Đà Nẵng đang kỳ vọng vào bảng giá đất mới dự kiến ban hành vào cuối tháng 6, đồng thời rà soát quỹ đất tại 34 khu tái định cư sẵn sàng bố trí cho người dân, qua đó tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ.

Trước các chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo thành phố Đà Nẵng, các cơ quan, đơn vị chức năng của thành phố đang đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, tháo gỡ vướng mắc, tạo điều kiện cho các dự án tăng tốc, sớm về đích.

Áp lực về mặt bằng

Sau nhiều năm đầu tư xây dựng, hiện nay hàng chục cây cầu cũng như nhiều dự án hạ tầng khu dân cư ở các địa phương trên địa bàn thành phố Đà Nẵng vẫn không thể đưa vào sử dụng và khai thác hiệu quả. Nguyên nhân chính là các địa phương chưa làm tốt công tác giải phóng mặt bằng dẫn đến nguồn vốn đầu tư không phát huy hiệu quả.

Theo thống kê, toàn thành phố hiện có hơn 46.500 hồ sơ cần xử lý. Riêng năm 2026, khối lượng thực hiện lên đến hơn 31.000 hồ sơ, bao gồm khoảng 10.200 hồ sơ đất ở và gần 18.500 trường hợp mồ mả. Dù đã chi trả 531 tỷ đồng tiền bồi thường và di dời được hơn 1.000 ngôi mộ trong quý I/2026, nhưng tiến độ chung vẫn chưa đáp ứng yêu cầu.

Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ sự chênh lệch giữa giá đất bồi thường và giá đất tái định cư. Khi giá đất tái định cư cao hơn, trong khi cơ chế “đổi đất” không còn áp dụng, nhiều hộ dân còn băn khoăn, ảnh hưởng đến quá trình bàn giao mặt bằng.

Đối với Dự án đường Võ Chí Công (đường ven biển 129), công trình giao thông trọng điểm với tổng mức đầu tư hơn 2.056 tỷ đồng là minh chứng rõ nét cho những vướng mắc hiện nay. Đến thời điểm này, toàn bộ 6 cây cầu lớn trên tuyến gồm Tam Tiến, Diêm Trà, Tam Hiệp, An Tân, Tam Nghĩa và Tam Quang đã hoàn thành; hơn 11,4km mặt đường bê tông nhựa và 17,2 km hệ thống điện chiếu sáng cũng cơ bản được hình thành, tạo diện mạo một trục giao thông hiện đại.

Tuy nhiên phần nền đường, yếu tố quyết định khả năng khai thác đồng bộ toàn tuyến lại đang trở thành “nút thắt.” Hiện còn khoảng 5 km nền đường đang thi công, trong đó có tới 4,5 km phải xử lý đất yếu, kéo theo thời gian chờ lún kéo dài. Trong khi đó, nguồn vật liệu đắp nền khan hiếm khiến tiến độ tiếp tục bị kéo giãn. Theo kế hoạch, các đoạn không xử lý đất yếu dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2026, còn các đoạn nền yếu có thể kéo dài đến quý 4/2027.

Việc bàn giao mặt bằng không đồng bộ khiến nhà thầu không thể triển khai liên tục. Người dân trong vùng dự án không khỏi sốt ruột. Chị Nguyễn Thị Thúy, người dân xã Núi Thành, thành phố Đà Nẵng cho biết: Nhiều dự án công trình trên địa bàn xã chậm triển khai ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống người dân.

Đặc biệt, dự án khu dân cư Tam Quang kéo dài hàng chục năm vẫn chưa xong. Vướng mắc lớn nhất hiện nay là phần lớn các hộ dân bị ảnh hưởng chưa thống nhất phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.

Một số trường hợp có nhà ở trên đất không đủ điều kiện bồi thường, bị giải tỏa một phần, phần còn lại vẫn có thể sử dụng nhưng gặp khó trong việc xin phép sửa chữa, cải tạo hoặc xây mới công trình phụ do vi phạm quy định pháp luật về đất đai. Khu dân cư Tam Quang đang đối mặt với nhiều khó khăn trong giải tỏa đền bù, với số lượng hồ sơ chưa bàn giao còn khá lớn.

Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố Đà Nẵng Nguyễn Minh Nam cho hay, thành phố đang phải xử lý đồng thời nhiều dự án rơi vào tình trạng “có cầu nhưng thiếu đường dẫn.” Riêng với tuyến Võ Chí Công, nếu 5 km nền đường không được hoàn thiện do thiếu mặt bằng và vật liệu, toàn bộ hệ thống cầu đã đầu tư vẫn chưa thể phát huy hiệu quả kết nối. Áp lực giải phóng mặt bằng vì thế ngày càng lớn.

Để tháo gỡ, thành phố đang kỳ vọng vào bảng giá đất mới dự kiến ban hành vào cuối tháng 6/2026, đồng thời rà soát quỹ đất tại 34 khu tái định cư và các khu nghĩa trang, sẵn sàng bố trí cho người dân, qua đó tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng.

Tháo gỡ để dự án về đích

Ông Võ Nguyên Chương, Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố Đà Nẵng thông tin, đơn vị đang tăng cường phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, ban quản lý dự án và chính quyền địa phương, thường xuyên bám sát hiện trường để kịp thời nắm bắt, xử lý dứt điểm từng vướng mắc phát sinh. Trong đó, công tác giải phóng mặt bằng được xác định là khâu then chốt, có ý nghĩa quyết định đến tiến độ triển khai cũng như khả năng hoàn thành các dự án theo kế hoạch đề ra.

Trực tiếp chỉ đạo tháo gỡ vướng mắc dự án khu dân cư Tam Quang, xã Núi Thành, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Đà Nẵng Phan Thái Bình đề nghị Trung tâm Phát triển quỹ đất tập trung rà soát, trình phương án tháo gỡ khó khăn cho từng trường hợp cụ thể trước ngày 15/5/2026 để Ủy ban Nhân dân thành phố xem xét.

Đơn giá bồi thường phải bảo đảm đúng quy định, phù hợp điều kiện thực tế với tinh thần có lợi nhất cho người dân. Quá trình triển khai dự án tuyệt đối không được làm ảnh hưởng đến lối đi hiện hữu của người dân. Các cơ quan chức năng cần khẩn trương xử lý nghiêm những trường hợp đã thống nhất phương án, nhận tiền bồi thường và bàn giao mặt bằng nhưng có hành vi tái lấn chiếm.

Trong khi đó, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Đà Nẵng Trần Nam Hưng cũng đã có văn bản chỉ đạo các đơn vị liên quan tăng tốc triển khai các hạng mục còn lại của Dự án Cầu Tam Tiến và đường dẫn.

Cụ thể: Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông và nông nghiệp Đà Nẵng khẩn trương phối hợp với Ủy ban Nhân dân xã Tam Xuân thực hiện việc bàn giao, tiếp nhận đầy đủ hồ sơ, khối lượng còn lại của dự án; trên cơ sở đó, chủ trì, phối hợp với nhà thầu thi công, các cơ quan, đơn vị, địa phương liên quan rà soát, xây dựng kế hoạch chi tiết để tiếp tục triển khai thực hiện các nội dung, hạng mục, khối lượng còn lại của dự án.

Ông Trần Nam Hưng cũng nhấn mạnh: “Phải hoàn thành công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, bàn giao phần diện tích còn lại trong tháng 6/2026; chỉ đạo nhà thầu thi công huy động đầy đủ nhân lực, thiết bị, vật tư và nghiên cứu các giải pháp, biện pháp tổ chức thi công phù hợp nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện, đảm bảo an toàn, chất lượng công trình, phấn đấu hoàn thành, thông xe toàn bộ công trình trước ngày 30/4/2027.

Việc tập trung tháo gỡ vướng mắc, nhất là trong công tác giải phóng mặt bằng, được xem là giải pháp căn cơ để khơi thông dòng chảy thi công, tạo điều kiện cho các dự án tăng tốc, sớm hoàn thành, qua đó đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội của thành phố trong giai đoạn mới./.