Đại diện UNICEF cho biết hiện vẫn còn gần một triệu học sinh lớp 5 trong khu vực Đông Nam Á chỉ đạt trình độ đọc tương đương lớp 2 hoặc thấp hơn sau 5 năm đi học.

Hiện vẫn còn gần một triệu học sinh lớp 5 trong khu vực Đông Nam Á chỉ đạt trình độ đọc tương đương lớp 2 hoặc thấp hơn sau 5 năm đi học.

Đây là thông tin được ông Matt Brossard - Cố vấn cao cấp về Giáo dục của UNICEF cho biết tại cuộc họp Ban Chỉ đạo khu vực lần thứ 16 Chương trình Đánh giá kết quả học tập học sinh tiểu học các nước Đông Nam Á (SEA-PLM).

Cuộc họp do Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) phối hợp với Ban Thư ký Tổ chức Bộ trưởng Giáo dục các nước Đông Nam Á (SEAMEO) tổ chức tại Hà Nội hôm nay, 11/5.

Thách thức dai dẳng

Tại cuộc họp, các đại biểu khẳng định những kết quả từ chương trình SEA-PLM đã chỉ ra những tồn tại trong chất lượng giáo dục, từ đó, giúp các quốc gia và khu vực điều chỉnh chính sách phát triển giáo dục phù hợp.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh Việt Nam đánh giá cao vai trò của Chương trình SEA-PLM trong việc cung cấp những bằng chứng khoa học, tin cậy và khách quan giúp các quốc gia thành viên hiểu rõ thực trạng giáo dục để hoạch định chính sách nâng cao chất lượng giáo dục và kết quả học tập của học sinh.

Cùng quan điểm này, bà Rodora T. Babaran - Giám đốc Phát triển Con người, Ban Thư ký ASEAN nhấn mạnh, trong bối cảnh ASEAN đang triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, việc bảo đảm mọi trẻ em được trang bị các kỹ năng nền tảng như đọc hiểu, toán học và tư duy phân tích có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững của khu vực.

Tuy nhiên, kết quả SEA-PLM 2024 tiếp tục cho thấy những thách thức dai dẳng về năng lực đọc hiểu, toán học và khoảng cách học tập giữa các nhóm học sinh, đặc biệt chịu tác động của điều kiện kinh tế - xã hội, giới tính và khả năng tiếp cận giáo dục mầm non.

Theo bà Rodora T. Babaran, những kết quả này đang góp phần quan trọng định hình Kế hoạch công tác giáo dục ASEAN giai đoạn 2026-2030, qua đó củng cố cam kết chung của khu vực về ưu tiên học tập nền tảng cho trẻ em.

Ông Matt Brossard - Cố vấn cao cấp về Giáo dục của UNICEF cho rằng SEA-PLM không chỉ là công cụ đánh giá mà còn là công cụ hành động, giúp các quốc gia xác định những thay đổi cần thiết trong chính sách giáo dục, tăng cường trách nhiệm giải trình và thúc đẩy các giải pháp hỗ trợ học sinh yếu thế.

Ông Matt Brossard cho biết, hiện vẫn còn gần một triệu học sinh lớp 5 trong khu vực chỉ đạt trình độ đọc tương đương lớp 2 hoặc thấp hơn sau 5 năm đi học. Điều này cho thấy các quốc gia cần tiếp tục ưu tiên đầu tư cho học tập nền tảng, đồng thời tăng cường sử dụng dữ liệu giáo dục trong xây dựng chính sách và triển khai các chương trình can thiệp phù hợp.

Thúc đẩy hợp tác, tăng cường chuyển đổi số

Trong khuôn khổ cuộc họp, các quốc gia thành viên đã chia sẻ cập nhật về chính sách giáo dục quốc gia, kinh nghiệm sử dụng dữ liệu trong hoạch định chính sách và thảo luận định hướng triển khai các hoạt động của SEA-PLM trong giai đoạn tiếp theo.

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết Việt Nam xác định giáo dục là quốc sách hàng đầu, quyết định tương lai dân tộc, là một trong 3 khâu đột phá để thực hiện chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam giai đoạn 2021-2030. Pháp luật Việt Nam quy định phải dành ít nhất 20% ngân sách nhà nước cho Giáo dục. Trong những năm vừa qua, chất lượng giáo dục của Việt Nam tiếp tục có chuyển biến tích cực và được cộng đồng quốc tế ghi nhận thông qua các chương trình đánh giá như PISA, PASEC và SEA-PLM.

Khẳng định Việt Nam là thành viên tích cực, trách nhiệm trong các sáng kiến hợp tác giáo dục khu vực, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cho biết Việt Nam đang triển khai 7 lĩnh vực ưu tiên của SEAMEO giai đoạn 2015-2035 nhằm thúc đẩy phát triển giáo dục bền vững trong khu vực, trong đó có các chương trình đánh giá chất lượng giáo dục như SEA-PLM.

“Trong thời gian tới, với vai trò Chủ tịch SEAMEO nhiệm kì 2027-2028, Việt Nam sẽ tiếp tục thúc đẩy hợp tác khu vực, tăng cường chuyển đổi số trong giáo dục, đẩy mạnh chia sẻ dữ liệu và phát triển tài nguyên giáo dục mở; đồng thời phát huy vai trò của các trung tâm SEAMEO tại Việt Nam nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy học tập suốt đời và bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục chất lượng”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

Bà Datuk Habibah Abdul Rahim - Giám đốc Ban Thư ký SEAMEO nhận định SEA-PLM đang ngày càng trở thành trung tâm của chương trình nghị sự giáo dục chung trong khu vực, góp phần thúc đẩy chuyển đổi hệ thống giáo dục dựa trên bằng chứng và tăng cường hợp tác khu vực trong lĩnh vực giáo dục cơ bản.

Theo bà Habibah Abdul Rahim, trọng tâm của SEA-PLM trong giai đoạn tới sẽ là tăng cường kết nối giữa dữ liệu đánh giá và hành động chính sách, thúc đẩy các cải cách giáo dục công bằng, hiệu quả và bền vững; đồng thời hỗ trợ các quốc gia chuyển hóa kết quả đánh giá thành các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao chất lượng học tập nền tảng cho học sinh./.