Trước thềm năm học 2026-2027, hàng nghìn trẻ em dân tộc thiểu số tại tỉnh Lâm Đồng được tham gia các lớp học tiếng Việt, qua đó, tạo nền tảng để các em thêm mạnh dạn, tự tin vững bước vào lớp 1.

Trước thềm năm học 2026-2027, hàng nghìn trẻ em dân tộc thiểu số tại tỉnh Lâm Đồng được tham gia các lớp học tăng cường tiếng Việt trong dịp hè. Những lớp học đặc biệt này giúp các em làm quen với ngôn ngữ, trang bị kỹ năng giao tiếp, nền nếp học tập và sự tự tin để bước vào lớp 1. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm từng bước xóa bỏ rào cản ngôn ngữ, tạo nền tảng để trẻ em vùng đồng bào dân tộc thiểu số tiếp cận giáo dục thuận lợi và phát triển toàn diện hơn.

Vững bước vào lớp 1

Buổi sáng tại Trường Tiểu học Hàm Cần 1 (xã Hàm Thạnh), tiếng đánh vần của những học sinh chuẩn bị vào lớp 1 vang lên đều đặn trong lớp học tăng cường tiếng Việt hè. Với nhiều em nhỏ người Raglai, đây không chỉ là những bài học đầu tiên về con chữ mà còn là hành trình làm quen với một ngôn ngữ mới trước khi bước vào môi trường học tập chính thức.

Cô K’Thị Hoa (giáo viên Trường Tiểu học Hàm Cần 1), người trực tiếp đứng lớp chia sẻ: Nhiều em khi đến trường vẫn quen nói tiếng mẹ đẻ nên gặp khó khăn trong giao tiếp và học tập. Vì vậy, giáo viên luôn chú trọng rèn luyện, giúp các em hình thành các kỹ năng nghe, nói, đọc, viết và giao tiếp; khuyến khích các em diễn đạt tròn câu, mạnh dạn bày tỏ ý kiến bằng tiếng Việt.

Không ít từ ngữ quen thuộc trong tiếng Việt cũng trở thành bài học cần nhiều thời gian để giải thích. Vì vậy, mỗi tiết học đều đòi hỏi giáo viên phải kiên nhẫn khi vừa hướng dẫn, vừa tạo cơ hội để các em thực hành giao tiếp bằng tiếng Việt. “Nếu chỉ nói tiếng Việt, các em sẽ không hiểu. Tôi phải dùng tiếng Raglai để giải thích, rồi từ đó dẫn dắt các em quay lại tiếng phổ thông. Khi đã bắt nhịp được với tiếng Việt, các em sẽ bắt đầu bắt nhịp với những môn học khác tốt hơn,” cô K’ Thị Hoa chia sẻ.

"Sau một thời gian ngắn tham gia lớp học, nhiều học sinh đã có những chuyển biến tích cực. Từ sự rụt rè, e ngại giao tiếp, các em dần mạnh dạn hơn trong học tập và sinh hoạt, chủ động trả lời câu hỏi của giáo viên bằng tiếng Việt. Có em còn mạnh dạn kể cho cả lớp nghe về gia đình hay những điều mình yêu thích. Điều đó khiến giáo viên chúng tôi rất vui vì các em đang từng bước vượt qua những rào cản ban đầu,” cô K’ Thị Hoa kể.

Năm học 2026-2027, Trường Tiểu học Hàm Cần 1 có 33 học sinh vào lớp 1, phần lớn là trẻ em người Raglai. Nhà trường tổ chức lớp tăng cường tiếng Việt từ ngày 13/7-7/8 với 60 tiết học dành cho học sinh chuẩn bị vào lớp 1. Nội dung giảng dạy không dừng lại ở việc nhận biết chữ cái, chữ số, còn giúp các em hình thành những kỹ năng nền tảng như cách cầm bút, tư thế ngồi học, sử dụng đồ dùng học tập và kỹ năng giao tiếp trong môi trường học đường.

Bà Nguyễn Thị Ngọc Mai, Phó Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hàm Cần 1 cho biết: Mục tiêu của lớp học hè là giúp học sinh tự tin sử dụng tiếng Việt, giảm bớt bỡ ngỡ trong những ngày đầu đến trường. Khi không còn rào cản ngôn ngữ, các em sẽ thuận lợi hơn trong việc tiếp thu kiến thức và hòa nhập với bạn bè.

Để nâng cao hiệu quả giảng dạy, nhà trường bố trí giáo viên là người dân tộc thiểu số, biết tiếng Raglai trực tiếp đứng lớp. Thay vì tập trung vào sách vở, giáo viên đưa tiếng Việt đến gần hơn với học sinh thông qua những câu chuyện về gia đình, trường học, bản làng, các bài hát thiếu nhi và những trò chơi ngôn ngữ phù hợp với lứa tuổi.

Nền tảng cho tương lai

Cùng với việc giúp trẻ tự tin trước ngưỡng cửa lớp 1, chương trình tăng cường tiếng Việt đã góp phần thay đổi nhận thức của phụ huynh vùng đồng bào dân tộc thiểu số về vai trò của ngôn ngữ đối với việc học tập của con em mình. Nếu như trước đây nhiều phụ huynh cho rằng trẻ chỉ cần học khi chính thức bước vào năm học thì nay ngày càng có nhiều gia đình chủ động đưa con đến lớp từ rất sớm bởi hiểu rằng tiếng Việt chính là chìa khóa đầu tiên để trẻ tiếp cận tri thức.

Phụ huynh em Lê Hồng Nhung, học sinh Trường Tiểu học Hàm Cần 2 chia sẻ, trước đây gia đình chủ yếu sử dụng tiếng Raglai trong sinh hoạt nên chị khá lo lắng khi con bắt đầu đến trường. Sau một thời gian tham gia lớp học tăng cường tiếng Việt, con đã mạnh dạn hơn trong giao tiếp, biết chào hỏi bằng tiếng Việt và hào hứng kể cho bố mẹ nghe những điều được học ở lớp.

Ông Lê Kim Long, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hàm Cần 2 cho biết, việc tổ chức dạy tiếng Việt trong dịp hè giúp học sinh làm quen với môi trường học tập, giảm bớt cảm giác bỡ ngỡ khi bước vào lớp 1. Cùng với việc tổ chức các lớp học, nhà trường còn phối hợp với phụ huynh vận động học sinh đến lớp đầy đủ, tạo thêm môi trường sử dụng tiếng Việt ngay trong gia đình nhằm nâng cao hiệu quả của chương trình.

Gần 6 năm qua, Trường Tiểu học Hàm Cần 2 luôn duy trì các lớp tăng cường tiếng Việt dành cho trẻ em vùng đồng bào dân tộc thiểu số trước khi vào lớp 1. “Hoạt động này ngày càng nhận được sự đồng thuận của phụ huynh, cùng với đó giúp giáo viên trong trường chủ động nắm bắt khả năng sử dụng tiếng Việt của học sinh để có phương pháp giảng dạy phù hợp trong năm học mới,” Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hàm Cần 2 chia sẻ.

Lâm Đồng là một trong những địa phương có đông đồng bào dân tộc thiểu số với hơn 683.000 người, chiếm 17,6% dân số. Tại nhiều địa phương, tiếng mẹ đẻ vẫn là ngôn ngữ được sử dụng chủ yếu trong đời sống hàng ngày. Đây vừa là nét đẹp văn hóa cần được gìn giữ, vừa đặt ra yêu cầu tăng cường tiếng Việt cho trẻ em trước khi bước vào môi trường học đường nhằm bảo đảm cơ hội tiếp cận giáo dục bình đẳng.

Những năm qua, ngành Giáo dục tỉnh Lâm Đồng đã triển khai chương trình tăng cường tiếng Việt cho trẻ em dân tộc thiểu số với mục tiêu hằng năm 100% trẻ gặp khó khăn về tiếng Việt được tham gia học và 100% cán bộ quản lý, giáo viên trực tiếp giảng dạy được bồi dưỡng phương pháp phù hợp.

Riêng trong mùa hè năm nay, nhiều trường học đã tổ chức chương trình tăng cường tiếng Việt từ đầu tháng 7 với thời lượng không quá 80 tiết, tập trung giúp trẻ làm quen với tiếng Việt, nền nếp học tập và kỹ năng giao tiếp trước khi vào lớp 1. Theo thống kê, toàn tỉnh có 230 trường tổ chức dạy tiếng Việt trong hè với 516 lớp học và 544 giáo viên tham gia giảng dạy. Tổng số trẻ trong diện được huy động là 13.300 em, trong đó có 12.568 em ra lớp (đạt hơn 94%).

Theo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lâm Đồng, việc tăng cường tiếng Việt cho học sinh vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Khả năng nghe, nói, đọc, viết tiếng Việt của học sinh được cải thiện rõ rệt, góp phần nâng cao chất lượng học tập và tạo tiền đề thuận lợi cho các bậc học tiếp theo.

Quan trọng hơn, việc giúp trẻ em dân tộc thiểu số tự tin sử dụng tiếng Việt ngay từ những năm học đầu tiên góp phần thu hẹp khoảng cách về ngôn ngữ, mở rộng cơ hội tiếp cận tri thức, tạo nền tảng để các em phát triển toàn diện trong tương lai./.

​

​