Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phường Rạch Giá bước đầu đạt được kết quả nhưng cũng đối mặt với những khó khăn, áp lực quá tải hành chính.

Nghị quyết số 1654/NQ-UBTVQH ngày 16/6/2025 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội hợp nhất 9 phường thuộc thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang cũ để thành lập phường Rạch Giá, tỉnh An Giang mới, với diện tích 45,53 km², dân số hơn 250.660 người, là đơn vị hành chính cấp xã đông dân nhất cả nước.

Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phường “siêu dân” này bước đầu đạt được kết quả nhưng cũng đối mặt với những khó khăn, áp lực quá tải hành chính.

Chuyển đổi số và tinh gọn bộ máy

Điểm sáng sau một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp của phường Rạch Giá là sắp xếp lại tổ chức, kiện toàn 3 cơ quan chuyên môn, gồm : Văn phòng Hội đồng Nhân dân - Ủy ban Nhân dân, Phòng Kinh tế - Hạ tầng và Đô thị, Phòng Văn hóa - Xã hội và 1 Trung tâm Phục vụ hành chính công, cùng 47 đơn vị sự nghiệp trực thuộc Ủy ban Nhân dân phường.

Nhìn chung, hoạt động của các cơ quan, đơn vị sau sắp xếp cơ bản ổn định, thông suốt, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Trong đó, công tác chuyển đổi số với 100% văn bản được trao đổi dưới dạng điện tử và có chữ ký số, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt con số ấn tượng 99,28% (27.929 trên tổng số 28.131 hồ sơ), tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng và trước hạn đạt 99,63%.

Sự thay đổi này không chỉ giúp rút ngắn quy trình xử lý mà còn nâng cao tính chủ động, minh bạch của chính quyền cơ sở. Kết quả khảo sát sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp cho thấy hơn 96% ý kiến đánh giá tích cực về thái độ phục vụ và thời gian giải quyết thủ tục.

Bí thư Đảng ủy phường Rạch Giá Mai Hoàng Khởi cho biết, dù áp lực công việc lớn, nhưng địa phương vẫn đảm bảo các chỉ tiêu kinh tế - xã hội và đang tập trung mạnh mẽ vào thu hút đầu tư, đặc biệt là phát triển kinh tế biển.

Đội ngũ cán bộ phường được yêu cầu thay đổi tư duy phục vụ, phải “gần dân hơn, sát dân hơn” và giải quyết công việc dứt điểm ngay từ cơ sở. Cải cách hành chính là nền tảng để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Ông Nguyễn Tấn Thanh, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn một thành viên Thanh Tâm chia sẻ: Trước đây thủ tục sang tên đất đai mất khoảng 21 ngày làm việc, nay chỉ còn khoảng 8 ngày.

Việc được hỗ trợ tập trung tại một đầu mối, không phải di chuyển qua nhiều cơ quan và rút ngắn thời gian không chỉ giúp doanh nghiệp đưa sản phẩm ra thị trường nhanh hơn mà còn giảm thiểu đáng kể chi phí và nắm bắt cơ hội, nâng cao đáng kể hiệu quả kinh doanh.

Phường Rạch Giá là trung tâm hành chính và kinh tế của tỉnh, với quy mô dân số cấp xã thuộc nhóm đông nhất cả nước, khối lượng hồ sơ tăng vọt khi không còn cấp trung gian.

Tuy nhiên, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Rạch Giá đã giải quyết hồ sơ với tỷ lệ hài lòng của người dân trên 90%. Nhiều thủ tục đã được giảm từ 30 - 50% thời gian giải quyết so với trước đây.

Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã tạo cú hích cho chuyển đổi số tại phường Rạch Giá, cán bộ trực tiếp xuống tận khu dân cư để hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến và tích hợp thông tin trên VNeID.

Điều này giúp người dân tiết kiệm thời gian đi lại và chi phí đáng kể. Hình ảnh cán bộ “đi từng ngõ, gõ từng nhà” để hướng dẫn thủ tục số đã trở nên quen thuộc, đảm bảo sự công bằng trong tiếp cận dịch vụ hành chính.

Bà Lưu Thùy Vân, cư dân phường Rạch Giá, bày tỏ sự ấn tượng trước thái độ tận tình của cán bộ hướng dẫn và sự tiện lợi khi không còn phải đi lại qua nhiều cấp, nhiều nơi như trước đây để làm thủ tục hành chính.

Đặc biệt, việc tích hợp thông tin trên ứng dụng VNeID đã giúp việc nộp hồ sơ trở nên thuận tiện, giúp bà và những người dân khác tiết kiệm được nhiều thời gian và chi phí để tập trung vào việc sản xuất, kinh doanh.

Dù đạt được nhiều kết quả tích cực bước đầu, nhưng lộ trình mới của chính quyền địa phương 2 cấp ở phường Rạch Giá vẫn còn không ít khó khăn, bất cập với những “nút thắt” như hệ thống công nghệ chưa đồng bộ, áp lực công việc quá tải đối với cán bộ cơ sở.

Trước khi hợp nhất, tổng biên chế của 9 phường và Ủy ban Nhân dân thành phố Rạch Giá cũ là 336 người, đến tháng 5/2026, con số này chỉ còn 97 biên chế đối với phường Rạch Giá mới. Trung bình 1 cán bộ phường Rạch Giá phải phục vụ khoảng 2.580 người dân.

Nhiều công chức phải kiêm nhiệm từ 2 - 3 lĩnh vực chuyên môn khác nhau, dẫn đến tình trạng quá tải thường xuyên. Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công, có những ngày cao điểm phải tiếp nhận gần 500 hồ sơ, tạo nên sức ép quá tải lên bộ máy.

Cùng với đó, “điểm nghẽn” trong nỗ lực chuyển đổi số tại phường Rạch Giá là hạ tầng kỹ thuật chưa theo kịp quy mô của một “siêu phường”, “siêu dân.”

Đối với công nghệ thông tin, nhiều máy tính cấu hình thấp, không đáp ứng được yêu cầu xử lý các phần mềm chuyên ngành phức tạp; tình trạng thiếu đồng bộ giữa các hệ thống thông tin của bộ, ngành trung ương với địa phương dẫn đến việc báo lỗi thường xuyên, gây khó khăn cho cả cán bộ và người dân khi thực hiện thủ tục; thiếu nhân lực chuyên môn và kinh phí thực hiện…

Chiến lược cho giai đoạn 2026 - 2030

Là đơn vị hành chính cấp xã đông dân nhất cả nước, phường Rạch Giá được An Giang xác định là trung tâm chính trị - hành chính, kinh tế tổng hợp, kinh tế công nghiệp, kinh tế biển, đầu mối giao thương và giữ vai trò hạt nhân trong 5 vùng đô thị động lực trọng điểm của tỉnh.

Rạch Giá là nơi hội tụ, giao thoa của nhiều tầng lớp nhân dân, đa dạng về văn hóa, có vị trí chiến lược trọng điểm trong vùng Tứ giác Long Xuyên-Châu Đốc-Rạch Giá-Hà Tiên.

Ông Mai Hoàng Khởi, Bí thư Đảng ủy phường Rạch Giá nhấn mạnh, Đảng ủy phường tiếp tục tập trung chỉ đạo, hoàn thiện, nâng cao hiệu quả vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xây dựng bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả.

Phường đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân, góp phần phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng an ninh trên địa bàn.

Cùng với đó, phường Rạch Giá tăng cường vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu, quán triệt phương châm hành động “Kỷ cương, trách nhiệm; chủ động, kịp thời; tinh gọn, hiệu quả; tăng tốc, bứt phá.”

Đồng thời, đổi mới phương pháp làm việc theo hướng sâu sát cơ sở, giảm hội họp không cần thiết, nâng cao hiệu quả kiểm tra, giám sát, kịp thời xử lý các vấn đề phát sinh, bảo đảm điều hành thông suốt.

Mặt khác, phường Rạch Giá bố trí, sắp xếp cán bộ, công chức theo vị trí việc làm, phù hợp năng lực và tăng cường đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, kỹ năng quản lý, kỹ năng số. Đồng thời siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính, nâng cao đạo đức công vụ, tinh thần trách nhiệm.

Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân phường Rạch Giá Dương Hồng Tuấn chia sẻ, phường tiếp tục kiện toàn, nâng cao chất lượng hoạt động của Trung tâm Phục vụ hành chính công Rạch Giá phục vụ người dân và doanh nghiệp ngày càng tốt hơn.

Phường tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền rõ ràng gắn với trách nhiệm người đứng đầu theo nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ kết quả, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm.

Phường đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản lý, điều hành, từng bước xây dựng môi trường làm việc điện tử.

Nâng cao tỷ lệ hồ sơ trực tuyến, thanh toán trực tuyến, đẩy mạnh số hóa hồ sơ, dữ liệu; đồng thời, hoàn thiện và khai thác hiệu quả các cơ sở dữ liệu, bảo đảm kết nối, chia sẻ thông tin giữa các bộ phận…

Phường củng cố, nâng cao chất lượng đội ngũ người hoạt động không chuyên trách và Tổ công nghệ số cộng đồng, hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công.

Ngoài ra, phường Rạch Giá kiến nghị Trung ương và tỉnh xem xét tăng thêm từ 30 - 50% số lượng biên chế so với hiện tại để phù hợp với quy mô dân số đặc thù; đồng thời, có chính sách tiền lương và phụ cấp phù hợp để khuyến khích cán bộ yên tâm công tác.

Ưu tiên nguồn lực tài chính để đầu tư, nâng cấp, hiện đại hóa trang thiết bị công nghệ thông tin.

Một năm vận hành mô hình mới tại phường Rạch Giá là một hành trình đầy nỗ lực với những kết quả bước đầu đáng khích lệ trong việc hiện đại hóa nền hành chính.

Tuy nhiên, phường Rạch Giá đang rất cần giải quyết bài toán về nhân lực và nâng cấp hạ tầng kỹ thuật. Đây cũng là yêu cầu cấp thiết trong thời gian tới, nhằm tái cấu trúc toàn diện, đưa nền hành chính trở nên tinh gọn, kiến tạo và thực sự vì dân./.

​