Giới nghiên cứu Campuchia nhận định, Việt Nam và Campuchia có vị thế đặc biệt trong Cộng đồng Pháp ngữ tại Đông Nam Á, đồng thời đóng vai trò cầu nối giữa khu vực với thế giới Pháp ngữ.

Việc Campuchia đăng cai Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 tại Phnom Penh ngày 15 - 16/11 mở ra cơ hội để Việt Nam và Campuchia phát huy những gắn kết lịch sử, văn hóa, đồng thời mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực giáo dục, đào tạo nghề, kinh tế và phát triển bền vững. Đây cũng là dịp để hai nước tăng cường phối hợp trong Tổ chức Quốc tế Pháp ngữ (OIF), qua đó kết nối Đông Nam Á với mạng lưới hợp tác Pháp ngữ toàn cầu.

Theo phóng viên TTXVN tại Phnom Penh, trong bài viết đăng trên tờ Khmer Times ngày 13/11, tác giả Uch Leang - Quyền Vụ trưởng Vụ Nghiên cứu châu Á - châu Phi và Trung Đông thuộc Viện Quan hệ Quốc tế, Viện Hàn lâm Hoàng gia Campuchia, Chủ tịch Hội Cựu sinh viên Campuchia học tại Việt Nam - nhận định Việt Nam và Campuchia có vị thế đặc biệt trong Cộng đồng Pháp ngữ tại Đông Nam Á, đồng thời đóng vai trò cầu nối giữa khu vực với thế giới Pháp ngữ.

Hội nghị cấp cao lần này đánh dấu cột mốc quan trọng trong chính sách đối ngoại đa phương của Campuchia, gần 30 năm sau khi Việt Nam đăng cai Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 7 tại Hà Nội năm 1997.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự sự kiện này, thể hiện sự coi trọng của Việt Nam đối với quan hệ với Campuchia, đồng thời tái khẳng định cam kết của Việt Nam đối với Cộng đồng Pháp ngữ - một diễn đàn thúc đẩy đối thoại, sự hiểu biết lẫn nhau và các hành động chung nhằm ứng phó với những thách thức trong bối cảnh quốc tế không ngừng biến đổi.

Campuchia trở thành thành viên chính thức của OIF năm 1993, sau khi tham dự hội nghị cấp cao với tư cách quan sát viên năm 1991. Việc tham gia tổ chức đã giúp nước này mở rộng quan hệ đối ngoại, thúc đẩy hợp tác về giáo dục, khoa học, văn hóa và phát triển nguồn nhân lực. Đăng cai hội nghị lần thứ 20 là cơ hội để Phnom Penh tiếp tục phát huy những kết quả đó, chuyển các mối liên hệ lịch sử thành những chương trình hợp tác thiết thực.

Trong khi đó, Việt Nam gia nhập Cơ quan Hợp tác Văn hóa và Kỹ thuật (ACCT), tiền thân của OIF, năm 1979. Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 7 tại Hà Nội năm 1997, lần đầu tiên được tổ chức tại châu Á, đã thúc đẩy mở rộng chương trình nghị sự của Cộng đồng Pháp ngữ, trong đó nhấn mạnh hơn đến hợp tác kinh tế và phát triển bên cạnh các lĩnh vực văn hóa, đối thoại chính trị và hòa bình.

Theo bài báo, quan hệ Campuchia - Việt Nam dựa trên các nguyên tắc “láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống, hợp tác toàn diện, bền vững lâu dài.” Trên nền tảng đó, hai nước có cơ hội mở rộng sự gắn kết thông qua các khuôn khổ đa phương, trong đó có OIF. Sự hợp tác này có thể giúp kết nối mối quan hệ song phương lâu đời giữa hai nước với các sáng kiến phát triển rộng lớn hơn ở cấp khu vực và quốc tế.

Có ba lĩnh vực mang tiềm năng đặc biệt để chuyển đổi đà ngoại giao này thành những kết quả cụ thể.

Thứ nhất, tăng cường phối hợp trong Cộng đồng Pháp ngữ và các cơ chế đa phương, cùng các quốc gia Pháp ngữ tại châu Á thúc đẩy sáng kiến về thương mại, đầu tư, an ninh lương thực, chuyển đổi số, thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển nguồn nhân lực. Những hoạt động này có thể bổ trợ cho hợp tác hiện có giữa hai nước trong khuôn khổ Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) và tiểu vùng sông Mekong.

Thứ hai, thúc đẩy các dự án hợp tác ba bên, kết nối cơ quan và doanh nghiệp Việt Nam, Campuchia với đối tác Pháp ngữ trong các lĩnh vực như hiện đại hóa nông nghiệp, chế biến thực phẩm, giáo dục, y tế, công nghệ và phát triển xanh. Qua đó, hai nước có thể tận dụng thế mạnh bổ trợ, mở rộng khả năng tiếp cận thị trường và nâng cao năng lực sản xuất.

Thứ ba, phát triển các chuỗi giá trị xuyên biên giới. Nguồn lực nông nghiệp của Campuchia, năng lực chế biến và sản xuất của Việt Nam cùng mạng lưới logistics và thị trường của các đối tác Pháp ngữ có thể tạo nền tảng cho hợp tác trong chế biến nông sản, vận tải, lưu trữ và đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu. Việc triển khai cần gắn với nhu cầu thương mại, điều kiện đầu tư và năng lực cạnh tranh của sản phẩm.

Những định hướng này càng có ý nghĩa khi Việt Nam và Campuchia chuẩn bị kỷ niệm 60 năm thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 2027. Theo bài báo, đây là dịp để mở rộng hợp tác giáo dục, giao lưu thanh niên, nghiên cứu và kết nối doanh nghiệp, đưa quan hệ hai nước phát triển sâu rộng hơn, không chỉ trong khuôn khổ song phương mà cả tại các diễn đàn đa phương.

Bài báo kết luận Cộng đồng Pháp ngữ có thể trở thành kênh bổ trợ quan trọng để Việt Nam và Campuchia củng cố quan hệ, mở rộng đối tác quốc tế và đóng góp vào hòa bình, ổn định, phát triển bền vững tại Đông Nam Á. Điều quan trọng là biến các cam kết ngoại giao thành những chương trình và dự án cụ thể, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân hai nước./.