Tình trạng phong tỏa eo biển Hormuz làm gia tăng lo ngại thiếu nhiên liệu bay, buộc các hãng hàng không châu Âu tính đến phương án cắt giảm chuyến bay ngay từ tháng Năm hoặc tháng Sáu.

Nguy cơ thiếu nhiên liệu máy bay đang gia tăng khi eo biển Hormuz tiếp tục bị phong tỏa, làm dấy lên lo ngại về khả năng gián đoạn hoạt động hàng không, dù thời điểm cạn nguồn cung vẫn chưa được xác định rõ.

Giới chuyên gia nhận định rủi ro thiếu hụt cao nhất là tại châu Á và ở mức độ thấp hơn tại châu Âu, do hai khu vực này phụ thuộc lớn vào nguồn dầu thô và sản phẩm tinh chế từ Vùng Vịnh.

Ông Claudio Galimberti, chuyên gia kinh tế của Rystad Energy, nhận định trên kênh CNBC rằng tình hình có thể trở nên nghiêm trọng trong vòng 3-4 tuần tới. Theo ông, các chuyến bay tại châu Âu có thể bị cắt giảm đáng kể ngay từ tháng Năm hoặc tháng Sáu.

Dù một số chuyến bay đã bị hủy do thiếu nhiên liệu, Ủy ban châu Âu cho biết hiện chưa có bằng chứng cho thấy tình trạng thiếu hụt tại Liên minh châu Âu (EU). Tuy nhiên, cơ quan này cũng thừa nhận nguy cơ gián đoạn nguồn cung, đặc biệt đối với nhiên liệu hàng không, có thể xảy ra trong thời gian tới.

Tuần trước, Hội đồng Sân bay quốc tế khu vực châu Âu (ACI Europe) cảnh báo tình trạng thiếu nhiên liệu có thể xuất hiện trong khoảng 3 tuần, tức đầu tháng Năm, nếu tàu chở dầu không sớm nối lại hoạt động qua eo biển Hormuz.

Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), ông Fatih Birol, cũng cảnh báo châu Âu có thể đối mặt tình trạng thiếu nhiên liệu bay ngay từ đầu tháng Năm.

Tuy nhiên, trong báo cáo thị trường dầu mỏ mới nhất, IEA cho rằng thời điểm này có thể lùi sang tháng Sáu, khi lượng dự trữ giảm xuống mức quan trọng tương đương 23 ngày tiêu thụ.

Tình hình cụ thể có sự khác biệt giữa các quốc gia. Tại châu Âu, Áo, Bulgaria và Ba Lan có nguồn dự trữ tương đối dồi dào, trong khi Anh, Iceland và Hà Lan đối mặt rủi ro cao hơn; Pháp ở mức trung bình.

Tác động cũng không đồng đều giữa các sân bay và hãng hàng không. Theo chuyên gia Rico Luman của ING, các sân bay nhỏ, nằm sâu trong nội địa sẽ dễ bị ảnh hưởng hơn so với các trung tâm trung chuyển lớn.

Tuy nhiên, kịch bản ngừng hoạt động hoàn toàn ít khả năng xảy ra, thay vào đó là việc cắt giảm một phần chuyến bay.

Hiện, các hãng hàng không gặp khó khăn trong việc lập kế hoạch khai thác do thiếu thông tin về nguồn cung. Hiệp hội Airlines for Europe (A4E), đại diện cho các hãng như Air France-KLM, Lufthansa và Ryanair, đã đề nghị EU cung cấp dữ liệu theo thời gian thực về lượng nhiên liệu tại các sân bay.

Trong khi đó, tập đoàn năng lượng TotalEnergies cảnh báo nếu nguồn cung dầu từ vùng Vịnh tiếp tục bị gián đoạn đến tháng Sáu, doanh nghiệp này có thể không đáp ứng đủ nhu cầu của tất cả khách hàng.

Tổng giám đốc Patrick Pouyanne cho biết nếu tình trạng phong tỏa kéo dài hơn 3 tháng, thị trường có thể đối mặt với những vấn đề nguồn cung nghiêm trọng, đặc biệt đối với nhiên liệu hàng không.

A4E cũng đề xuất EU xem xét cho phép nhập khẩu nhiên liệu bay từ Mỹ, dù tiêu chuẩn sản xuất có khác biệt so với châu Âu. Tuy nhiên, các rào cản về quy định, chính trị và logistics khiến khả năng này khó được triển khai trong ngắn hạn.

Hoạt động vận chuyển qua tuyến hàng hải trọng điểm eo biển Hormuz, nơi trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu trước khi xung đột bùng phát, gần như bị đình trệ kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành không kích Iran ngày 28/2./.