Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh y tế cơ sở là vấn đề đã được đặt ra nhiều năm và tiếp tục được nhấn mạnh trong các nghị quyết của Trung ương, vì vậy cần có giải pháp tổng thể, cụ thể, khả thi.

Chiều 17/4, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đã làm việc với Bộ Y tế về kết quả thực hiện nhiệm vụ năm 2025 và quý 1 năm 2026, tình hình triển khai các nhiệm vụ và các công việc trọng tâm năm 2026 của Bộ Y tế.

Việt Nam tham gia thử nghiệm lâm sàng vaccine mRNA điều trị ung thư

Báo cáo với Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết, trong năm 2025 ngành y tế đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, toàn diện, hoàn thành 3/3 chỉ tiêu kinh tế-xã hội do Quốc hội giao; tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt 95,16%; đạt 8/9 chỉ tiêu chuyên ngành.

Ngành y tế đã đẩy mạnh thực hiện chuyển đổi số y tế; 71,3% bệnh viện triển khai bệnh án điện tử; chủ động tham mưu ban hành nhiều chủ trương, chính sách lớn, tạo nền tảng quan trọng cho phát triển hệ thống y tế trong giai đoạn tới.

Bộ trưởng Bộ Y tế thông tin về các dự án đầu tư xây dựng cơ sở 2 của Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức.

Hiện Bộ Y tế đang phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành và đơn vị liên quan để khẩn trương hoàn thiện các thủ tục, điều kiện cần thiết; tập trung tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai, bảo đảm thực hiện theo đúng quy định của pháp luật và yêu cầu về chất lượng, hiệu quả.

Nhằm tiếp tục triển khai thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW, Bộ Y tế tập trung hoàn thiện và trình Quốc hội các dự án: Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật thuộc lĩnh vực y tế, Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), Luật Thiết bị y tế và Luật Y dược cổ truyền; hoàn thiện Báo cáo nghiên cứu khả thi Chương trình mục tiêu quốc gia 2026-2035 (dự kiến phê duyệt trong quý 2 năm 2026). Các đơn vị chức năng của Bộ nỗ lực xây dựng, hoàn thiện, trình ban hành các đề án: Cấp cứu ngoại viện, Du lịch y tế và Phát triển nhân lực y tế chất lượng cao.

Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết, năm 2026, ngành tiếp tục triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Ngành Y tế đang tập trung xây dựng Đề án phát triển 5 trường đại học trọng điểm của ngành gồm Đại học Y Hà Nội, Đại học Dược Hà Nội, Trường Đại học Y dược Thành phố Hồ Chí Minh, Trường Y dược Cần Thơ và Học viện Y học cổ truyền.

Dự kiến, Đề án này sẽ trình Chính phủ phê duyệt vào quý 4/2026. Hiện tại, Bộ Y tế cũng đã hoàn thành xây dựng các chuẩn năng lực nghề nghiệp cho các lĩnh vực chuyên môn

Năm 2026, Việt Nam sẽ tham gia nghiên cứu thử nghiệm lâm sàng quốc tế vaccine công nghệ mRNA điều trị ung thư và các vaccine thế hệ mới.

Cùng với đó, dự kiến tháng 5/2026, Bộ Y tế và Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh cũng sẽ ký kết với hãng Sanofi (Pháp) để chuyển giao công nghệ sản xuất 3 loại vaccine tại Việt Nam, với công nghệ tiên tiến hiện đại nhất của Pháp hiện nay. Đó là vaccine 6 trong 1, vaccine cúm và viêm não mô cầu.

Ngành y tế cũng tập trung tăng cường công tác quản lý, cấp phép, gia hạn, bảo đảm cung ứng đủ thuốc, vaccine, thiết bị y tế có chất lượng và giá cả hợp lý phục vụ công tác bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân; triển khai quyết liệt các giải pháp thúc đẩy phát triển công nghiệp dược, vùng trồng dược liệu và sản xuất thiết bị y tế trong nước.

Đối với các liệu pháp tiên tiến phục vụ công tác khám chữa bệnh, Bộ trưởng cho biết, ngành y tế đã chủ động lựa chọn các phương pháp thử nghiệm lâm sàng, làm chủ công nghệ tế bào miễn dịch (CAR-T), liệu pháp tế bào gốc (đã có chương trình ký kết phối hợp với Nhật triển khai), công nghệ 3D và cá thể hóa trong chấn thương chỉnh hình.

Bên cạnh đó, ngành y tế đang ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong giải trình tự gen thế hệ mới để điều trị ung thư và tầm soát trước sinh.

Ngành tiếp tục đẩy mạnh triển khai hồ sơ bệnh án điện tử với mục tiêu đến 31/12/2026 các bệnh viện không sử dụng bệnh án giấy; đã tạo lập được 34,3 triệu sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID.

Thực hiện hiệu quả “nhiệm vụ kép”

Sau khi lắng nghe các ý kiến trao đổi của các Bộ, ngành, các đơn vị của Bộ Y tế và Văn phòng Chính phủ, kết luận buổi làm việc, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà ghi nhận và đánh giá cao nỗ lực của ngành y tế trong bối cảnh khối lượng công việc lớn, nhiều thách thức.

“Ngành y tế đang đảm đương một sứ mệnh rất lớn lao nhưng cũng hết sức vẻ vang, đó là chăm lo cho con người, vì sự phát triển phồn vinh, hạnh phúc của đất nước,” Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng cho rằng, ngành y tế đã thực hiện hiệu quả “nhiệm vụ kép,” vừa tháo gỡ những tồn tại, bất cập mang tính hệ thống kéo dài, vừa đáp ứng yêu cầu ngày càng cao trong bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, đồng thời đảm đương thêm nhiều nhiệm vụ mới sau sắp xếp tổ chức bộ máy.

Ngành đã hoàn thành 4 chỉ tiêu quan trọng của Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2021-2025, gồm: tuổi thọ bình quân, số bác sĩ trên vạn dân, số giường bệnh trên vạn dân và tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế toàn dân.

Đây là những chỉ số rất có ý nghĩa, phản ánh rõ nét đóng góp của ngành y tế đối với sự phát triển kinh tế-xã hội và nâng cao sức khỏe nhân dân. So sánh khu vực, quốc tế, nhiều chỉ số y tế của Việt Nam đạt mức cao.

Nhấn mạnh phía trước vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức, Phó Thủ tướng đề nghị ngành y tế tập trung quán triệt và tổ chức thực hiện hiệu quả Nghị quyết 72-NQ/TW, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn tới, tạo nền tảng để tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của ngành.

Cho rằng một trong những nhiệm vụ ưu tiên là hoàn thiện thể chế, Phó Thủ tướng yêu cầu ngành y tế rà soát toàn bộ hệ thống chính sách, pháp luật, đối chiếu với các chủ trương của Đảng, Nhà nước để kịp thời sửa đổi, bổ sung, bảo đảm phù hợp với yêu cầu phát triển mới.

Cùng với đó, tập trung vào nguồn lực và cơ chế chính sách, đặc biệt lưu ý chế độ đãi ngộ đối với đội ngũ cán bộ y tế, nhất là nhân viên y tế tuyến cơ sở; rà soát tổng thể nguồn lực để phân định rõ phần tự chủ của cơ sở khám, chữa bệnh và phần ngân sách nhà nước ưu tiên cho phòng, chống dịch, y tế dự phòng và tuyến cơ sở.

Phó Thủ tướng cũng lưu ý việc xây dựng chiến lược phát triển nhân lực dài hạn, trong đó nghiên cứu, xem xét hỗ trợ tài chính cho sinh viên y khoa cam kết làm việc tại cơ sở y tế; đánh giá đầy đủ thực trạng và dự báo nhu cầu nhân lực trong 5 năm tới.

Về y tế cơ sở, Phó Thủ tướng nhấn mạnh đây là vấn đề đã được đặt ra nhiều năm và tiếp tục được nhấn mạnh trong các nghị quyết của Trung ương, vì vậy cần có giải pháp tổng thể, cụ thể, khả thi.

Trọng tâm là đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, nguồn nhân lực, trang thiết bị y tế; đồng thời tháo gỡ các điểm nghẽn về thuốc, vật tư và bảo đảm điều kiện vận hành cho hệ thống y tế tuyến xã. Bên cạnh đó, cần làm rõ cơ chế vận hành, tổ chức bộ máy và bố trí nhân lực phù hợp với mô hình mới sau sắp xếp.

Việc phát triển y tế cơ sở phải được triển khai căn cơ, bài bản, tạo chuyển biến rõ nét trong thực tiễn.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Y tế rà soát, hoàn thiện quy chế làm việc của cấp ủy và của Bộ theo hướng “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm”, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, giao quyền cho cơ sở.

Những nội dung có thể ủy quyền cần mạnh dạn giao cấp dưới thực hiện, qua đó giảm tải cho lãnh đạo và nâng cao hiệu quả điều hành; đồng thời tiếp tục cắt giảm, đơn giản hóa tối đa thủ tục hành chính không cần thiết.

Bộ Y tế cần đẩy mạnh chuyển đổi số một cách thực chất, đặc biệt là hoàn thiện hồ sơ bệnh án điện tử, kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, phục vụ quản lý, theo dõi và đánh giá sức khỏe người dân, nhất là trong triển khai khám sức khỏe định kỳ, tầm soát bệnh.

Phó Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu đổi mới toàn diện tư duy quản trị y tế theo hướng hiện đại, minh bạch, hiệu quả, trong đó trọng tâm là phân cấp, cải cách thủ tục hành chính và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả. Ngành y tế cần chuyển mạnh từ “chữa bệnh” sang “phòng bệnh,” tiến tới mục tiêu khám, sàng lọc sức khỏe định kỳ miễn phí cho người dân...

Để thực hiện các mục tiêu này, cần có công cụ đo lường, đánh giá cụ thể, mà cốt lõi là dữ liệu được kết nối, chia sẻ đồng bộ. Do đó, Bộ cần xây dựng phương án triển khai bài bản, khoa học, làm rõ năng lực tổ chức, cơ chế phối hợp, phương thức thanh toán và hệ thống dữ liệu theo dõi, báo cáo Chính phủ trong thời gian sớm nhất.

Bên cạnh đó, Phó Thủ tướng yêu cầu tiếp tục xử lý triệt để tình trạng thiếu thuốc, vật tư y tế, bảo đảm tính bền vững, đặc biệt tại tuyến cơ sở; đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế y tế, du lịch y tế; hoàn thành đúng tiến độ các đề án về dân số, y học cổ truyền, dược phẩm, dinh dưỡng học đường.

Đối với lĩnh vực an toàn thực phẩm, cần khẩn trương hoàn thiện cơ chế tổ chức, xác định rõ cơ quan chủ trì, xây dựng cơ chế phối hợp cụ thể, rõ ràng giữa các bộ, ngành liên quan.

Một nhiệm vụ cấp bách khác là chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để đưa vào vận hành cơ sở 2 của Bệnh viện Bạch Mai 2 và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức theo đúng tiến độ theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, trong đó đặc biệt chú trọng bảo đảm nguồn nhân lực cả trước mắt và lâu dài.

Cùng với đó, cần xây dựng cơ chế mạnh mẽ để thúc đẩy phát triển y tế tư nhân, đẩy mạnh xã hội hóa y tế, qua đó giảm tải cho khu vực công và nâng cao hiệu quả cung ứng dịch vụ y tế.

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, trong bối cảnh mới, ngành y tế cần thay đổi mạnh mẽ tư duy, cách làm, triển khai quyết liệt để đạt kết quả cụ thể, thiết thực, để người dân thực sự cảm nhận được chất lượng dịch vụ y tế được nâng lên, chất lượng cuộc sống được cải thiện./.