Không chỉ tinh gọn đầu mối quản lý, việc sáp nhập còn tạo điều kiện điều tiết đội ngũ giáo viên, khai thác hiệu quả cơ sở vật chất, thống nhất hoạt động chuyên môn, hướng đến nâng cao chất lượng.

Sau hơn hai tháng triển khai sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục công lập, hoạt động tại các trường học của Thành phố Hồ Chí Minh đã từng bước ổn định, đi vào nề nếp và phát huy hiệu quả.

Không chỉ tinh gọn đầu mối quản lý, việc sáp nhập còn tạo điều kiện điều tiết đội ngũ giáo viên, khai thác hiệu quả cơ sở vật chất, thống nhất hoạt động chuyên môn, hướng đến nâng cao chất lượng giáo dục.

Ổn định tổ chức, bảo đảm hoạt động dạy học

Trường Trung học cơ sở Trương Công Định (phường Gia Định) được thành lập trên cơ sở sáp nhập Trường Trung học cơ sở Trương Công Định và Trường Trung học cơ sở Lam Sơn, với quy mô 59 lớp, gần 2.500 học sinh học tại trường chính và phân hiệu.

Theo thầy Phạm Thái Hồ, Hiệu trưởng nhà trường, sau hơn hai tháng vận hành, bộ máy quản lý, đội ngũ giáo viên và các hoạt động giáo dục đã từng bước ổn định, đồng thời phát huy hiệu quả từ việc sử dụng chung nguồn lực, cơ sở vật chất và đội ngũ chuyên môn.

Một trong những hiệu quả rõ nét từ việc sắp xếp là khả năng điều tiết, bố trí giáo viên phù hợp với nhu cầu giảng dạy tại hai cơ sở. Trước đây, tình trạng thiếu giáo viên cục bộ ở một số bộ môn gây khó khăn trong tổ chức dạy học. Sau sáp nhập, nhà trường chủ động phân công giáo viên giảng dạy luân phiên giữa hai điểm trường đối với những môn thiếu nhân sự hoặc giáo viên thiếu tiết, như môn Tin học và hoạt động Giáo dục địa phương. Cách tổ chức này giúp khắc phục tình trạng thiếu giáo viên cục bộ, bảo đảm thực hiện đầy đủ và chất lượng chương trình giáo dục phổ thông.

Không chỉ giải quyết bài toán nhân sự, việc sắp xếp cũng tạo điều kiện nâng cao tính đồng bộ về chất lượng giáo dục và thống nhất trong hoạt động chuyên môn.

Theo thầy Phạm Thái Hồ, nhà trường tổ chức các tổ chuyên môn chung, không phân chia theo điểm trường, giúp giáo viên hai cơ sở tăng cường trao đổi, học hỏi kinh nghiệm và thống nhất phương pháp giảng dạy. Toàn trường thực hiện một kế hoạch giáo dục, thời khóa biểu chung và các yêu cầu kiểm tra, đánh giá thống nhất theo Chương trình Giáo dục phổ thông.

Cùng với đó, bộ phận hành chính, văn phòng được tổ chức theo một đầu mối quản lý thống nhất, nhân sự được bố trí phù hợp tại từng điểm trường để bảo đảm hoạt động phục vụ học sinh. Việc sử dụng chung hệ thống quản trị, sổ điểm điện tử, phần mềm điều hành và dữ liệu học tập tạo thuận lợi trong công tác quản lý.

Thầy Phạm Thái Hồ chia sẻ, mô hình quản trị nhà trường mới bước đầu mang lại những chuyển biến tích cực. Việc phối hợp, chia sẻ nguồn lực giúp nâng cao hiệu quả tổ chức dạy học, tạo sự đồng đều hơn về chuyên môn và chất lượng giáo dục giữa hai cơ sở, phát huy hiệu quả của việc sắp xếp, hướng đến nâng cao chất lượng giáo dục.

Thành lập từ việc sáp nhập Trường Trung học cơ sở Vũng Tàu và Trường Trung học cơ sở Châu Thành, Trường Trung học cơ sở Vũng Tàu (phường Vũng Tàu) đã nhanh chóng ổn định hoạt động ngay từ tháng đầu tiên của năm học 2026-2027. Với quy mô trên 2.300 học sinh và 114 cán bộ, giáo viên, nhân viên, nhà trường đã ổn định tổ chức, thống nhất công tác quản lý và khai thác hiệu quả nguồn lực tại hai cơ sở.

Theo cô Lê Thị Thanh Hoa, Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Vũng Tàu, việc sáp nhập hai trường không đơn thuần là phép cộng cơ học về số lượng cán bộ, giáo viên, học sinh hay cơ sở vật chất mà tạo điều kiện tối ưu hóa các nguồn lực công, xây dựng môi trường giáo dục có quy mô lớn hơn, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục. Đáp ứng yêu cầu thực tiễn, nhà trường nhanh chóng ổn định tổ chức bộ máy, vận hành thống nhất với một trường chính và một phân hiệu; hợp nhất và kiện toàn tổ chức Đảng, đoàn thể.

Đội ngũ cán bộ quản lý của trường gồm hiệu trưởng phụ trách chung và 2 phó hiệu trưởng phụ trách điểm trường chính và phân hiệu, bảo đảm không hình thành cấp quản lý trung gian. Các tổ chuyên môn và tổ văn phòng được tổ chức thống nhất trong toàn trường. Đặc biệt, hai điểm trường nằm liền kề nhau là điều kiện thuận lợi để phân công giáo viên giảng dạy liên cơ sở, tổ chức các hoạt động giáo dục và sử dụng chung sân chơi, phòng học bộ môn.

Cùng với đáp ứng yêu cầu về phòng học, sau sáp nhập, nhà trường có điều kiện khai thác hệ thống phòng bộ môn, phòng chức năng đa dạng hơn, gồm các phòng tin học chuẩn, ngoại ngữ và thực hành hóa-sinh, STEM/STEAM, âm nhạc, mỹ thuật, công nghệ. Việc quản lý, sử dụng chung các nguồn lực tạo thuận lợi cho tổ chức và nâng cao hiệu quả dạy học, đáp ứng tốt hơn yêu cầu thực hiện chương trình Giáo dục phổ thông.

Đội ngũ nhà giáo dồi dào, vững vàng về chuyên môn từ hai trường trước đây là điều kiện thuận lợi để nhà trường triển khai sinh hoạt chuyên môn sâu, bồi dưỡng mũi nhọn học sinh giỏi, triển khai các đề án lớn như dạy học tích hợp STEM, giáo dục AI, đưa tiếng Anh dần trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.

Phát huy hiệu quả các nguồn lực

Bên cạnh những thuận lợi, quy mô trường lớp lớn hơn cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác quản lý. Cô Lê Thị Thanh Hoa, Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Vũng Tàu, cho biết nhà trường tập trung chuyển đổi mạnh mẽ từ tư duy “quản lý hành chính” sang “quản trị phát triển," lấy chất lượng giáo dục và sự hài lòng, tiến bộ của học sinh làm thước đo cao nhất.

Cùng với kiện toàn tổ chức bộ máy, nhà trường thực hiện phân cấp quản trị rõ ràng để vận hành thông suốt mô hình trường chính và phân hiệu, bảo đảm phân công nhiệm vụ cụ thể, rõ người, rõ việc, rõ sản phẩm. Hiệu trưởng chịu trách nhiệm toàn diện về mọi mặt hoạt động của nhà trường tại cả hai cơ sở; 2 phó hiệu trưởng phụ trách từng cơ sở, trực tiếp theo dõi, điều hành và xử lý các công việc, phối hợp chặt chẽ với các tổ chuyên môn kiểm tra nề nếp dạy học, an toàn trường học và trách nhiệm giải trình.

Nhà trường tiếp tục đổi mới sinh hoạt chuyên môn, chuyển từ tính chất hành chính sang hình thức nghiên cứu bài học, giải quyết trực tiếp những vấn đề thực tiễn dạy học. Hoạt động dự giờ chéo giữa giáo viên ở hai cơ sở được tổ chức trên tinh thần tương trợ, cởi mở, không áp lực xếp loại trong giai đoạn đầu, nhằm chia sẻ kinh nghiệm và tạo sự đồng đều về chất lượng, phương pháp dạy học. Nhà trường cũng đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo trong quản trị và dạy học; tiếp tục quan tâm chăm lo đời sống tâm lý học sinh, đẩy mạnh tư vấn học đường và xây dựng Trường học hạnh phúc.

Theo báo cáo của Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh, thực hiện sắp xếp cơ sở giáo dục công lập, toàn Thành phố đã giảm từ 2.188 cơ sở xuống còn 1.486 (giảm 702 đơn vị, 32,08% so với thời điểm ngày 1/7/2025). Sau sắp xếp, mô hình trường liên cấp tiểu học-trung học cơ sở tăng lên, tạo điều kiện chia sẻ, liên thông cơ sở vật chất và công tác quản trị tại các địa bàn.

Cùng với việc tinh gọn đầu mối, công tác sắp xếp đội ngũ cán bộ quản lý trong các cơ sở giáo dục cũng được triển khai theo quy định. Số lượng cán bộ quản lý giảm 2.745 vị trí, tương đương 46,7%; trong đó, 2.462 người được chuyển sang làm giáo viên, đúng chuyên môn đào tạo và phù hợp với cấp học. 100% cơ sở giáo dục sau sắp xếp đã hoàn thành các thủ tục pháp lý, kiện toàn lãnh đạo, quản lý, con dấu, tài khoản và bố trí đội ngũ, qua đó ổn định tổ chức và hoạt động giáo dục.

Để bảo đảm hoạt động của các cơ sở giáo dục sau sắp xếp, Sở Giáo dục và Đào tạo đã chủ động, kịp thời phối hợp với Sở Nội vụ ban hành các hướng dẫn về biên chế, bổ nhiệm, phân công nhân sự và những nội dung liên quan để các phường, xã, đặc khu và trường học thực hiện trong quá trình sắp xếp. Ngành giáo dục Thành phố cũng rà soát về tình hình đội ngũ để hướng dẫn giải quyết các trường hợp nhân sự phù hợp, như cán bộ quản lý chưa được bố trí vị trí công việc, nhân sự không thể bố trí vị trí việc làm tại trường trong phạm vi quản lý cấp xã mà cần điều động sang đơn vị thuộc thẩm quyền quản lý của 2 đơn vị hành chính cấp xã; nhân sự có nhu cầu thực hiện thuyên chuyển…

Để tiếp tục ổn định và nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ sở giáo dục sau sắp xếp, Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố tiếp tục theo dõi, hướng dẫn các địa phương thực hiện công tác nhân sự, triển khai hoạt động chuyên môn và bảo đảm môi trường học tập cho học sinh theo quy định. Đồng thời, ngành giáo dục triển khai tập huấn về công tác quản trị trường học sau sắp xếp cho cán bộ quản lý các cơ sở giáo dục nhằm đáp ứng yêu cầu tổ chức và vận hành hiệu quả các cơ sở giáo dục theo mô hình mới.

Sở tiếp tục theo dõi, hướng dẫn, kiểm tra việc hoàn thiện mô hình quản lý, ổn định công tác quản trị, tài chính và tài sản công, bảo đảm hệ thống cơ sở giáo dục sau sắp xếp vận hành đồng bộ, thông suốt và hiệu quả./.