Âm nhạc, với khả năng tác động mạnh mẽ đến tâm tư, tình cảm của con người, đã trở thành một thành tố quan trọng và hiệu quả trong chiến lược truyền thông chính trị quốc gia.

Càng gần thời khắc diễn ra ngày hội non sông, những giai điệu viết về bầu cử lại vang lên rộn ràng ở nhiều nơi, từ phố phường đến các chương trình văn nghệ quần chúng. Không chỉ dừng lại ở mục đích tuyên truyền, nhiều ca khúc đã thực sự chạm đến cảm xúc người nghe, khơi dậy niềm tin và tinh thần trách nhiệm của mỗi công dân.

Sự hiện diện của các ca khúc chính thống trong không gian bầu cử còn góp phần hình thành một môi trường văn hóa chính trị lành mạnh, hạn chế tác động của những thông tin sai lệch hay sản phẩm văn hóa tiêu cực. Âm nhạc mang trong mình dấu ấn lịch sử và tinh thần dân tộc, kết tinh từ khát vọng độc lập, tự do của nhiều thế hệ. Những giai điệu ấy vang lên tạo nên sợi dây gắn kết giữa cá nhân với cộng đồng, giữa cử tri với Nhà nước, góp phần biến ngày bầu cử thành ngày hội thật sự của nhân dân.

Những ca khúc đầu tiên về bầu cử

Trong ngày Tổng tuyển cử đầu tiên 6/1/1946 cách đây 75 năm, hòa trong không khí phấn khởi của toàn dân, bài hát “Ngày Quốc hội” của cố nhạc sỹ Đỗ Nhuận đã góp phần thôi thúc quốc dân, đồng bào suốt từ Bắc vào Nam đi bỏ phiếu.

Không chỉ có tính chất thời sự, bài hát còn có một ý nghĩa quan trọng trong việc cổ vũ tinh thần của nhân dân trước sự kiện trọng đại của đất nước: “Đâu quốc dân Việt Nam mau, cùng nhau cầm lá phiếu mau. Ai đã hy sinh thân mình. Từng bênh vực dân chúng. Đâu quốc dân Việt Nam mau. Bầu lấy người ra chiến đấu. Ai vì dân, nước quên mình. Toàn dân chúng ta bầu.”

Theo nhạc sỹ Đỗ Hồng Quân, con trai của cố nhạc sỹ Đỗ Nhuận, bài hát “Ngày Quốc hội” có mục đích rõ ràng là một bản hành khúc để cổ động cho đồng bào, giúp cử tri hiểu rõ hơn về Quốc hội đầu tiên của Việt Nam. Vì bài hát có tính chất quần chúng và hướng tới quần chúng cho nên rất dễ hát, cấu trúc rất gọn gàng đúng như bản hành khúc. Chính sự rõ ràng từ nội dung cho đến âm nhạc nên bài hát được phổ biến rất nhanh.

Nối tiếp cảm xúc của cha, nhạc sỹ Đỗ Hồng Quân cũng đã sáng tác “Bài ca Quốc hội Việt Nam” vào dịp kỷ niệm 70 năm Quốc hội Việt Nam.

Các nhạc sỹ dòng nhạc cách mạng còn đóng góp cho kho tàng âm nhạc Việt Nam nhiều ca khúc về bầu cử như: “Ngày hội toàn dân” (Vũ Mão), “Gửi niềm tin trong lá phiếu” (Cao Việt Bách), “Lá phiếu niềm tin” (Xuân Chung-Quốc Vụ), “Cùng nhau ta đi bầu” (Thành Nhơn), “Mừng ngày hội non sông” (Nguyễn Quang Vinh), “Ngày vui bầu cử” (Lê Đăng Khoa)…

Những ngày gần đây, bài hát “Ngày vui bầu cử” thường xuyên được phát trên hệ thống loa phát thanh: “Hôm nay đi bầu cử, bầu trời trong xanh hơn. Hôm nay đi bầu cử màu cờ thắm tươi hơn. Hôm nay đi bầu cử trong niềm vui hân hoan. Hôm nay đi bầu cử trong niềm vui dâng tràn…”

Chia sẻ về tác phẩm, nhạc sỹ Lê Đăng Khoa cho rằng lời bài hát tuy đơn giản nhưng quan trọng là thể hiện ở nhịp điệu và cảm xúc. Nhịp điệu vui tươi, cảm xúc phấn khởi, tự hào, tin tưởng thể hiện không khí đặc biệt của ngày bầu cử, ngày hội non sông.

“Bầu cử là một sự kiện trọng đại của đất nước, nơi người dân thể hiện niềm tin vào chính thể qua lá phiếu. Cá nhân tôi là một công dân, lại là một nhạc sỹ nên đã thể hiện cảm xúc, tư duy về quyền và nghĩa vụ của mình theo một cách riêng,” nhạc sỹ bày tỏ.

Ca khúc về bầu cử tạo 'hit'

Bên cạnh các ca khúc đã đi cùng năm tháng thì giờ đây, tiếp nối mạch nguồn âm nhạc dân tộc, nhiều ca khúc mới về đề tài bầu cử cũng được vang lên rộn ràng tạo nên không khí sôi nổi cho ngày hội non sông. Đặc biệt là nhiều nghệ sỹ trẻ cũng đã tìm thấy niềm cảm hứng sáng tác ở đề tài này.

Trong đợt bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026, có hai bài hát tạo “hit” trên mạng xã hội. Đó là bài “Tôi đi bầu cử” - một sáng tác của Lê Xuân Đức (Bố con Sâu) và “Bài ca bầu cử” của nhạc sỹ Hứa Kim Tuyền.

Mới đây, nhạc sỹ Nguyễn Văn Chung – tác giả nhiều bản "hit" như “Nhật ký của mẹ,” “Viết tiếp câu chuyện hòa bình” đã sáng tác ca khúc “Niềm tin từ lá phiếu” mang giai điệu tươi sáng, truyền cảm hứng: “Kỷ nguyên mới đã đến, ta cần biết bao người tài dựng xây cho quê hương rực rỡ ngày mai! Mỗi lá phiếu gửi gắm thật nhiều ước mơ, hy vọng. Trọn niềm tin tương lai đất nước đẹp giàu!”

Bài hát với sự thể hiện của ca sỹ Duyên Quỳnh được ra mắt nhằm lan tỏa không khí phấn khởi, khơi dậy trách nhiệm của nhân dân trong ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Trong Cuộc vận động sáng tác ca khúc về Quốc hội và Hội đồng nhân dân kỷ niệm 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam (6/1/1946-6/1/2026), đã có 33 tác phẩm âm nhạc xuất sắc được trao giải.

Các tác phẩm với ca từ giàu hình ảnh, cảm xúc đã thể hiện sâu sắc vai trò của Quốc hội và Hội đồng nhân dân trong sự nghiệp xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, phản ánh niềm tự hào và niềm tin của nhân dân về Quốc hội Việt Nam và người đại biểu dân cử.

Có thể kể đến “Quốc hội những mùa Xuân” (nhạc và lời: Hoàng Hồng Ngọc), “Khát vọng Diên Hồng” (nhạc: Nguyễn Hồng Sơn, lời: Nguyễn Thị Việt Nga); “Người đại biểu nhân dân” (nhạc: Đoàn Nguyên Hiếu; lời: Vũ Tuấn Anh-Đoàn Nguyên Hiếu); “Quốc hội Việt Nam sáng mãi niềm tin” (nhạc và lời: Vũ Huyền Ngọc).

Việc đưa âm nhạc chính thống vào công tác tuyên truyền bầu cử góp phần chuyển tải các chủ trương, đường lối của Đảng bằng ngôn ngữ nghệ thuật gần gũi, dễ tiếp nhận. Những giai điệu quen thuộc không chỉ giúp thông điệp lan tỏa rộng rãi mà còn góp phần định hướng thẩm mỹ, củng cố niềm tin và khơi gợi ý thức trách nhiệm của cử tri trước những quyết định liên quan đến tương lai đất nước./.