Dải Gaza đối mặt đồng thời sức ép an ninh và nhân đạo
Dải Gaza đang đồng thời đối mặt với xung đột kéo dài, thiếu nhiên liệu trầm trọng và hạn chế viện trợ, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của dân thường trong bối cảnh căng thẳng leo thang.
Ngày 22/6, Liên hợp quốc cảnh báo các vụ không kích, pháo kích và nổ súng vẫn tiếp diễn tại Dải Gaza trong những ngày cuối tuần qua, trong khi tình trạng thiếu nhiên liệu đang ảnh hưởng đến hoạt động của nhiều dịch vụ thiết yếu.
Văn phòng Điều phối các vấn đề nhân đạo của Liên hợp quốc (OCHA) cho biết các đối tác phụ trách an toàn và an ninh ghi nhận các vụ việc trên xảy ra tại tất cả các tỉnh của Gaza, chủ yếu ở phía Tây khu vực được gọi là “đường ranh giới màu vàng.” OCHA bày tỏ quan ngại sâu sắc trước các thông tin cho thấy dân thường nằm trong số những người thiệt mạng.
Theo OCHA, cửa khẩu Kerem Shalom (còn gọi là Karem Abu Salem) hiện là điểm duy nhất cho phép hàng viện trợ vào Gaza. Trạm kiểm soát do Israel thiết lập ở miền Nam Gaza từ đầu tháng 6 không còn gây ra tình trạng chậm trễ đáng kể đối với các đoàn xe tiếp cận cửa khẩu này.
Trong những ngày cuối tuần và sáng 22/6, Liên hợp quốc đã tiếp nhận nhiều lô hàng viện trợ qua cửa khẩu, gồm lương thực, chăn màn, vật tư giáo dục, đồ chơi cho trẻ em, bộ dụng cụ vệ sinh và nhiên liệu. Các tổ chức nhân đạo tiếp tục kêu gọi mở thêm các cửa khẩu và dỡ bỏ các hạn chế đối với những mặt hàng khó được phê duyệt đưa vào Gaza.
Tuy nhiên, nguồn cung nhiên liệu vẫn rất hạn chế. OCHA cho biết các tổ chức nhân đạo chủ yếu phải dựa vào một nhà cung cấp của Ai Cập do nhiên liệu tại Israel không được miễn thuế giá trị gia tăng, trong khi phía Ai Cập không phải lúc nào cũng đáp ứng đủ nhu cầu. Ngoài ra, nhà chức trách Israel chỉ cho phép nhập nhiên liệu từ Ai Cập hoặc Israel trong khung giờ hoạt động hạn chế của cửa khẩu Kerem Shalom.
Do đó, trong tuần thứ hai của tháng 6, các tổ chức nhân đạo tại Gaza buộc phải ưu tiên phân bổ nhiên liệu cho các dịch vụ cứu sinh và tạm dừng cung cấp cho những hoạt động ít cấp thiết hơn. OCHA cũng cho biết nhiều máy phát điện dù có nhiên liệu vẫn không thể hoạt động do thiếu dầu bôi trơn, trong khi việc xin phê duyệt từ phía Israel để đưa mặt hàng này vào Gaza gặp nhiều khó khăn.
Tại Bờ Tây, OCHA nhận định tình trạng bạo lực vẫn ở mức đáng lo ngại. Theo cơ quan này, lực lượng Israel ngày 21/6 đã nổ súng khiến 2 người thiệt mạng tại khu vực Hebron. Hai người này bị cáo buộc nằm trong nhóm ném bom xăng về phía một khu định cư.
OCHA nhấn mạnh rằng trong các hoạt động thực thi pháp luật tại Bờ Tây, việc sử dụng vũ lực gây chết người chỉ được phép áp dụng như biện pháp cuối cùng và những cá nhân thực hiện các hành vi tấn công trái pháp luật phải chịu trách nhiệm.
Cơ quan này cũng cảnh báo các hạn chế hiện nay tiếp tục cản trở hoạt động tiếp cận nhân đạo và phân phối viện trợ tại Bờ Tây, trong đó có cả Đông Jerusalem.
Từ tháng 1 đến tháng 5 năm nay, các đối tác nhân đạo đã ghi nhận 230 sự cố liên quan đến các trạm kiểm soát, việc phong tỏa đường sá và các trở ngại khác, gây chậm trễ hoặc buộc phải hủy bỏ một số nhiệm vụ cứu trợ.
Theo OCHA, các biện pháp hạn chế áp dụng đối với Cơ quan Cứu trợ và Việc làm của LHQ dành cho người tị nạn Palestine (UNRWA) cũng như các tổ chức phi chính phủ hiện ảnh hưởng tới cả Gaza và Bờ Tây.
Liên quan tình trạng bạo lực tiếp diễn, các nguồn tin Palestine cho biết 2 người đã thiệt mạng trong hai vụ không kích riêng rẽ của Israel tại Dải Gaza ngày 22/6.
Các nhân chứng cho biết một thiết bị bay không người lái của Israel đã tấn công một phương tiện đang di chuyển tại khu vực al-Mawasi, phía Tây thành phố Khan Younis ở miền Nam Dải Gaza. Nguồn tin y tế Palestine cho biết vụ tấn công khiến 1 người thiệt mạng và nhiều người khác bị thương, trong đó có các trường hợp nguy kịch.
Trong một diễn biến khác, Hội Trăng lưỡi liềm Đỏ Palestine cho biết một cuộc không kích của Israel tại khu phố al-Rimal, phía Tây thành phố Gaza đã khiến 1 người thiệt mạng và 3 người bị thương.
Đến nay, quân đội Israel chưa đưa ra bình luận về hai vụ việc trên. Theo cơ quan y tế Gaza, kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực vào tháng 10/2025, số người thiệt mạng tại Gaza ghi nhận là 1.024 người, trong khi 3.260 người bị thương./.
