Thấu hiểu và sẻ chia với những nỗi đau, trong suốt 79 năm qua, Đảng và Nhà nước luôn quan tâm chỉ đạo làm tốt công tác đền ơn, đáp nghĩa đối với thương binh, liệt sỹ và người có công với cách mạng.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng vẫn còn đó những giọt nước mắt lăn trên má của những người mẹ “ba lần tiễn con đi, hai lần khóc thầm lặng lẽ,” biết bao vết thương vẫn ngày đêm đau nhức, biết bao ánh mắt mòn mỏi ngóng trông, khắc khoải đợi chờ của những người thân chưa có thông tin, chưa được biết phần mộ của con, của em, của vợ, chồng, của cha, mẹ mình… ở đâu.

Thấu hiểu và sẻ chia với những nỗi đau đó, trong suốt 79 năm qua, Đảng và Nhà nước ta đã luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo làm tốt công tác đền ơn, đáp nghĩa đối với thương binh, liệt sỹ và người có công với cách mạng.

Những việc làm thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” được các cấp, các ngành thực hiện thường xuyên, liên tục, khẳng định trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội tới những người đã không tiếc máu xương, tuổi xuân, hy sinh cho Tổ quốc.

Chăm lo người có công với cách mạng là chủ trương nhất quán, thể hiện tính nhân văn sâu sắc

Trong suốt các chặng đường cách mạng của Đảng, của dân tộc, nhất là trong những năm tháng cam go, khốc liệt của cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước, với khát vọng, niềm tin chân lý "Không có gì quý hơn độc lập, tự do," với tinh thần "Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh," lớp lớp những người con ưu tú của đất nước đã dũng cảm xung phong ra trận, anh dũng chiến đấu, hy sinh quên mình vì sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc, vì sự bình yên, hạnh phúc của nhân dân.

Trong số đó, gần 1,2 triệu liệt sỹ đã anh dũng hy sinh; máu thịt các anh, các chị đã hòa quyện vào sông núi, góp phần tô thắm lịch sử hào hùng của dân tộc ta.

Có những người may mắn được trở về, nhưng đã để lại một phần thân thể của mình nơi chiến trường hoặc bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam. Không ít những đứa trẻ sinh ra trong hòa bình nhưng phải chịu rất nhiều thiệt thòi, mang trong người di chứng nặng nề của chiến tranh mà không có gì bù đắp được. Hàng triệu thân nhân liệt sỹ vẫn đau đáu hy vọng tìm được thông tin về những người thân yêu của mình.

Thực hiện lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Thương binh là những người đã hy sinh gia đình, hy sinh xương máu để bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ đồng bào… Vì vậy Tổ quốc, đồng bào phải biết ơn, phải giúp đỡ những người con anh dũng ấy," thấm nhuần đạo lý “Uống nước nhớ nguồn,” “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc, 79 năm qua, Đảng và Nhà nước ta luôn xác định chăm lo người có công với cách mạng là chủ trương nhất quán, là trách nhiệm chính trị, là truyền thống, đạo lý của dân tộc, thể hiện tính nhân văn sâu sắc của chế độ xã hội chủ nghĩa.

Nhiều chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về ưu đãi đối với người có công đã được ban hành, đối tượng hưởng chính sách ưu đãi được mở rộng, các chế độ ưu đãi từng bước được bổ sung, hoàn thiện. Chỉ thị số 14/CT-TW ngày 17/07/2017 của Ban Bí thư về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác người có công với Cách mạng; Nghị quyết số 42 NQ/TW ngày 24/11/2023 của Ban chấp hành Trung ương Đảng về tiếp tục đổi mới, nâng cao chính sách xã hội, đáp ứng yêu cầu sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc trong giai đoạn mới; Kết luận số 57-KL/TW ngày 24/6/2026 của Ban Bí thư về các hoạt động trọng tâm hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh-liệt sỹ; Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng với nhiều chính sách mới hết sức quan trọng… là minh chứng sống động cho trách nhiệm, đạo lý và tấm lòng tri ân của Đảng, Nhà nước, nhân dân đối với những người đã hy sinh xương máu vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Đến nay, cả nước đã xác nhận được hơn 9,2 triệu người có công, trong đó có hơn 1,2 triệu liệt sỹ, hơn 650.000 thương binh, người hưởng chính sách như thương binh, hơn 132.000 Bà mẹ Việt Nam anh hùng, hơn 320.000 người hoạt động kháng chiến và con đẻ của họ bị nhiễm chất độc hóa học.

Các phong trào "Đền ơn đáp nghĩa," "Toàn dân chăm sóc người có công với cách mạng," xây dựng nhà tình nghĩa, phụng dưỡng Mẹ Việt Nam Anh hùng, chăm sóc thương binh nặng tiếp tục lan tỏa sâu rộng trong toàn xã hội, trở thành nét đẹp văn hóa, thể hiện truyền thống nhân văn sâu sắc của dân tộc Việt Nam.

Giai đoạn 2020-2025, Quỹ Đền ơn đáp nghĩa cả nước đã vận động được hơn 3.000 tỷ đồng, xây mới gần 36.000 căn nhà tình nghĩa, sửa chữa gần 31.000 căn, tặng hơn 57.000 sổ tiết kiệm. 99% hộ gia đình người có công với cách mạng có mức sống bằng hoặc cao hơn mức sống trung bình của người dân nơi cư trú.

Hơn 3.000 nghĩa trang và trên 4.000 công trình ghi công liệt sỹ trên cả nước được đầu tư xây dựng, tu bổ trở thành những "địa chỉ đỏ" giáo dục truyền thống cách mạng.

Hệ thống cơ sở vật chất phục vụ công tác điều dưỡng, chăm sóc thương, bệnh binh và người có công được quan tâm đầu tư theo hướng đồng bộ, hiện đại, từng bước đáp ứng tốt hơn nhu cầu cả về điều kiện vật chất và tinh thần cho đối tượng chính sách.

Việc công nhận người có công với cách mạng được thực hiện nghiêm túc, bảo đảm công khai, minh bạch. Ngành Nội vụ cùng các bộ, ngành và địa phương đã tập trung giải quyết nhiều vấn đề tồn đọng về chính sách đối với người có công trên phạm vi cả nước.

Đẩy mạnh công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ

Cùng với việc không ngừng hoàn thiện chính sách ưu đãi người có công, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ luôn được Đảng, Nhà nước và nhân dân ta xác định là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, đồng thời là trách nhiệm thiêng liêng, thể hiện đạo lý và lương tri của dân tộc.

Sau gần 4 tháng cả nước triển khai “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ” (Chiến dịch 500 ngày đêm), hành trình tìm lại tên cho các anh hùng liệt sỹ vẫn đang được nối dài bằng quyết tâm, tinh thần trách nhiệm cao nhất của cả hệ thống chính trị và sự chung sức của toàn xã hội.

Tính đến hết ngày 21/7/2026, cả nước đã tìm kiếm, quy tập được 1.482 hài cốt liệt sỹ và 7 mộ liệt sỹ tập thể; rà phá 8.462ha bom mìn, vật nổ, cơ bản hoàn thành đối với vùng lõi Vị Xuyên.

Các cơ quan chức năng đã lấy mẫu 71.491 mộ liệt sỹ chưa rõ thông tin, thu nhận khoảng 243.000 mẫu sinh phẩm thân nhân; khoảng 66.000 mẫu đã được phân tích, đồng bộ vào cơ sở dữ liệu dân cư, đồng thời tiếp tục khẩn trương thực hiện giám định ADN.

Mỗi hài cốt liệt sỹ được quy tập, được xác định danh tính, mỗi kỷ vật được trao lại đều góp phần xoa dịu nỗi đau chiến tranh, làm vơi đi sự mong mỏi, đợi chờ của biết bao gia đình, người thân trong nhiều thập kỷ qua.

Trong không khí thiêng liêng của Tháng Bảy tri ân, Chiến dịch 500 ngày đêm là một đợt sinh hoạt chính trị sâu sắc nhằm minh chứng và hiện thực hóa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn,” một trách nhiệm lịch sử không thể trì hoãn của cả hệ thống chính trị.

Để đẩy nhanh tiến độ và nâng cao hiệu quả công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ, ngày 8/7/2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng ký ban hành Công điện số 45/CĐ-TTg về việc đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt theo đề xuất của Bộ Quốc phòng và Ban chỉ đạo Quốc gia.

Công điện tiếp tục cụ thể hóa các nhiệm vụ trọng tâm, yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tăng cường phối hợp, huy động tối đa nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ thực hiện Chiến dịch, đáp ứng mong mỏi của thân nhân liệt sỹ và nhân dân cả nước.

Ngày 17/7/2026, đến thăm, động viên các lực lượng tham gia tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sỹ tại Công viên Lê Thị Riêng (Thành phố Hồ Chí Minh), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu, tiếp tục triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt, xác định danh tính liệt sỹ với quyết tâm cao hơn, quy mô lớn hơn và hiệu quả thiết thực hơn; cần nghiên cứu tổng kết thành mô hình để từng bước triển khai phù hợp trên phạm vi cả nước, hướng tới mục tiêu tìm kiếm tối đa các hài cốt liệt sỹ, xác định danh tính và đưa các anh hùng liệt sỹ trở về với quê hương, gia đình. Các cấp, các ngành quan tâm nghiên cứu bảo tồn các địa điểm tìm thấy mộ liệt sỹ tiêu biểu, gắn với giáo dục truyền thống cách mạng và tri ân các thế hệ đi trước.

Toàn xã hội thực hiện tốt “Phong trào đẩy mạnh chăm lo người có công với cách mạng"

Trong giai đoạn phát triển mới, khi đất nước đặt mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững, công tác đền ơn, đáp nghĩa đối với thương binh, liệt sỹ và người có công với cách mạng không chỉ thể hiện đạo lý của dân tộc mà còn tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc và tạo động lực cho sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Vì vậy, tiếp tục nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách này vừa là trách nhiệm chính trị, vừa là yêu cầu chiến lược để xây dựng đất nước phát triển hùng cường và hạnh phúc.

Trong thư thăm hỏi, tri ân đến các Mẹ Việt Nam anh hùng, các Anh hùng, thương binh, bệnh binh, thân nhân liệt sỹ, các cựu chiến binh cùng gia đình nhân dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh-liệt sỹ (27/7/1947 - 27/7/2026), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định: “Tri ân là đạo lý ngàn đời của dân tộc Việt Nam, là trách nhiệm chính trị, mệnh lệnh từ trái tim và danh dự của mỗi người Việt Nam.”

Đồng thời, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đặt ra yêu cầu rất cụ thể đối với cả hệ thống chính trị và toàn xã hội: “Tôi đề nghị các cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, cộng đồng doanh nghiệp và Nhân dân tiếp tục đồng hành, hiện thực hóa công tác tri ân bằng những hỗ trợ và chính sách ưu đãi cụ thể, chú trọng đào tạo nghề, tạo việc làm, nâng cao thu nhập ổn định, bền vững, giúp các thương bệnh binh, thân nhân liệt sỹ và người có công tiếp tục vươn lên làm giàu cho bản thân, gia đình và xã hội."

Ngày 23/7/2026, tại Hội nghị tri ân người có công với cách mạng toàn quốc, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã phát động “Phong trào đẩy mạnh chăm lo người có công với cách mạng" nhằm huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị, các tầng lớp nhân dân và toàn xã hội phụng dưỡng, chăm sóc các Mẹ Việt Nam Anh hùng, thương binh, bệnh binh, gia đình liệt sỹ và người có công với cách mạng ngày càng tốt hơn.

Thủ tướng kêu gọi cả hệ thống chính trị, nhân dân cả nước, cộng đồng doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước, đồng bào ta ở nước ngoài, bằng những nghĩa cử cao đẹp, với tấm lòng biết ơn sâu sắc, cùng chung sức, đồng lòng tích cực hưởng ứng Phong trào.

Ngay sau lời phát động của Thủ tướng, nhiều tập đoàn kinh tế, doanh nghiệp lớn đã đăng ký tham gia với tổng kinh phí lên tới gần 12.000 tỷ đồng. Việc huy động sức mạnh tổng lực này có ý nghĩa quan trọng giúp thắt chặt khối đại đoàn kết toàn dân tộc và gia tăng niềm tin của nhân dân vào các chính sách của Đảng, Nhà nước.

Ngày Thương binh-liệt sỹ hằng năm là một mốc thiêng liêng trong đời sống tinh thần của dân tộc. Nhưng tri ân các anh hùng liệt sỹ không thể chỉ gói lại trong một ngày kỷ niệm, một vòng hoa, một buổi lễ, một nén hương. Tri ân phải trở thành văn hóa sống, thành hành động thường xuyên, thành trách nhiệm tự giác của mỗi cơ quan, đơn vị, địa phương, gia đình và mỗi người dân Việt Nam. Tri ân không chỉ để nhớ về những hy sinh trong quá khứ mà còn mỗi người tự soi mình, sống và cống hiến xứng đáng với những gì cha anh đã để lại.

Lịch sử trao cho mỗi thế hệ một sứ mệnh khác nhau. Thế hệ cha anh đã chiến đấu để giành độc lập. Thế hệ hôm nay có trách nhiệm giữ vững độc lập ấy bằng tri thức, sáng tạo, đổi mới và khát vọng phát triển.

Nếu chiến tranh từng cần sự hy sinh thì hòa bình cần sự cống hiến. Nếu quá khứ được viết bằng lòng quả cảm thì tương lai phải được viết bằng trách nhiệm và năng lực kiến tạo. Như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định: “Điều ý nghĩa nhất để tưởng nhớ những người đã cống hiến và hy sinh chính là tiếp tục gìn giữ thành quả cách mạng, xây dựng một Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội. Đó là lời hứa son sắt của thế hệ hôm nay đối với các thế hệ đi trước; để những hy sinh, cống hiến của đồng chí, đồng bào mãi mãi tỏa sáng trên bầu trời Tổ quốc, soi đường cho dân tộc Việt Nam vững bước tiến vào kỷ nguyên phát triển mới”./.