Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 (AEF 2026) vừa khép lại, với hơn 1.800 đại biểu đến từ 60 quốc gia và vùng lãnh thổ, khẳng định Thành phố Hồ Chí Minh là một "cực tăng trưởng mới" trên bản đồ kinh tế toàn cầu.

Sau 4 ngày làm việc sôi động từ 26 đến 29/10, Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 (AEF 2026) đã khép lại với những dấu ấn thực chất. Không chỉ là một sự kiện quy tụ hơn 1.800 đại biểu, 250 diễn giả đến từ 60 quốc gia và vùng lãnh thổ, AEF 2026 còn được xem là bước ngoặt chiến lược, nơi Thành phố Hồ Chí Minh chính thức khẳng định vị thế là một "cực tăng trưởng mới" trên bản đồ kinh tế toàn cầu.

Diễn đàn của những cam kết thực chất

Điều đọng lại đầu tiên từ AEF 2026 chính là sự chuyển dịch từ "đối thoại" sang "hành động". Nếu trước đây, các diễn đàn kinh tế thường được nhớ đến với những phiên thảo luận và tuyên bố chung, thì năm nay, thành phố đã cụ thể hóa cam kết bằng những con số biết nói. Tại phiên toàn thể cấp cao ngày 28/10, Thành phố Hồ Chí Minh đã công bố 12 dự án đầu tư với tổng vốn dự kiến khoảng 13 tỷ USD, trải dài trên các lĩnh vực hạ tầng cảng biển, logistics, phát triển đô thị và công nghiệp công nghệ cao. Những dự án này không chỉ đơn thuần là nguồn vốn, mà còn là những hạt giống cho một hệ sinh thái công nghiệp và dịch vụ mới, gắn với định hướng phát triển bền vững của thành phố.

Đáng chú ý hơn cả là sự ra đời của 10 thành viên đầu tiên thuộc Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh (VIFC-HCMC). Với tổng vốn điều lệ đăng ký và cam kết góp đạt 33,63 triệu USD, nhưng tổng quy mô vốn dự kiến huy động và đầu tư đến năm 2027 lên tới khoảng 2,7 tỷ USD, VIFC-HCMC đã cho thấy một bước tiến dài trong việc hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm tài chính của khu vực. Sự kiện này cũng đi kèm với Tuyên bố chung về định hướng hợp tác giữa Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh và Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), mở ra cơ hội kết nối với mạng lưới chuyên gia, tổ chức và đối tác quốc tế của WEF.

Từ "đầu tư tại Việt Nam" sang "đầu tư cùng Việt Nam"

Phát biểu tại phiên đối thoại cấp cao, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã đưa ra một thông điệp mang tính định hướng chiến lược: chuyển từ "đầu tư tại Việt Nam" sang "đầu tư cùng Việt Nam". Thông điệp này không chỉ là một khẩu hiệu, mà phản ánh sự thay đổi trong tư duy hợp tác quốc tế của Việt Nam nói chung và Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng. Theo đó, hợp tác đầu tư không còn dừng ở việc mở rộng sản xuất, thị trường, mà phải gắn với nghiên cứu, phát triển công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và cùng kiến tạo các chuỗi giá trị mới.

Tinh thần này cũng được thể hiện rõ nét qua phát biểu của Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, Bùi Minh Thạnh tại Diễn đàn Doanh nghiệp Bắc Âu – Việt Nam 2026. Ông nhấn mạnh 3 định hướng hợp tác chiến lược: chuyển từ hợp tác thương mại và đầu tư sang cùng kiến tạo năng lực phát triển; lấy chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo làm động lực hợp tác lâu dài; và chuyển từ đối thoại, cam kết sang những chương trình, dự án hợp tác cụ thể, thiết thực và bền vững. Những định hướng này không chỉ áp dụng cho quan hệ Việt Nam – Bắc Âu, mà còn là kim chỉ nam cho toàn bộ chiến lược thu hút đầu tư của thành phố trong giai đoạn tới.

Đối ngoại đa phương

Một trong những điểm sáng của AEF 2026 chính là sự đa dạng và chiều sâu của các hoạt động đối ngoại đa phương. Trong ngày làm việc cuối cùng (29/10), thành phố đã đồng thời tổ chức ba diễn đàn song phương quan trọng: Việt Nam – Anh Quốc, Việt Nam – Trung Quốc (với chủ đề "Kết nối sản xuất, logistics và chuỗi giá trị toàn cầu") và Bắc Âu – Việt Nam.

Bên cạnh đó, Ngày Đổi mới sáng tạo Việt Nam – Israel 2026 cũng đã diễn ra với trọng tâm là an ninh mạng và nông nghiệp thông minh.

Sự kiện Việt Nam – Trung Quốc đã thu hút sự tham gia của đông đảo doanh nghiệp hai nước, với các tham luận về vai trò của Việt Nam trong chuỗi giá trị sản xuất toàn cầu, cơ hội hợp tác trong lĩnh vực cảng biển, logistics và công nghệ đường sắt. Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Lộc Hà khẳng định thành phố xác định Trung Quốc là một trong những đối tác thương mại và đầu tư quan trọng hàng đầu, đặc biệt trong các lĩnh vực hạ tầng, logistics và chuyển giao công nghệ.

Về phía Bắc Âu, ông Thue Quist Thomasen, Chủ tịch NordCham Việt Nam, đã đặt ra một câu hỏi mang tính thời đại: "Trong thập kỷ tới, Việt Nam sẽ không thiếu nguồn vốn đầu tư nước ngoài. Câu hỏi đặt ra là: Đâu là những khoản đầu tư sẽ gắn bó lâu dài, tiếp tục tái đầu tư và góp phần xây dựng năng lực ngay tại Việt Nam?". Câu hỏi này không chỉ là lời nhắc nhở về chất lượng dòng vốn, mà còn là định hướng để thành phố tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo ra những giá trị bền vững.

Kết nối kinh tế với đời sống người dân

Không chỉ dừng ở các phiên thảo luận cấp cao, AEF 2026 còn để lại dấu ấn đậm nét trong lòng công chúng với chương trình "Vibrant HCMC", được thiết kế theo mô hình "5 trong 1", kết nối mua sắm, giải trí, du lịch, thương mại điện tử và thanh toán số. Với sự đồng hành của hơn 100 thương hiệu và khoảng 97 chương trình khuyến mại, tổng giá trị các gói kích cầu bước đầu ước tính trên 250 tỷ đồng, chương trình đặt mục tiêu tạo ra trên 30.000 tỷ đồng tổng giá trị giao dịch hàng hóa trên các nền tảng thương mại và thanh toán.

Điểm nhấn của "Vibrant HCMC" là việc ra mắt hai nền tảng số: Hello (nền tảng du lịch và trải nghiệm, tích hợp thanh toán xuyên biên giới) và Sống Động (nền tảng kích cầu tiêu dùng nội địa). Những nền tảng này không chỉ phục vụ người dân và du khách, mà còn hỗ trợ doanh nghiệp và hộ kinh doanh mở rộng thị trường, tiếp cận các cơ hội tiêu dùng mới. Thông điệp "Thành phố Hồ Chí Minh – Sống động từng trải nghiệm" đã thực sự lan tỏa, góp phần định vị thành phố không chỉ là trung tâm kinh tế, mà còn là điểm đến hấp dẫn cho du lịch, mua sắm và trải nghiệm văn hóa.

Di sản dài hạn

Nhìn lại toàn bộ diễn biến AEF 2026, có thể thấy di sản lớn nhất mà diễn đàn để lại không chỉ là những con số đầu tư, những bản tuyên bố chung hay những thỏa thuận hợp tác, mà là sự thay đổi trong cách Thành phố Hồ Chí Minh tư duy về phát triển và hội nhập. Từ một địa phương năng động, thành phố đã vươn mình trở thành một chủ thể kiến tạo các mạng lưới hợp tác quốc tế, một trung tâm kết nối vốn, công nghệ, nhân lực và thị trường.

Thành công của AEF 2026 cũng khẳng định vai trò của Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư tại Thành phố Hồ Chí Minh (HCMC C4IR) như một đầu mối quan trọng trong việc kết nối chính quyền, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và các đối tác quốc tế. Với sự đồng hành của WEF, thành phố đã có thêm động lực và nguồn lực để triển khai những sáng kiến đổi mới sáng tạo, hướng tới mục tiêu trở thành siêu đô thị thông minh, bền vững và có sức cạnh tranh quốc tế.

Với những kết quả đạt được, AEF 2026 đã thực sự trở thành một dấu mốc quan trọng trong hành trình đưa Thành phố Hồ Chí Minh trở thành "cực tăng trưởng mới" của khu vực và thế giới. Di sản của diễn đàn sẽ tiếp tục được vun đắp qua những dự án, chương trình và mối quan hệ hợp tác được hình thành, góp phần hiện thực hóa khát vọng phát triển bền vững và thịnh vượng của thành phố trong những thập kỷ tới.