Ngành hàng không Pháp vẫn chịu tác động kéo dài từ khủng hoảng eo biển Hormuz
Giá nhiên liệu bay duy trì ở mức cao, lượng đặt vé cho mùa Thu có dấu hiệu giảm, dòng tiền chịu sức ép và lợi nhuận bị thu hẹp đang tiếp tục phủ bóng lên triển vọng của các hãng hàng không.
Theo tờ Le Monde, dù xung đột tại Trung Đông đã hạ nhiệt, ngành hàng không Pháp vẫn chưa thể thoát khỏi những tác động kéo dài từ cuộc khủng hoảng tại eo biển Hormuz.
Giá nhiên liệu bay duy trì ở mức cao, lượng đặt vé cho mùa Thu có dấu hiệu giảm, dòng tiền chịu sức ép và lợi nhuận bị thu hẹp đang tiếp tục phủ bóng lên triển vọng của các hãng hàng không.
Đây là đánh giá được đưa ra tại Đại hội Liên đoàn Hàng không và các ngành nghề hàng không Pháp (FNAM) diễn ra ngày 1/7 ở Paris.
Phát biểu tại sự kiện, Bộ trưởng Giao thông Philippe Tabarot khẳng định Chính phủ luôn ủng hộ ngành hàng không. Tuy nhiên, các doanh nghiệp trong ngành cho rằng còn quá sớm để nói cuộc khủng hoảng đã qua.
Chủ tịch FNAM kiêm Tổng Giám đốc hãng Corsair, ông Pascal de Izaguirre, nhận định ngành hàng không "vẫn chưa thực sự bước ra khỏi khủng hoảng." Theo ông, dù Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận hôm 18/6, các doanh nghiệp vẫn phải thận trọng khi bước vào giai đoạn cao điểm khai thác mùa Hè.
Một trong những khó khăn lớn nhất là giá nhiên liệu bay vẫn ở mức cao. Ngày 1/7, giá nhiên liệu máy bay theo chỉ số tham chiếu Platts ở mức khoảng 120 USD/thùng, thấp hơn gần 100 USD so với đỉnh hồi cuối tháng 4, nhưng vẫn cao hơn khoảng 20% so với mặt bằng của giai đoạn 2024-2025. Nguyên nhân chủ yếu là hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz vẫn chưa hoàn toàn trở lại bình thường.
Theo các doanh nghiệp, nguy cơ thiếu nhiên liệu cho các chuyến bay mùa Hè đã không còn, song nhiên liệu vẫn là khoản chi lớn nhất của các hãng hàng không, từng chiếm hơn 1/4 tổng chi phí trước khi xảy ra xung đột. Việc giá nhiên liệu tăng tiếp tục tạo áp lực lớn lên chi phí khai thác.
Tại khu vực Vịnh Arab - tâm điểm của cuộc khủng hoảng, hoạt động hàng không vẫn chưa phục hồi hoàn toàn. Dữ liệu của trang theo dõi chuyến bay FlightRadar24 cho thấy số chuyến cất cánh tại sân bay quốc tế Dubai, trung tâm trung chuyển quốc tế lớn nhất thế giới trước khi xung đột nổ ra, đã giảm xuống chỉ còn 33% so với tháng 1 trong tháng 3. Đến tháng 6, con số này đã phục hồi nhưng mới đạt khoảng 60%.
Theo Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA), tác động của cú sốc năng lượng sẽ làm lợi nhuận của ngành hàng không toàn cầu trong năm 2026 giảm khoảng 22 tỷ USD. Biên lợi nhuận bình quân của các hãng dự kiến giảm một nửa, xuống còn khoảng 2%.
Đối với các hãng hàng không vùng Vịnh, tình hình còn khó khăn hơn. Doanh thu bình quân trên mỗi hành khách trong tháng 3 giảm 60% so với cùng kỳ năm 2025, tháng 4 giảm 48% và tháng 5 giảm 29%. Nhiều doanh nghiệp ví tác động của cuộc khủng hoảng lần này gần tương đương với giai đoạn đại dịch COVID-19.
Ngoài chi phí nhiên liệu, các hãng hàng không còn phải đối mặt với những tác động mang tính dây chuyền. Nhiên liệu thường được thanh toán chậm khoảng một tháng, khiến các doanh nghiệp vẫn phải trả theo mức giá cao của giai đoạn trước. Trong khi đó, việc điều chỉnh tăng giá vé để bù đắp chi phí cũng chưa thể cải thiện ngay dòng tiền do phần lớn vé được bán từ nhiều tháng trước.
Một khó khăn khác là hành khách ngày càng có xu hướng đặt vé sát ngày khởi hành thay vì lên kế hoạch từ sớm.
Theo các doanh nghiệp, xu hướng này khiến các hãng khó dự báo doanh thu và gây thêm áp lực đối với dòng tiền. Đối với những hãng đã mua bảo hiểm rủi ro giá nhiên liệu, hiệu quả của các hợp đồng này cũng giảm dần theo thời gian, khiến họ phải chịu tác động trực tiếp hơn từ giá nhiên liệu thực tế.
Các chuyên gia cho rằng hoạt động khai thác trong hai tháng 7 và 8 nhiều khả năng vẫn đạt như dự báo. Tuy nhiên, mối lo hiện chuyển sang mùa Thu.
Số liệu IATA công bố ngày 30/6 cho thấy lượng vé bán trong tháng 5 cho các chuyến bay dự kiến thực hiện trong nửa cuối năm 2026 đã giảm 7,4% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức giảm 3,3% ghi nhận trong tháng 4.
Trong bối cảnh đó, FNAM đề nghị kéo dài việc nới lỏng quy định về sử dụng các khung giờ cất, hạ cánh tại sân bay. Theo quy định hiện hành, các hãng hàng không có thể bị mất quyền sử dụng nếu không khai thác đầy đủ số chuyến theo khung giờ đã được phân bổ. Đề xuất này cần được Ủy ban châu Âu thông qua.
Dù triển vọng ngắn hạn còn nhiều khó khăn, ngành hàng không vẫn có một điểm tựa là nhu cầu đi lại bằng đường hàng không tiếp tục tăng. IATA dự báo lượng hành khách tại châu Âu sẽ tăng khoảng 2,8% trong năm 2026, thấp hơn mức 5% của năm 2025 nhưng vẫn duy trì xu hướng tăng.
Theo ông Arnaud Aymé, Tổng Giám đốc Sia Partners tại Pháp, các cuộc khủng hoảng trước đây, đặc biệt là đại dịch COVID-19, cho thấy nhu cầu đi lại của người dân vẫn rất lớn. Theo ông, trong nhiều trường hợp, hành khách cuối cùng vẫn chấp nhận mức giá vé cao hơn để được đi du lịch hoặc công tác.
Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra hiện nay là liệu đợt tăng giá vé mới có vượt quá ngưỡng mà người tiêu dùng sẵn sàng chấp nhận hay không./.
