Các chuyên gia cho rằng tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu và logistics là giải pháp quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Chiều 26/6, tại Hội nghị Kết nối chuỗi cung ứng và dịch vụ logistics trong lĩnh vực dệt may, da giày, chế biến gỗ trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh năm 2026 do Sở Công Thương Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức, nhiều chuyên gia cho biết, lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp ngày nay không chỉ đến từ năng lực sản xuất hay chất lượng sản phẩm, mà còn phụ thuộc rất lớn vào hiệu quả quản trị chuỗi cung ứng và chất lượng dịch vụ logistics.

Hay nói cách khác, cạnh tranh giữa doanh nghiệp đang dần chuyển thành cạnh tranh giữa các chuỗi cung ứng.

Theo chuyên gia, việc tăng cường liên kết giữa cộng đồng doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu, logistics và hiệp hội ngành hàng với nhau vừa là nhu cầu cấp thiết hiện nay, vừa là yêu cầu mang tính chiến lược lâu dài. Đây là nền tảng để các ngành hàng xây dựng hệ sinh thái sản xuất-logistics-xuất khẩu đồng bộ, hiệu quả và phát triển bền vững.

Mặt khác, trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, yêu cầu phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, cùng với sự thay đổi nhanh chóng của công nghệ đang đặt ra những thách thức mới đối với doanh nghiệp; trong đó, có thể kể đến hàng loạt biến động về chi phí vận tải, sự đứt gãy cục bộ của chuỗi cung ứng và tuân thủ những tiêu chuẩn quốc tế ngày càng khắt khe, đòi hỏi doanh nghiệp phải không ngừng nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng.

Báo cáo của Sở Công Thương Thành phố Hồ Chí Minh cho thấy, dệt may, da giày và chế biến gỗ là những ngành sản xuất có vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển kinh tế của thành phố, cũng như cả nước. Đây là những ngành hàng có quy mô xuất khẩu lớn, sử dụng nhiều lao động, với khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu và đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế.

Ở góc độ hiệp hội ngành hàng, ông Trần Văn Quy, Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt may thời trang Thành phố Hồ Chí Minh (AGTEK) phân tích, ngành dệt may Việt Nam hiện nằm trong nhóm ba quốc gia xuất khẩu dệt may lớn nhất thế giới, nhưng ngành vẫn chịu áp lực lớn từ chi phí logistics, yêu cầu truy xuất nguồn gốc và các tiêu chuẩn phát triển bền vững của các thị trường xuất khẩu chủ lực.

Riêng tại khu vực phía Nam, ngành có nhu cầu vận chuyển hàng hóa rất lớn, đòi hỏi hệ thống logistics chuyên nghiệp, linh hoạt và có khả năng đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao của chuỗi cung ứng toàn cầu.

Đối với ngành gỗ và sản phẩm gỗ, ông Trần Lam Sơn, Ủy viên Ban Thường vụ, Phó Ban Xúc tiến thương mại và quan hệ quốc tế, Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ Thành phố Hồ Chí Minh (HAWA) chia sẻ, chi phí logistics hiện chiếm từ 15% đến 30% giá thành sản phẩm, trở thành một trong những yếu tố tác động trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, những yêu cầu mới về truy xuất nguồn gốc, minh bạch chuỗi cung ứng, dữ liệu phát thải carbon và các quy định quốc tế như Quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR) đang tạo ra những thách thức mới đối với hoạt động xuất khẩu.

Thành phố Hồ Chí Minh với vai trò là trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước, là đầu mối giao thương quốc tế quan trọng của khu vực phía Nam, luôn xác định logistics là ngành dịch vụ có giá trị gia tăng cao, đóng vai trò kết nối, hỗ trợ và tạo động lực cho hoạt động sản xuất, thương mại và xuất khẩu.

Thành phố Hồ Chí Minh đã và đang tập trung triển khai nhiều giải pháp nhằm phát triển ngành logistics như hạ tầng, thúc đẩy chuyển đổi số, nguồn nhân lực, nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng cường kết nối, từng bước đưa Thành phố Hồ Chí Minh trở thành trung tâm logistics của khu vực Đông Nam Á.

Phó Giám đốc Sở Công Thương Thành phố Hồ Chí Minh Lê Văn Danh chỉ ra rằng, thúc đẩy kết nối các nhà là một trong những giải pháp được kỳ vọng sẽ từng bước hình thành mạng lưới liên kết sản xuất-logistics-xuất khẩu mang tính hệ thống, tạo nên một hệ sinh thái chuỗi cung ứng hiện đại, linh hoạt và có khả năng thích ứng cao trước những biến động của thị trường toàn cầu.

Đây không chỉ là yêu cầu để giảm chi phí logistics, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, mà còn là nền tảng quan trọng để Thành phố Hồ Chí Minh phát huy vai trò là trung tâm thương mại, dịch vụ và logistics; đồng thời tạo điều kiện để cộng đồng doanh nghiệp Thành phố tham gia sâu hơn vào các chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu.

Ông Danh cũng nhấn mạnh, Sở Công Thương Thành phố Hồ Chí Minh luôn cam kết tiếp tục đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp; tăng cường phối hợp với sở, ban, ngành, hiệp hội ngành hàng, tổ chức xúc tiến thương mại và địa phương trong xây dựng cơ chế kết nối, cũng như triển khai chương trình hỗ trợ thiết thực.

Qua đó, ngành công thương Thành phố Hồ Chí Minh phát huy vai trò đẩy mạnh phát triển chuỗi cung ứng hiệu quả, bền vững và nâng cao vị thế của doanh nghiệp thành phố trên thị trường quốc tế.

Trong khuôn khổ hội nghị lần này còn diễn ra Lễ ký kết Thỏa thuận hợp tác giữa Hiệp hội Logistics và Cảng biển Thành phố Hồ Chí Minh với AGTEK, HAWA, Hiệp hội Da giày-Túi xách Thành phố Hồ Chí Minh và Hiệp hội Xuất Nhập khẩu Thành phố Hồ Chí Minh. Đây được xem là dấu mốc quan trọng nhằm thiết lập cơ chế phối hợp lâu dài giữa các hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp logistics, góp phần xây dựng hệ sinh thái sản xuất-logistics-xuất khẩu đồng bộ, hiệu quả và bền vững.

Đồng thời, cụ thể hóa các chủ trương, định hướng phát triển kinh tế tư nhân theo Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị và triển khai Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2050. Bởi logistics không còn là phần việc “sau sản xuất,” mà đã trở thành một phần trực tiếp của năng lực cạnh tranh quốc gia./.