Theo lộ trình đến năm 2030, tỉnh phấn đấu xây dựng ít nhất 20 mô hình nông nghiệp công nghệ cao, 15 mô hình tưới thông minh và 5 mô hình ứng dụng AI, IoT trong giám sát sản xuất trồng trọt.

Bắc Ninh đang từng bước đưa khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực quan trọng trong phát triển nông nghiệp.

Theo Kế hoạch số 319/KH-UBND vừa được Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Lê Xuân Lợi ký ban hành, tỉnh sẽ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong toàn bộ chuỗi giá trị nông nghiệp, từ sản xuất, chế biến, bảo quản đến tiêu thụ và quản lý nhà nước.

Kế hoạch được xây dựng nhằm triển khai Chỉ thị số 14-CT/TU ngày 18/6/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong phát triển sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh. Mục tiêu xuyên suốt là từng bước hình thành nền nông nghiệp thông minh, hiện đại, xanh, tuần hoàn và phát triển bền vững.

Số hóa toàn diện hoạt động sản xuất nông nghiệp

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Bắc Ninh xác định là xây dựng hệ thống dữ liệu số phục vụ sản xuất và quản lý nông nghiệp. Đến năm 2030, tỉnh phấn đấu hoàn thành xây dựng, số hóa, kết nối và chia sẻ 100% cơ sở dữ liệu chuyên ngành sản xuất nông nghiệp.

Cùng với đó, toàn bộ mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói phục vụ xuất khẩu sẽ được quản lý trên nền tảng số. Trên 60% vùng sản xuất tập trung được định hướng áp dụng nhật ký sản xuất điện tử và truy xuất nguồn gốc, giúp nâng cao tính minh bạch trong quá trình sản xuất, đồng thời tạo điều kiện để nông sản đáp ứng tốt hơn yêu cầu của thị trường.

Việc xây dựng bản đồ số các vùng sản xuất, nhật ký điện tử, hệ thống truy xuất nguồn gốc và kho dữ liệu số ngành nông nghiệp cũng được triển khai theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống." Đây được xem là nền tảng để chuyển từ phương thức quản lý truyền thống sang quản trị nông nghiệp dựa trên dữ liệu.

Bắc Ninh cũng đặt mục tiêu mở rộng ứng dụng các công nghệ mới vào thực tiễn sản xuất. Trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn (Big Data), Blockchain, Drone, cảm biến thông minh, GIS, công nghệ viễn thám, tự động hóa và robot sẽ từng bước được đưa vào các lĩnh vực phù hợp.

Trong trồng trọt, AI, IoT và thiết bị bay không người lái (Drone) được định hướng sử dụng để theo dõi tình trạng cây trồng, phát hiện sinh vật gây hại và hỗ trợ quản lý dịch bệnh. Các hệ thống cảm biến và công nghệ số được ứng dụng trong quản lý đàn vật nuôi, theo dõi điều kiện chăn nuôi cũng như quan trắc môi trường trong nuôi trồng thủy sản.

Theo lộ trình đến năm 2030, tỉnh phấn đấu xây dựng ít nhất 20 mô hình nông nghiệp công nghệ cao, 15 mô hình tưới thông minh và 5 mô hình ứng dụng AI, IoT trong giám sát sản xuất trồng trọt. Đây sẽ là những mô hình có vai trò thử nghiệm, đánh giá hiệu quả trước khi nhân rộng các giải pháp công nghệ phù hợp với điều kiện sản xuất thực tế.

Đưa nông sản lên môi trường số

Chuyển đổi số không chỉ tập trung ở khâu sản xuất mà còn được mở rộng sang thị trường và tiêu thụ nông sản. Bắc Ninh đặt mục tiêu đến năm 2030 có 100 hợp tác xã ứng dụng phần mềm quản trị; hỗ trợ 300 hợp tác xã tham gia các sàn thương mại điện tử và 90% sản phẩm chủ lực được truy xuất nguồn gốc điện tử thông qua mã QR.

Đối với sản phẩm OCOP, tỉnh phấn đấu có trên 80% sản phẩm được quảng bá, giới thiệu và tiêu thụ trên môi trường số. Việc tăng cường hiện diện trên các nền tảng trực tuyến được kỳ vọng giúp mở rộng thị trường, kết nối trực tiếp với người tiêu dùng, đồng thời nâng cao khả năng nhận diện và giá trị thương hiệu của nông sản địa phương.

Để quá trình chuyển đổi số đi vào thực chất, yếu tố con người cũng được đặc biệt chú trọng. Bắc Ninh dự kiến đào tạo, tập huấn trên 5.000 lượt cán bộ, hợp tác xã, doanh nghiệp và người sản xuất về ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong nông nghiệp.

Ủy ban Nhân dân tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường làm đầu mối chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và địa phương tổ chức triển khai, theo dõi, đôn đốc việc thực hiện Kế hoạch. Các cơ quan, đơn vị được giao nhiệm vụ phải xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể, hoàn thành trong tháng 9/2026.

Việc đồng bộ hóa dữ liệu, ứng dụng công nghệ mới và phát triển các nền tảng số được kỳ vọng sẽ tạo ra thay đổi căn bản trong phương thức tổ chức sản xuất nông nghiệp của Bắc Ninh. Khi dữ liệu được kết nối và khai thác hiệu quả, người sản xuất có thêm công cụ để đưa ra quyết định chính xác, giảm chi phí, kiểm soát chất lượng và chủ động hơn trước những biến động của thị trường.

Với định hướng này, chuyển đổi số được kỳ vọng không chỉ là việc đưa thêm công nghệ vào sản xuất, mà trở thành một phương thức quản trị mới, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, giá trị và sức cạnh tranh của nông sản Bắc Ninh, hướng tới một nền nông nghiệp xanh, thông minh và phát triển bền vững./.