phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể, tổ chức xã hội ở địa phương thực hiện tốt công tác quản lý, giáo dục và hỗ trợ người được đặc xá; nắm chắc tình hình, diễn biến của số người trở về cư trú tại địa phương, không để ảnh hưởng đến an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội; đồng thời xử lý kịp thời, nghiêm minh những trường hợp vi phạm pháp luật.

Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Công an (Cơ quan Thường trực Hội đồng tư vấn đặc xá) theo dõi, tổng hợp và báo cáo kết quả thực hiện công tác đặc xá năm 2026 lên Thủ tướng Chính phủ và Hội đồng tư vấn đặc xá./.